..:: ارائه شده توسط وب سايت بلبل جان ::.. ‏.:: www.bolboljan.net ::.
‫یه قولی از طرف مقامات بود
‫که یه تغییراتی ایجاد میشه
‫فشار برای اصلاحات داره ‫سرعت میگیره
‫و داره حمایت جمع میکنه
‫تفاوت بین سرمایه‌داری ‫و کمونیسم اونقدر زیاده
‫که فقط سیم خاردار و بتن ‫میتونه اونا رو نگه داره...
‫ما یه راه دیگه میخوایم ‫واسه بازسازی جامعه‌مون
‫توی خیابون‌های ‫شهرهای آلمان شرقی
‫تعداد زیادی از مردم که خواستار ‫اصلاحات دموکراتیک بودن
‫کشون کشون برده شدن توسط...
‫پلیس امنیتی افراد رو ‫از بین جمعیت میکشید بیرون
‫توی سرشون میزد
‫و مینداختشون تو ‫کامیون‌هایی که منتظر بودن
‫من سال ۱۹۷۱ به دنیا اومدم
‫سال ۱۹۸۹، وقتی دیوار برلین ‫فرو ریخت، ۱۸ سالم بود
‫یادمه چسبیده بودم ‫به رادیوم
‫و گوشم به اخبار سقوط ‫رژیم کمونیستی بود
‫به عنوان یه دانشجو، به رومانی، ‫مجارستان و روسیه سفر کردم
‫پس شخصاً میدونم این فروپاشی ‫چه تأثیری داشت
‫من یه سیستم اقتصادی ‫و اجتماعی رو دیدم
‫که کاملاً شکست خورده بود
‫یه سیستم سیاسی که قول ‫رهایی انسان رو داده بود
‫ولی در عوض فقط بدبختی ‫به بار آورد
‫و سرکوب سیاسی ‫باورنکردنی
‫و وقتی دروغ وعده‌های ‫کمونیستی فاش شد
‫و فرو ریخت
‫خیلی به تقویت استدلال ‫سرمایه‌داری کمک کرد
‫مشکل این بود که رو به زیاده‌روی گذاشت.
‫♪ کریستال، مایباخ ♪
‫♪ الماس روی ساعتت ♪
‫♪ جت‌های شخصی، جزیره‌ها ♪ ‫♪ ببرها با قلاده طلا ♪
‫♪ برامون مهم نیست ♪
‫♪ ما درگیر عشق و عاشقی ♪ ‫♪ شما نیستیم ♪
‫سقوط اتحاد جماهیر شوروی
‫منجر به ایمان بی‌حد و حصر به ‫آزادسازی بازارها شد
‫که همراه بود با
‫تقدیس دوباره ‫مالکیت خصوصی
‫در نتیجه
‫ما با چالش‌های نابرابری ‫فزاینده روبرو هستیم
‫و افزایش ملی‌گرایی و ‫تنش‌های نژادپرستانه
‫درست مثل دنیای خیلی نابرابری ‫که وجود داشت
‫قبل از جنگ جهانی اول
‫♪ ما از خانواده پولدار ♪ ‫♪ نیومدیم ♪
‫♪ ولی هر آهنگی درباره دندون طلا، گری گوس ♪
‫♪ مست کردن تو دستشویی ♪
‫♪ لکه‌های خون، لباس‌های شب ♪ ‫♪ خراب کردن اتاق هتل ♪
‫♪ برامون مهم نیست... ♪
‫و من خیلی نگران قرن ‫بیست و یکم هستم
‫چون چیزی که من تو ‫داده‌های تاریخی می‌بینم
‫نشون میده که ما در خطر برگشت ‫به یه سیستم سرمایه‌داری هستیم
‫شبیه دنیای خیلی نابرابر
‫قرن هجدهم و نوزدهم
‫- و ما هیچوقت از خاندان سلطنتی نمیشیم ‫♫ - سلطنتی ♫
‫♪ این تو خون ما نیست ♪
‫♪ این جور تجملات ♪ ‫♪ مال ما نیست ♪
‫♪ ما یه جور دیگه از هیجان ♪ ‫♪ رو میخوایم ♪
‫♪ - بذار من فرمانروات باشم ♪ ‫♪ - فرمانروا ♪
‫♪ میتونی منو ملکه بی صدا کنی ♪
‫♪ و عزیزم، من حکمرانی میکنم ♪
‫♪ حکمرانی میکنم، حکمرانی میکنم، حکمرانی میکنم ♪
‫♪ بذار تو این رویا زندگی کنم ♪
‫«سرمایه» | ثروت به شکل پول یا دارایی‌های ‫دیگر که متعلق به یک شخص یا سازمان است.
‫در اروپای قرن هجدهم
‫سرمایه در اختیار یه گروه ‫خیلی کوچیک از مردم متمرکز شده
‫اشراف یک درصد ‫جمعیت رو تشکیل میدن
‫محدودیت‌های پولی جلوی ‫تحرک اجتماعی رو میگیره
‫و کار سخت و تحصیلات ‫اجازۀ صعود آسان به کسی نمیده
‫از طریق قدرت تأثیرگذار ‫ادبیات، فیلم و فرهنگ عامه
‫میتونیم اهمیت سرمایه ‫رو در طول تاریخ ببینیم
‫این داستانی تاریک‌تر از اون تصور ‫خیالیِ حرکت به سمت پیشرفت و روشناییه.
‫تو قرن هجدهم، زندگی برای ‫فقرا خیلی سخت بود
‫اگه شانس می‌آوردی، ممکن بود ‫خدمتکار بشی بقیه همه کارگر روزمزد بودن
‫از جایی به جای دیگه میرفتن، ‫دنبال کار می‌گشتن
‫صاحبان زمین هر جوری که دلشون ‫می‌خواست باهاشون رفتار می‌کردن
‫و البته هیچ مزایایی در کار نبود
‫نه خدمات درمانی، نه مدرسه رایگان
‫هیچی نبود
‫بنابراین فقر برابر بود با جواز مرگ؛
‫و چیزی که خیلی تکون‌دهنده‌ست اینه ‫که امید به زندگی
‫تو قرن هجدهم ۱۷ سال بود
‫اون موقع، سرمایه در واقع ‫شبیه این چیزا بود
‫پول، نزول‌خواری و ‫مالکیت زمین
‫یه نفر تو یه قلعه می‌نشست و از همه کسایی ‫که رو زمینش کار می‌کردن
‫مالیات می‌گرفت
‫و ما کم و بیش به واسطه انواع فیلم در ‫این مورد، می‌دونیم داستان چه شکلی بوده
‫واقعاً، با چیزی که از این رعیت ها میگیرم،
‫به سختی میتونم پول عطرهام رو بدم.
‫روله چی شد؟ اجاره‌ش رو داده؟
‫روله هفته پیش مُرد.
‫اجاره نداده، مُرد.
‫- واسه چی مُرد؟ ‫- گرسنگی.
‫گرسنگی برای این رعیت‌ها ‫شده وسیله خوش‌گذرونی.
‫آه، همش یادم میره، گابل،
‫تو انسان‌دوست هستی، مگه نه؟
‫فکر می‌کنی همه آدم‌ها مثل هم خوبن...
‫یه نظر ساده‌لوحانه که واقعیت‌ها ‫کاملاً خلافش رو ثابت می‌کنن.
‫برای ثروتمندها، ارث و میراث یه وسواس فکریه.
‫یه قانون خیلی سخت‌گیرانه‌ست.
‫پسر بزرگتر همۀ سرمایه رو تصاحب میکنه.
‫همه چیز رو میگیره... پول رو میگیره،
‫خونه رو میگیره، زمین رو میگیره...
‫و این باعث میشه فوق‌العاده قدرتمند بشه،
‫فقط به خاطر یه رخداد تصادفی در تولد.
‫این مردهای زمین‌دار، این پسرهای اول،
‫قدرت سیاسی خیلی زیادی هم دارن،
‫چون خیلی‌هاشون نماینده ‫مجلس هستن، اونا نخبه‌ان.
‫و در نتیجه، با این میل هدایت میشن
‫که از درآمد خودشون محافظت ‫کنن، از دنیای خودشون محافظت کنن،
‫و اصلاً به ذهنشون خطور نمی‌کنه
‫که فقرا لایق توزیع مجدد ثروت هستن.
‫در برابر مالیات، خیلی شدید مقاومت می‌کنن.
‫و این همون روشیه که اشراف‌زاده‌ها کار می‌کردن،
‫نه فقط در بریتانیا، بلکه در سراسر اروپا،
‫و هدف حفظ قدرت اشرافیه.
‫مثال‌هایی که توماس پیکتی داره
‫از جین آستین و بالزاک، خیلی مناسبن،
‫چون وقتی جین آستین رو می‌خونی،
‫همش درباره پوله،
‫و این پول از طریق کار به دست نمیاد،
‫از طریق داشتن کسب و کار به دست نمیاد،
‫از زمین به دست میاد، از زمین‌های به ارث رسیده.
‫فیلم | غرور و تعصب (2005) ‫کارگردان: جو رایت
‫آقای دارسی، مثلاً، توی غرور و تعصب،
‫یه ملک خیلی بزرگ داره.
‫حتی لازم نیست اونجا باشه.
‫این زمین فقط براش پول تولید می‌کنه.
‫چه خوب که تشریف آوردین.
‫این که به نظر بدبخت میاد.
‫شاید بدبخت باشه،
‫ولی مطمئناً فقیر نیست.
‫- بگو ببینم. ‫- سالی ده هزار پوند،
‫و نصف دربی‌شایر مال اونه.
‫نصفۀ بدبختش؟
‫جین آستین یه رویایی ساخت
‫که می‌تونستی این ثروت رو به دست بیاری
‫اگه فقط یکم بامزه و باهوش بودی.
‫ولی واقعیت اینه که هیچ راهی نیست آقای دارسی
‫با دخترهایی مثل لیزی بنت ازدواج کنه،
‫که در واقع یه پنی هم به اسمشون نیست.
‫اون با یه وارث ازدواج می‌کنه، احتمالاً یه فامیل،
‫و یه جور املاک کلان درست می‌کنه.
‫پول با پول ازدواج می‌کنه. ‫هیچ ربطی به عشق نداره.
‫و چیزی که الان می‌بینیم،
‫تقریباً یه برگشت به قرن هجدهمه.
‫در بریتانیا، ثروت موروثی، همه چیزه... دوباره.
‫امروزه، 1 درصد جمعیت صاحب 70 درصد زمین‌های ما هستن.
‫♪ من تمام عمرم بی‌پول بودم ♪
‫♪ حالا می‌خوام بدونم ♪
‫♪ پولدار بودن چه حسی داره؟ ♪
‫♪ آه، من تمام عمرم کار کردم ♪
‫♪ حالا می‌خوام بدونم ♪
‫♪ فقط زندگی کردن چه حسی داره؟ ♪
‫همیشه یه گروه نخبه وجود ‫داشته، که معمولاً ماهر بودن در
‫بازتولید امتیازاتشون در طول نسل‌ها،
‫با انحصار هر دو سرمایۀ ‫اقتصادی و اجتماعی و فرهنگی.
‫روشی که نخبه‌ها در قدرت ‫می‌مونن و امتیازاتشون رو
‫به نسل بعد منتقل می‌کنن
‫اون هم با شکل دادن به طرز فکر ماست.
‫♪ پولدار بودن چه حسی داره؟ ♪
‫♪ فقط زندگی کردن چه حسی داره؟ ♪
‫به طور سنتی، اقتصاددان‌ها استدلال کردن
‫که نابرابری یه محرک خیلی قوی ‫برای پیشرفت و نوآوریه
‫چون ایده اینه که رقابت، اساساً، ‫باعث میشه مردم بیشتر تلاش کنن.
‫مشکل اینه که نابرابری شدید
‫به نظر میرسه به طور فزاینده‌ای، ‫منبع فشار اقتصادی بزرگ،
‫فشار اجتماعی و فشار سیاسیه.
‫چون اگه وضعیتی داشته باشی که یه گروه نخبه ‫خیلی سخت از رتبه‌هاشون محافظت کنن
‫که هیچکس نتونه بالا بیاد، ‫در نتیجه هیچ تحرک اجتماعی نداری،
‫معمولاً به یه انقلاب تمام عیار ختم میشه.
‫زندگی در قرن هجدهم راکد نیست.
‫ما شاهد توسعه ایده‌های سیاسی جدید هستیم
‫که خواهان حقوق برابر هستن
‫و پایانی برای امتیازهای مرتبط ‫با تولد و اشراف‌زادگی.
‫تو انقلاب فرانسه، شعارشون اینه:
‫"آزادی، برابری، برادری"
‫قراره همه با هم برادر باشن، ‫قراره همه آزاد باشن.
‫ولی تو یه مدت خیلی کوتاه،
‫یه حکومت بانکدارها شکل میگیره،
‫و کاری که میکنن اینه که دوباره ‫طبقه نخبه رو میسازن.
‫♪ این همون سرزمینیه که برای آزادی جنگید ♪
‫♪ حالا وقتی میجنگیم، واسه نون میجنگیم ♪
‫♪ این داستان برابریه ♪
‫♪ همه وقتی میمیرن با هم برابرن ♪
‫♪ جایگاهت رو بگیر، شانست رو امتحان کن ♪
‫♪ زنده باد فرانسه، زنده باد فرانسه! ♪
‫♪ زنده باد فرانسه! ♪
‫معلوم میشه که انقلاب فرانسه،
‫تا حدی بر پایه ریاکاریه. با یه دید برابری
‫که در بهترین حالت، یکم ‫خوش‌بینانه یا ساده‌لوحانه‌ست
‫و در بدترین حالت یکم بدبینانه‌ست.
‫ما تصور می‌کنیم که برابری خود به خود اتفاق ‫می‌افته؛ به طور طبیعی، مثل یه قصه پریان.
‫ولی واقعیت اینه که ما به ‫نهادهای سیاسی هم نیاز داریم،
‫یه سیستم آموزشی، بهداشت و درمان، ‫یه سیستم حمل و نقل
‫و یه سیستم مالیاتی که ‫درآمدهای بالا رو هدف قرار بده.
‫ولی هیچکدوم از اینا
‫بعد از انقلاب فرانسه اجرا نشد.
‫چیزی که تو اواخر قرن هجدهم
‫و اوایل قرن نوزدهم می‌بینیم انقلاب صنعتیه.
‫که کار یَدی رو با ماشین‌ها جایگزین می‌کنه،
‫ماشین‌ها رو میارن برای تولید پشم، پنبه،
‫برای تولید همه جور کالایی.
‫این باعث میشه کالاها سریع‌تر تولید بشن، ‫استاندارد بشن،
‫و این سود بیشتری با خودش میاره.
‫سرمایه دیگه اون چیز ثابتی ‫نیست که مثل زمینت باشه
‫یا حتی تواناییت برای قرض دادن پول.
‫تو بالاخره می‌فهمی که می‌تونی با ‫فروش محصولات و انباشت سود
‫کارخانه‌ات رو گسترش بدی
‫و بعد با سرمایه‌گذاری مجدد اون سودها، ‫کارخانه‌ات رو بزرگتر کنی.
‫و این در واقع همون چیزیه که ‫سرمایه‌داری به شکل مدرنش
‫به ما اجازه انجامش رو میده... ‫سرمایه میشه چیزی
‫که می‌تونه به طور دائم گسترش پیدا کنه.
‫ولی فاصله بین دستمزدها و بهره‌وری ‫نکات قابل توجهیه،
‫و این میراث‌های فئودالی کار...
‫...خیلی دیر از بین رفتن.
‫قانون ارباب و خدمتکار بریتانیا ‫به این معنی بود اگه بدون اجازه کارفرمات،
‫ کار رو ول می‌کردی، جرم محسوب می‌شد
‫و می‌دونی، این قانون فعالانه
‫تو اواسط قرن نوزدهم، ‫تو دوران اوج سرمایه‌داری
‫تو انگلستان... پیشرفته‌ترین کشور دنیا... ‫استفاده می‌شد
‫و کارگرها رو مینداختن زندان،
‫و کتک می‌خوردن
‫چون اعتصاب کردن جرم بود.
‫این ایده کلی شکل گرفت ‫که از دنیای قدیم فرار کنن
‫و یه جامعه برابرتر جدید بسازن.
‫وقتی کشورهای دنیایِ جدید ‫داشتن شکل می‌گرفتن...
‫مثل نیوزیلند، استرالیا، کانادا...
‫تو زمانی که سرمایه‌داری واقعاً ‫داشت قدرت می‌گرفت
‫این مکان‌ها توسط این پناهنده‌ها
‫که از اروپا فرار کرده بودن، ساخته می‌شد.
‫و به همین دلیله که خیلی از این آدم‌ها ‫می‌خواستن از
‫این کشورها برن بیرون... اونا یه جامعه ‫مسطح‌تر (با حداقل طبقه‌بندی) می‌خواستن.
‫این ایدۀ فراتر رفتن از نظام طبقاتی بود،
‫ولی به طور وسیع‌تر به ‫عدم دخالت دولت منجر شد.
‫به طور کلی، یه جنبش سیاسی نبود.
‫و خیلی سریع این ثروتمندها ‫بودن که از همون اول
‫شروع به تسلط کردن.
‫اگه تو یه مرد سفیدپوست حدود سال 1800 بودی،
‫استرالیا و آمریکا...
‫بهترین مکان‌ها برای رفتنت بودن.
‫یه مرز باز گسترده داشتی؛ پر از زمین بود.
‫ولی محدودیت بزرگِ تو، تولید ‫تواناییت برای بسیج نیروی کار بود.
‫پس اگه یه کشاورز کوچیک خانوادگی بودی،
‫تنها نیروی کاری که می‌تونستی ‫تو مرز بسیج کنی، بچه‌هات بودن.
‫ولی اگه یه برده‌دار بودی، ‫اساساً می‌تونستی بری نیواورلئان،
‫می‌تونستی وام بگیری، از اون وام
‫برای خرید یه عالمه برده تو بازار ‫برده‌فروشی نیواورلئان استفاده کنی،
‫بعد اونا رو ببری به مرز آلاباما
‫و شروع کنی به پاکسازی زمین و کشت پنبه.
‫و دوباره می‌تونستی از سودهای اون
‫برای گسترش استفاده کنی، برده‌های ‫بیشتری بخری، زمین بیشتری بخری،
‫و حالا می‌تونی به اقتصاد برده‌داری
‫به عنوان مشارکت در ‫این چرخه انباشت نگاه کنی.
‫ولی برده‌دار بودن فقط ‫به این معنی نبود که تو
‫به کار برده‌هات دسترسی داشتی،
‫همچنین به این معنی بود که ‫دسترسی بیشتری به سرمایه داشتی،
‫چون می‌تونستی از برده‌هات ‫به عنوان وثیقه استفاده کنی.
‫پس اگه بخوای به یه نفر پول قرض ‫بدی و اونا بتونن به اندازه مساوی
‫وثیقه برده یا زمین بذارن ‫برده رو ترجیح میدی
‫چون خیلی راحت‌تر میشه جابجاشون کرد
‫یا دوباره فروختشون یا همچین چیزایی
‫قرن نوزدهم زمانیه که تقسیم کار،
‫نابرابری و قدرت در سراسر دنیا برقرار شد...
‫اول با برده‌داری،
‫و بعدش با سلطه‌ی استعماری فوق‌العاده خشن
‫فیلم | انتقام (1983) ‫کارگردان: جف مورفی
‫خیلی سخته که بگیم چقدر از ثروت امروز اروپا
‫از گذشته استعماریشون میاد
‫ولی چیزی که مشخصه اینه که مزیت مهمی که
‫تو زمان انقلاب صنعتی به دست اومد
‫ارتباط نزدیکی با قدرت نظامی داشت
‫حمله!
‫از ۱۸۷۰ تا ۱۹۱۴، بریتانیا و فرانسه،
‫که دو امپراطوری اصلی استعماری بودن،
‫اونقدر تو بقیه نقاط دنیا مالک بودن
‫و این براشون اونقدر سود داشت،
‫بهره، سود سهام، اجاره‌ها
‫که می‌تونستن به سرمایه‌گذاری ادامه بدن
‫و مالک بیشتری از دنیا بشن
‫بنابراین بقیه دنیا براشون کار می‌کرد
‫سرعت دادن به تولید فایده‌ای نداره
‫اگه کسی نباشه که کالا رو بخره
‫پس مد به انقلاب صنعتی سوخت می‌رسونه
‫تا قرن نوزدهم، پرستش مد همه‌گیر شده بود
‫حتی به طبقه کارگر هم رسیده بود
‫حتی زن‌های طبقه کارگر هم ‫سعی می‌کردن با مد پیش برن
‫این ایده که: ‫"نمی‌تونی اونو بپوشی، مال فصل قبله"
‫برای آدم‌های قرن ۱۶ یا ۱۷ خیلی عجیب بود
‫اونا فکر می‌کردن "خب، هنوز کار می‌کنه،
‫هنوز محکمه، همین لباس رو می‌پوشم"
‫و صنعتی که تو قرن نوزدهم
‫سریع‌تر از همه رشد کرد، صنعت کریسمس بود
‫تو قرن ۱۸ و ۱۷،
‫کریسمس یه مراسم خیلی ساده بود
‫معمولاً درباره نوشیدن ‫با دوستان و فامیل بود
‫واقعاً درباره کادو دادن نبود؛
‫شاید تو سال نو این کار رو می‌کردن
‫ولی تا اواسط قرن نوزدهم، ‫ما ترقه کریسمس داشتیم،
‫کارت کریسمس، درخت کریسمس
‫مردم خودشونو ورشکست می‌کردن
‫تا یه کریسمس سالانه ‫داشته باشن، و تولیدکننده‌ها
‫از این فرصت استفاده کردن تا پول زیادی دربیارن
‫درست همونطور که داشتی همه ‫این تکنولوژی‌های جدید رو می‌گرفتی
‫مثل راه‌آهن و تلگراف و تولید انبوه
‫و شرکت‌ها... همه این نوآوری‌های جدید،
‫همه این تولیدات اضافی...
‫و نابرابری خیلی خیلی زیاد شد
‫این دوره واقعاً پر از درگیری بود،
‫جایی که جنگ‌های آشکار تو معادن کلرادو داشتی
‫بین اعتصاب‌کننده‌ها و شبه‌نظامیان ‫مسلحی که سرمایه‌دارها استخدام کرده بودن
‫و بیشترین استفاده از ارتش فدرال آمریکا
‫تو این دوره برای شکستن اعتصاب‌ها بود
‫و به طور مشابه، امروز، ‫ما این تغییر کامل
‫اقتصاد رو داریم که اتفاق میفته،
‫هم با تجارت و هم با تکنولوژی،
‫که دقیقاً همون ویژگی‌های
‫ایجاد انحصارهای زیاد رو داره
‫و بنابراین، دوباره داره
‫یه طبقه کوچیک از افراد خیلی خیلی ثروتمند رو ایجاد می‌کنه
‫- ۲۲... ‫- ۴۳ میلیون
‫- ۷۵ میلیون ‫- ۱۰۷ میلیون دلار
‫فروخته شد
‫حدود سال ۱۹۱۴، تو پاریس،
‫۱٪ جمعیت صاحب ۷۰٪ کل دارایی‌ها بودن
‫و در مقابل، دو سوم جمعیت
‫بدون هیچ دارایی می‌مردن
‫این افزایش ملی‌گرایی و رقابت رو داری
‫بین کشورهای اروپایی،
‫تا حدی به خاطر تنش‌های اجتماعی خیلی قوی
‫که به سطح زندگی راکد مربوط میشه
‫و سطح خیلی بالای نابرابری
‫و رقابت بین کشورها، ملی‌گرایی،
‫اغلب توسط نخبگان استفاده میشه
‫تا مردم درگیری طبقاتی رو فراموش کنن
‫و در عوض روی هویت ملی تمرکز کنن
‫و همه اینا کمک می‌کنه به شروع
‫جنگ جهانی اول در تابستان ۱۹۱۴
‫تو برلین، آلمانی‌ها می‌دونستن که زمان
‫افتخار و شکوه فرا رسیده
‫یه نوع نظامی‌گری فرهنگی تو قاره اتفاق می‌افتاد
‫و اونا با همدیگه رقابت می‌کردن
‫هم سر قلمرو امپراتوری و هم مسیرهای تجاری
‫جنگ‌سالار بی‌وقفه و خستگی‌ناپذیره،
‫همونطور که به ارتش‌هاش سر می‌زنه
‫امپراطوری بریتانیا خیلی قدرتمند بود؛
‫یه چهارم جمعیت دنیا رو داشتن
‫بقیه کشورها هم یه تیکه از کیک می‌خواستن
‫و آلمان، به خصوص، یه تیکه از کیک می‌خواست
‫خیلی از این سرمایه دارای جدید
‫هنوز یه جورایی تو طرز فکرشون ‫مثل دوران فئودالی هستن.
‫مخصوصاً تو آلمان، این یانکرها رو داری
‫که صنعتگرای بزرگی هستن
‫ولی فکر میکنن هیچی ‫بهتر از این نیست که جامعه
‫یه جنگ خوب داشته باشه.
‫بریتانیا و متفقین با آلمان درگیر میشن
‫و فکر میکنن که این یه شوک ‫کوتاه و تند خواهد بود
‫که تو چند ماه تموم میشه.
‫در عوض، سال‌ها طول میکشه و ‫آدم‌های هر دو طرف رو نابود میکنه.
‫جنگ جهانی اول، در اصل ‫یه جنگ بر سر سرمایه است.
‫و ما شاهد این سقوط عظیم ‫اقتصادی بعد از جنگ هستیم.
‫پس، بعد از جنگ جهانی اول ‫یه ایده جدید به وجود میاد
‫که اساساً به خاطر این بود که ‫دولت ورشکسته شده بود
‫اون هم اینکه مالیات چیز بدی ‫نیست، در واقع میتونه خوب باشه.
‫و تنها راهی که میشه پول ‫به دست آورد
‫مالیات گرفتن از اشراف زاده هاست.
‫هیچی از طبقه کارگر و ‫طبقه متوسط باقی نمونده
‫که بشه ازشون مالیات گرفت.
‫پس شما شاهد شروع افت ‫قدرت اشراف زادگی هستید.
‫و همچنین چیزی که تو دهه بیست ‫می‌بینید رشد قدرت
‫زنان و همینطور طبقه کارگره...
‫هر دوی اینا، در اصل دارن به دولت میگن
‫"ببین، ما تو این جنگ خیلی ‫برات سخت کار کردیم.
‫ما فداکاری کردیم. شما باید ‫یه چیزی بهمون برگردونید."
‫پس یهو کل این اصل که ‫طبقه کارگر
‫و زنان باید بشینن و با شرایط ‫جامعه کنار بیان
‫تو دهه بیست کاملاً ‫زیر و رو میشه.
‫همه جمعیت شهر امپراتوری
‫شهر شگفت انگیز، شهر بادی، ‫شهر شور و اشتیاق
‫مردم، بله.
‫♪ غم‌هام رفته، اشک‌هام رفته ♪
‫♪ خبرای خوبی دارم که ♪ ‫♪ تو گوشت داد بزنم ♪
‫♪ دلار گمشده به آغوش برگشته ♪
‫♪ با نقره میتونی رویاهات رو ♪ ‫♪ به طلا تبدیل کنی! ♪
‫♪ اوه، ما تو پولیم ♪
‫♪ ما تو پولیم ♪
‫♪ بیا قرضش بدیم، خرجش کنیم، ♪ ‫♪ بفرستیمش دور و بر بچرخه ♪
‫همه جمعیت پول کلون میگیرن...
‫2 میلیون، 5 میلیون... ‫یه کوه بساز و یه کوه بالا ببر.
‫دهه بیست شاید یه شور و ‫هیجان غیرمنطقی بود.
‫نگاه کن چطور رشد میکنیم! ‫چقدر پیشنهاد میدی؟ داره میره بالا!
‫یه رونق تو قیمت سهام بود
‫ولی مردم همچنان تو بازار ‫سهام پیشنهاد میدادن
‫چون مردم همیشه فکر میکنن ‫تو وال استریت جادو هست.
‫میدونی، ما تو این کشور ‫یه افسانه داریم، مخصوصاً
‫که هر چی برای وال استریت خوبه ‫برای خیابون اصلی هم خوبه
‫ولی این هیچوقت واقعاً ‫درست نبوده.
‫♪ ما تو پولیم، من میگم ما تو پولیم ♪
‫♪ ما خیلی از چیزایی که برای ♪ ‫♪ ادامه لازمه رو داریم ♪
‫خیلی از بانک‌ها محصولاتی رو ‫میفروختن که میدونستن
‫اصلاً خوب نیستن.
‫بانکدارای متقلبی بودن که ‫آگاهانه معاملات متقلبانه میکردن.
‫قوانین زیادی وجود نداشت.
‫یه آزادی کامل سرمایه بود.
‫حباب دهه 1920
‫مشخصۀ خیلی از حباب‌های دیگه بود...
‫یه جور سرخوشی که اتفاق میفته.
‫سهام میره بالا، میتونی در برابرش وام بگیری.
‫از اون پول استفاده میکنی ‫که سهام بیشتری بخری
‫قیمت حتی بیشتر میره بالا، ‫و همه احساس سرگیجه دارن.
‫همزمان، شما یه جابجایی عظیم
‫تو بازار کار داری...
‫خیلی از مردم خیلی پولدار میشن
‫ولی خیلی از کارگرا پایین هستن
‫به اندازه کافی در میانه کسی نیست.
‫اعتبار داشت ارائه میشد که یه جورایی ‫روی این شکاف رو بپوشونه.
‫اون چرخه اعتباری این حباب رو ‫تغذیه کرد
‫و مثل هر حباب دیگه‌ای
‫ترکید.
‫این دفعه
‫تعدادی از بانکدارا واقعاً ‫رفتن زندان
‫و واقعاً یه سری تغییرات قانونی ‫به وجود اومد، میدونی
‫مثلاً، مخصوصاً قانون دوران رکود ‫گلس-استیگال که
‫در واقع سیستم بانکی رو ‫درست کرد
‫و اونو امن‌تر کرد... ‫تا اینکه سال 1999 لغو شد.
‫بعد از سقوط مالی، کشورهای ‫سراسر دنیا
‫هم درگیر یه جنگ تجاری شدن.
‫تعرفه‌هایی اعمال شد
‫و این یه چرخه ‫گلوله برفی ایجاد کرد
‫که منجر به درد بیشتر جهانی شد
‫و این کمک کرد به تحریک ‫رکود بزرگ.
‫اگه خوشه‌های خشم جان اشتاین‌بک رو بخونی
‫متوجه میشی وسعت شوکی که ‫ایجاد شد توسط
‫فروپاشی کامل فعالیت اقتصادی ‫چقدر بود.
‫بهم گفتن بهت بگم که باید بری
‫و این همون چیزیه که دارم بهت میگم.
‫منظورت اینه که از زمین خودم برم؟
‫منو سرزنش نکن، تقصیر من نیست.
‫- تقصیر کیه؟ ‫- میدونی کی صاحب زمینه...
‫شرکت دامداری و زمین شاونی.
‫و شرکت دامداری و زمین شاونی کی هست؟
‫هیچکس نیست! ‫یه شرکته.
‫یه رئیس دارن، ‫مگه نه؟
‫یکی رو دارن که میدونه تفنگ ‫ساچمه‌ای به چه دردی میخوره، مگه نه؟!
‫چه فایده داره که به این یارو گیر بدیم؟
‫اون فقط یه مدیره، ‫همین و بس.
‫تازه خودشم نصفه نیمه دیوونه شده ‫که بتونه
‫با دستورات شرق همراهی کنه.
‫- پس به کی شلیک کنیم؟ ‫- داداش، نمیدونم.
‫اگه میدونستم، بهت میگفتم.
‫فقط نمیدونم کی مقصره.
‫آقا من همینجا بهتون میگم، هیچکس
‫نمیتونه منو از زمینم بیرون کنه!
‫پدربزرگم هفتاد سال پیش ‫این زمین رو گرفت.
‫پدرم اینجا به دنیا اومد. ‫همه ما اینجا به دنیا اومدیم!
‫و بعضی هامون روی همین زمین کشته شدیم!
‫بانک‌ها یکی پس از دیگری ‫ورشکست میشن،
‫که باعث میشه همه ‫پس‌اندازشون رو از دست بدن.
‫و این کاهش تقاضا ‫تو بخش‌های دیگه،
‫باعث یه پدیده زنجیره‌ای از ورشکستگی و بیکاری میشه.
‫بحران دهه ۱۹۳۰ یه ضربه روحی ‫خیلی بزرگ ایجاد میکنه
‫که باعث میشه مردم و سیاستمدارها
‫سرمایه‌داری رو مقصر بدونن.
‫درد و رنج در ایالات متحده ‫اونقدر زیاد شده بود،
‫اونقدر جدی... فقر مطلق... ‫و در نتیجه اون،
‫تمایل به ارائه راه‌حل‌های سیاسی
‫که سختگیرانه بود.
‫این ملت خواستار اقدام هست و اقدام همین حالا.
‫تثبیت قیمت‌ها، تغییرات گسترده در دستمزدها...
‫همه این چیزها در دوران روزولت
‫چیزهایی بود که آمریکایی‌ها قبلاً ‫ندیده بودن،
‫و این دقیقاً منجر به ساخت ‫زیرساخت‌های عظیم شد
‫و به توزیع مجدد فوق‌العاده‌ای انجامید.
‫وجود یه گزینه جایگزین کمونیستی
‫دنیای سرمایه‌داری رو ترسوند که اگه ‫حداقل به برخی از
‫مسائل اساسی نابرابری نپردازه،
‫جنگ ایده‌ها رو از دست میده.
‫در خود طرح نیودیل، روزولت در واقع ‫بعضی ایده‌ها رو قرض گرفت...
‫دخالت شدید دولت در اقتصاد؛ ‫نظارت شدید.
‫نظارت سنگین.
‫یه درک واضح وجود داشت که اگه دولت ‫سعی نکنه درباره شغل‌ها
‫کاری انجام بده
‫و به اندازه کافی توزیع مجدد نکنه ‫تا مردم از گرسنگی نمیرن،
‫ثبات اجتماعی پایه‌ای ‫نخواهید داشت.
‫سقوط وال استریت در آمریکا فقر ایجاد میکنه،
‫در بریتانیا فقر ایجاد میکنه،
‫ولی تأثیر عظیمی روی آلمان میذاره،
‫چون آلمان از قبل فقیر بود. ‫بعد از جنگ جهانی اول،
‫بهشون غرامت‌های تنبیهی ‫سنگینی تحمیل شد...
‫مجبور بودن مبالغ هنگفتی ‫به کشورهای دیگه بدن.
‫و چیزی که داری اینه که ‫یه تورم وحشتناک
‫در جمهوری وایمار...
‫آلمان که در دهه ۱۹۲۰ ‫اینطوری شناخته میشد...
‫که اساساً، در یک مقطع،
‫یه بشکه پر از اسکناس ‫نمیتونست یه قرص نون بخره.
‫ما میتونیم دقیقاً ارتباط بین ظهور فاشیسم
‫در اروپای دهه ۱۹۳۰ و فقر شدید رو ببینیم.
‫و میتونی ببینی چقدر فریبنده‌ست
‫وقتی یکی مثل آدولف هیتلر میاد و میگه،
‫"من آلمان رو دوباره بزرگ میکنم. ‫ما دوباره قدرتمند میشیم."
‫و در واقع چیزی که داره میگه اینه،
‫"دلیل اینکه ما در آلمان اینقدر فقیریم ‫به خاطر بریتانیاست،
‫به خاطر آمریکاست، به خاطر ‫بقیه اروپاست."
‫این مردم ستمدیده اینقدر بی‌دفاع بودن، ‫اینقدر آسیب‌پذیر بودن
‫نسبت به ظهور فاشیسم ‫و ندای نژادپرستی،
‫ندای طردگرایی
‫و ندای حمله به ‫کشورهای دیگه.
‫ما نمیخوایم دیگه ‫تقسیم طبقاتی ببینیم.
‫ما میخوایم یه ملت باشیم.
‫و شما، ای جوانان من، ‫قراره این ملت باشید.
‫یه کارخونه هواپیماسازی آمریکایی... ‫یکی از چندتا.
‫یه بمب‌افکن... ‫هزاران تا در راهه...
‫یه فرشته مرگ.
‫چیزی که واقعاً رکود رو از بین برد ‫تبدیل کردن
‫اقتصاد به جنگ جهانی دوم بود.
‫و مقیاس این چیزی بود که بشریت
‫هرگز قبلاً ندیده بود.
‫دولت‌های همه جوامع درگیر
‫فقط یه جورایی تولید رو ‫به دست گرفتن،
‫و این یه جنگ صنعتی بود،
‫پس تولید، یه جورایی، شرایطی بود که،
‫در درازمدت، این جنگ با اون ‫برده یا باخته میشد.
‫جنبش کارگری قدرت سیاسی ‫زیادی به دست آورد.
‫مثلاً، اگه برای جنگ ‫تولید میکردی،
‫باید خود به خود یه ‫اتحادیه رو به رسمیت میشناختی.
‫و بعد فقط جمع کردن پول ‫برای پرداخت اون
‫شامل افزایش مالیات‌ها میشد.
‫این دوره آخرین نفس‌های فئودالیسم بود
‫و همین باعث شد که بالاخره
‫نفوذ اشراف تو کشورهای پیشرفته از بین بره
‫خود جنگ‌ها برای نابودی سرمایه استفاده میشن
‫اول از همه، بمباران‌هایی هست که کل شهرها رو نابود می‌کنه
‫اما همزمان،
‫این فقط یک سوم
‫از کل نابودی سرمایه رو شامل میشه
‫پس دو سوم بقیه از کجا میاد؟
‫یک سومش از تورمیه که بدهی‌های عمومی رو نابود می‌کنه،
‫که مردم برای تامین مالی جنگ قرض داده بودن
‫و بعد یک سوم از قوانین جدید میاد،
‫مثل کنترل اجاره‌ها،
‫ملی سازی‌ها و مقررات مالی
‫ولی این فروپاشی سرمایه لزوماً چیز بدی نیست
‫چون روابط قدرت تو جامعه تغییر می‌کنه
‫آه، به من زمین بده، ‫خیلی زمین بده
‫زیر آسمون پر ستاره
‫منو محدود نکن
‫بذار تو دشت‌های باز اسب برونم...
‫همه در برابر مرگ برابرن
‫جنگ‌ها، با مرگ و ناامیدیشون،
‫لحظه‌هایی هم هستن که انسانیت رو تو همه‌مون پیدا می‌کنیم
‫بذار تو نسیم غروب خودم باشم
‫به زمزمه درختای صنوبر گوش بدم...
‫این فضای سیاسی جدید نهایتاً منجر میشه
‫به درک روح روشنگری
‫و برابری که تو قرن هجدهم اعلام شد
‫منو محدود نکن
‫منظره اجتماعی کاملاً متفاوته
‫بعد از جنگ جهانی دوم
‫بزرگترین تغییری که تا حالا دیدی رو می‌بینی
‫یه کم با قبل فرق می‌کنه،
‫اینو بهت میگم
‫مزایای بیماری و بیکاری خواهد بود،
‫حقوق بازنشستگی، مزایای حوادث صنعتی،
‫کمک هزینه سرپرستی، مزایای بیوه‌ها، کمک هزینه زایمان
‫این یه حرکت به سمت ایجاد یه سیستم رفاهیه
‫ما ایده حقوق بیماری و مرخصی رو داریم
‫تو بریتانیا سرویس سلامت ملی رو ایجاد کردن...
‫خدمات رایگان از گهواره تا گور
‫این یه حرکت به سمت ملی کردن صنعته،
‫یه حرکت به سمت مالیات بر ارث،
‫مالیات بر املاک و ثروت
‫بهت میگم، خوب جواب میده
‫تلویزیون، با وعده ساعت‌ها
‫لذت و سرگرمی، بخشی از رویای دوران صلح بود
‫تلویزیون... ترکیبی بی‌نظیر از انگیزه خصوصی
‫و خدمات عمومی
‫تو آمریکای ‫دهه پنجاه،
‫سرمایه رو هم محدود می‌بینی
‫کنترل اجاره روی آپارتمان‌ها داری،
‫محدودیت‌هایی برای صاحبان زمین داری
‫سرمایه نمی‌تونه آزادانه بچرخه، ‫نمی‌تونه خودش رو زیاد کنه
‫سرمایه باید مثل یه اسب وحشی مهار بشه
‫این سرزمین نژاد اصیله
‫یه دید خیلی روشن هست که سرمایه باید
‫به مردم کمک کنه، که در واقع کل این اصل
‫که ثروتمندها هر کاری که می‌خوان با سرمایه‌شون می‌کنن
‫و این برای کشور خوبه،
‫خب، تو کل دنیا داره به چالش کشیده میشه
‫♪ کاش یه قصر تو آسمون داشتم ♪
‫♪ خیلی بالا جایی که پرنده‌های آبی دوست دارن پرواز کنن ♪
‫دیدگاه جدید اینه که دهه پنجاه
‫دوره‌ای میشه که همه می‌تونن ثروت داشته باشن
‫♪ با صد اتاق یا بیشتر... ♪
‫یه روزی...
‫♪ با ستاره‌ها به جای ‫پنجره‌ها، ابرها به جای فرش‌ها ♪
‫♪ یه رنگین کمون به جای در ♪
‫آدمایی که درست بعد از جنگ جهانی اول به دنیا اومدن
‫زندگی‌ای داشتن که هیچ بچه‌ای قبل از اونا نمی‌تونست تصور کنه
‫من فقط آرزو دارم یه آشپزخونه درست و حسابی داشته باشم
‫برای اولین بار،
‫کار سخت و درس خوندن می‌تونه تو رو به اوج برسونه
‫- سلام خانم تاچر ‫- خوشحالم می‌بینمتون
‫بفرمایید بشینید
‫پدر من مدرسه رو تو 12 یا 13 سالگی ترک کرد،
‫و بعضی از فرصت‌هایی رو نداشت
‫که من و شما داریم تا به دانشگاه بریم
‫و فکر می‌کنم وقتی پدر یا مادر بشی می‌بینی،
‫همیشه داری تلاش می‌کنی که به بچه‌هات
‫فرصت‌هایی رو بدی که خودت نداشتی
‫دوست داری یه نخست وزیر زن ببینی؟
‫فکر می‌کنم بستگی به این داره که اون شخص کیه
‫فکر نمی‌کنم تو دوران زندگی من
‫یه نخست وزیر زن داشته باشیم
‫چیزی که تو زندگی مارگارت تاچر می‌بینی
‫تحرک اجتماعی باورنکردنیه
‫یه دختر معمولی مغازه‌دار از شمال،
‫رفت مدرسه گرامر، رفت آکسفورد،
‫و شد اولین نخست وزیر زن،
‫و البته ثروتمند
‫و این فقط به خاطر این جامعه جدیده
‫که تحرک اجتماعی واقعاً امکان‌پذیر بود
‫و چیزی که داری یه موج واقعی از طبقه متوسط هست
‫و طبقه متوسط رو به پایین که به جایگاه های قدرت رسیدن
‫اگه به روند نابرابری نگاه کنی
‫تو قرن بیستم، چشمگیرترین تغییر
‫رشد یه طبقه متوسط خیلی قوی هست
‫تا سال 1914، طبقه متوسط وجود نداشت
‫یا دقیق‌تر بگم، تقریباً به اندازه فقیرترین‌ها فقیر بودن
‫دهه‌های بعد از جنگ...
‫30 سالی که شاهد رشد اقتصادی درخشانی بود...
‫با افزایش شدید قدرت خرید مشخص میشه
‫مخصوصاً برای کارگرهای طبقه پایین و متوسط
‫که میتونن کالاهای مصرفی بخرن، سطح زندگیشون رو بهتر کنن
‫و پول پس‌انداز کنن تا خونه بخرن و سرمایه جمع کنن
‫و آشپزخونه رو همینجا میذاریم
‫که بتونیم بچه‌ها رو موقع بازی تو حیاط ببینیم
‫بچه‌ها؟! چندتا میخوای داشته باشی؟
‫امیدوارم بیشتر از شیش تا نشه
‫اونا گروهی هستن که نه
‫خیلی پولدارن و نه کاملاً فقیر
‫ولی هنوز سهم قابل توجهی از سرمایه ملی رو دارن
‫اما تو دهه‌های اخیر
‫سهم ثروتی که متعلق به طبقه متوسط بوده
‫تو آمریکا به شدت شروع به کاهش کرده
‫و تو اروپا با شدت کمتری
‫واضحه که ما یه مسیر خیلی متفاوت رو در پیش گرفتیم
‫که میتونه خیلی نگران‌کننده باشه وقتی به قرن 21 نگاه می‌کنیم
‫یکی از بزرگترین چالش‌ها برای آینده
‫اینه که آیا طبقه متوسط همچنان کوچکتر میشه
‫با خطر برگشت به یه طبقه متوسط فقیر
‫مثل اونی که یه قرن پیش داشتیم
‫دهه‌های بلافاصله بعد از جنگ جهانی دوم
‫واقعاً قابل توجه بود
‫یه توافق اجتماعی قوی وجود داشت
‫که واقعاً از تلاش‌های جنگی نشأت می‌گرفت
‫و بنابراین، یه همبستگی داشتی
‫اما بر اساس یه جامعه کاملاً قشربندی شده بود
‫شکل‌های دیگه‌ای از نابرابری هم وجود داشت
‫تو اون دوره
‫اما این شروع به تغییر کرد بعد از جنبش حقوق مدنی
‫تو دهه 1960 و بعد همه جنبش‌های اجتماعی دیگه
‫که بعد از اون اتفاق افتاد
‫♪ - بهتره فکر کنی ♪ ‫♪ - فکر کن! ♪
‫♪ به اونچه که داری سعی میکنی با من بکنی فکر کن ♪
‫سیاه‌پوست هنوز آزاد نیست
‫♪ بذار خودت آزاد باشی ♪
‫♪ - اوه، آزادی ♪ ‫♪ - آزادی! ♪
‫♪ - یه کم آزادی ♪ ‫♪ - آزادی! ♪
‫♪ اوه، آزادی ♪
‫♪ آره، آزادی! ♪
‫فکر می‌کنم که ‫از نظر سیاسی
‫داشتن یه طبقه متوسط گسترده خیلی مهمه
‫این بخشی از چیزیه که تئوری مدرن‌سازی نامیده میشه
‫این ایده که وقتی درآمدت بالا میره
‫یه طبقه متوسط پیدا می‌کنی که تحصیل‌کرده‌تر هستن
‫و در نتیجه خواستار سطح بالاتری از مشارکت میشن
‫♪ - اوه، آزادی ♪ ‫♪ - آزادی! ♪
‫♪ - یه کم آزادی ♪ ‫♪ - آزادی! ♪
‫♪ اوه، آزادی! ♪ ‫♪ آره، آزادی! ♪
‫♪ ما برای مدت طولانی ♪ ‫♪ قربانی بودیم ♪
‫♪ - آزادی ♪ ‫♪ - اوه، آزادی ♪
‫♪ - آزادی ♪ ‫♪ - یه کم آزادی بهم بده ♪
‫♪ اوه، آزادی! ♪
‫♪ - واو! برقص، عزیزم ♪ ‫♪ - برقص ♪
‫بعد همه اینا تو دهه 70 از هم پاشید
‫این اخبار شبانه NBC، چهارشنبه 17 اکتبر هست
‫عصر بخیر. جنگ خاورمیانه تحولاتی رو
‫در سراسر جهان امروز ایجاد کرد
‫کشورهای نفت‌خیز جهان عرب
‫تصمیم گرفتن از نفتشون به عنوان یه سلاح سیاسی استفاده کنن
‫تو کویت اعلام شد
‫که قیمت‌های نفت عربی داره بالا میره...
‫یه افزایش بزرگ که تو یه جلسه شبانه رأی آورد
‫تا زمانی که نیروهای اسرائیلی سرزمین‌های اشغالی عرب رو ترک کنن
‫این شوک نفتی به همه اقتصادهای پیشرفته ضربه زد
‫و نفت تو همه چیز نقش داشت
‫امروز اعلام شد که یکشنبه‌های بدون بنزین
‫از ماه آینده اجرایی میشه
‫قیمت نفت خارجی
‫از 3 دلار به 12 دلار در هر بشکه پرید
‫چهار برابر شدن قیمت نفت به این دوره تبدیل شد
‫که مثلاً، قیمت‌ها شروع به افزایش کردن
‫و دستمزدها باهاش همراه نبودن
‫اما بعد اتحادیه‌ها و کارگرها شروع کردن به درخواست
‫دستمزدهای حتی بالاتر برای همراهی با قیمت‌ها
‫و بعد کاری که شرکت‌ها می‌کردن این بود که قیمت‌ها رو
‫حتی بیشتر افزایش می‌دادن تا اثرات دستمزدها رو جبران کنن
‫و اینجوری چیزی که بهش میگن مارپیچ دستمزد-قیمت رو داشتی
‫و اینجوری یه دوره تورم بالا و رشد پایین داشتی
‫به همین خاطر بهش گفتن رکود تورمی
‫متر‌‌‌‌جم: اشــــکان هیـــــدی
‫جهانی شدن داره شروع میشه
‫بازارهای نوظهور دارن تو دنیا آنلاین میشن
‫اروپا دوباره روی پاهاش وایساده،
‫آلمان دوباره داره تولیدکننده میشه،
‫چند تا از کشورهای اروپایی دارن رقابتی‌تر میشن.
‫تصویر جهانی داره تغییر می‌کنه.
‫سرمایه آمریکایی یهو دیگه
‫همه دنیا رو برای خودش نداره.
‫♪ از تخت میفتم پایین و لنگون لنگون میرم آشپزخونه ♪
‫♪ یه فنجون انگیزه برای خودم می‌ریزم... ♪
‫ولی یه چیز دیگه‌ای که تو دهه 70 داره اتفاق می‌افته
‫یه جور تفکر خیلی جدا از هم و مالی محور رو می‌بینی
‫درباره اینکه چطور باید ترازنامه شرکت رو اداره کرد...
‫هزینه‌ها رو کم کن، سرمایه‌ت رو جمع کن،
‫با نیروی کار مثل یه هزینه رفتار کن، نه یه دارایی.
‫♪ کار کردن از 9 تا 5 ♪
‫♪ چه راهی برای گذران زندگی ♪
‫♪ به زور داریم سر می‌کنیم ♪
‫♪ همش میگیرن و نم پس نمیدن ♪
‫♪ فقط از مغزت استفاده می‌کنن ♪
‫♪ و هیچوقت قَدرت رو نمی‌دونن ♪
‫♪ اگه بذاری، کافیه تا دیوونت کنه ♪
‫♪ شرکت‌ها روی کارگراشون سرمایه‌گذاری نمی‌کنن، ♪
‫حقوق‌ها رو بالا نمی‌برن،
‫پس واقعاً اون ضربدر بزرگ رو می‌بینی
‫که وال‌استریت میره بالا، مین‌استریت میره پایین. ‫وال استریت = صنعت مالی و بازارهای سرمایه | مین استریت = بخش واقعی اقتصاد
‫♪ این بازی پولدارهاست ♪
‫♪ مهم نیست چی بهش میگن ♪
‫♪ و تو کل زندگیت رو صرف پول ریختن تو جیب اون می‌کنی ♪
‫♪ 9 تا 5... ♪
‫آلمان و ژاپن یه مدل متفاوت رو انتخاب کردن...
‫مدلی که توش کارگرها تو هیئت مدیره شرکت‌ها می‌نشستن،
‫حق حرف زدن بیشتری داشتن.
‫این واقعاً بهشون یه مزیت بزرگ داد.
‫تونستن از این تخصص استفاده کنن
‫و کارایی‌شون رو بالا ببرن،
‫و در نهایت سهم بازار رو از شرکت‌های آمریکایی بگیرن.
‫وقتی شروع شد، آمریکا آماده نبود.
‫از اون طرف اقیانوس اومدن...
‫ماشین‌های کوچیکی که مصمم بودن عادت‌های خرید یه ملت رو تغییر بدن.
‫- ماشین خیلی قشنگیه. اسمش چیه؟ ‫- ایسوزو.
‫- عافیت باشه.
‫چسبیده به جاده، ‫قلب تپنده،
‫کاپوت بالا پرنده، صندوق شیب‌دار...
‫♪ ما هستیم... ♪
‫♪ کادیلاک‌ها سوبارو میرونن ♪
‫ریگان برای ریاست جمهوری.
‫تولید خودرو در ژاپن تقریباً
‫دو برابر بیشتر از آمریکا به ازای هر کارگره.
‫ما یه زمانی بزرگترین تولیدکننده خودرو بودیم،
‫بیشتر از کل بقیه دنیا با هم تولید می‌کردیم.
‫الان دیگه اینطور نیست.
‫هر کشوری احساس می‌کنه باید داستانی تعریف کنه درباره
‫اینکه چرا از یکی دیگه پولدارتره یا چرا فقیرتر شده.
‫و این همون داستانیه که ریگان و تاچر
‫به مردم آمریکا و بریتانیا میگن.
‫خیلی ممنون.
‫کسی می‌تونه به جایگاه پایین ما تو دنیای امروز نگاه کنه
‫و بگه "بیاین چهار سال دیگه همینو داشته باشیم"؟
‫نه!
‫برای اونایی که امیدشون رو از دست دادن،
‫ما امید رو برمی‌گردونیم و خوش‌آمد میگیم بهشون
‫تو یه جنبش ملی بزرگ تا دوباره آمریکا رو عالی کنیم.
‫تو آمریکا یه احساسی وجود داشت
‫که آلمان داره می‌رسه بهمون،
‫که ژاپن داره می‌رسه بهمون...
‫این کشورهایی که جنگ رو باختن.
‫و ریگان، و همینطور تاچر تا حدی،
‫از این بحث ایدئولوژیک استفاده می‌کنن تا بگن،
‫"ببین، این کشورها دارن بهمون می‌رسن.
‫"یه چیزی باید تغییر کنه. ‫چی می‌تونیم تغییر بدیم؟
‫"آها، به خاطر دولت رفاهیه
‫"که بعد از نیودیل اجرا شد.
‫"این چیزیه که ما رو نرم کرده.
‫"و ما باید برگردیم به سرمایه‌داری افسانه‌ای
‫"قرن نوزدهم. اینجوریه که دوباره انرژی می‌گیریم."
‫این هم ماشین نخست وزیر، رُوِر،
‫که الان خانم تاچر رو میاره.
‫مارگارت تاچر وارد میشه،
‫دختر یه خواربارفروش که بین طبقه‌های ممتاز
‫تو دانشگاه آکسفورد تحصیل کرده.
‫حالا کار باید انجام بشه.
‫در تصمیم‌گیری که، در واقع، چیزی که باید انجام بدیم
‫اینه که ارزش دارایی‌ها رو بالا ببریم تا سرمایه‌گذاری زیاد بشه،
‫بعضی از تفکرات پشت اینکه چی اتفاق می‌افته
‫وقتی سرمایه رو آزاد می‌کنی،
‫مجبور بودی قدرت کارگرها رو سرکوب کنی.
‫این تپه دوازده فوتی بخشی از زباله‌های دو هفته‌ایه
‫که بیرون ایستگاه زباله محلی جمع شده.
‫مثل بقیه جاها تو مرکز لندن،
‫الان دو هفته‌س که
‫به خاطر اعتصاب نامحدود رفتگرها بسته شده.
‫اتحادیه معلم‌ها امروز دارن
‫یه درخواست افزایش حقوق. 33 هزار دانش‌آموز ‫توی مدرسه‌هاشون نیستن
‫توی بدترین منطقه آسیب دیده لندن ‫یعنی هرینگی.
‫عمل‌های جراحی لغو شده
‫باعث شد تخت‌های خالی ‫توی بخش‌ها باشه
‫که در خارج از این وضعیت ‫ازشون استفاده می‌شد.
‫باید یادتون باشه که ‫تو اون زمان‌ها،
‫مسائلی درباره اعتصاب‌ها بود؛ ‫مردم از طرز رفتار
‫بعضی از اتحادیه‌های کارگری ‫تو اون دوره ناراحت بودن.
‫من میخوام همه چیز رو بجوشونم چون کارگرای فاضلاب،
‫تا اونجایی که من میدونم، ‫هنوز در اعتصابن،
‫و همه جا آلوده میشه، ‫پس ممکنه حصبه بگیری،
‫مگه نه؟
‫یه ماموریتی بود که باید یه کاری ‫در مورد
‫قدرت کارگرها در برابر سرمایه ‫انجام می‌شد.
‫و مسلماً درست انجام دادنش کار سختیه.
‫این دولت ‫عقب نشینی کرده
‫از مرزهای کشور
‫و بازم بیشتر ‫عقب نشینی خواهد کرد.
‫میلیون‌ها نفر قبلاً ‫سهامدار شدن
‫توی گاز بریتانیا، هواپیمایی بریتانیا، ‫فرودگاه‌های بریتانیا.
‫توجه، همه مسافران.
‫پرواز 307 تا اطلاع ثانوی ‫لغو شده.
‫این دشمنی باورنکردنی با اتحادیه‌ها
‫از دهه 80 شروع شد ‫و واقعاً وقتی شکل گرفت
‫که ریگان همه این ‫کنترل‌کننده‌های ترافیک هوایی رو اخراج کرد.
‫باید به کسایی بگم که امروز صبح ‫سر کار نیومدن
‫اگه ظرف 48 ساعت ‫سر کار برنگردن،
‫شغلشون رو از دست میدن ‫و اخراج میشن.
‫پایان اطلاعیه.
‫این جوری انگار چراغ سبزی شد
‫برای یه صنعت کامل.
‫عصر بخیر. امروز بعد از ظهر، ‫رئیس جمهور ریگان شروع کرد به اخراج
‫اعتصاب کننده‌ها، و دولت ادعا کرد که آماده‌ست ‫تا کل سیستم رو بدون اونا از نو بسازه.
‫همه چیز رو بدون اونا از نو بسازه.
‫تا امشب، ‫قاضی‌های فدرال
‫پنج تا از رهبران اتحادیه محلی رو ‫فرستادن زندان.
‫چیزی که در طول زمان دیدیم... و این اساسی‌ه
‫برای فهمیدن اینکه چرا ‫نابرابری بدتر شده...
‫اینه که سهم همه پولی که ‫تو اقتصاد به دست میاد
‫کمتر و کمتر داره میرسه به کارگرها، ‫پس داره کم میشه...
‫سهم دستمزد...
‫و سهم سود، ‫در اصل چیزی که اونایی که صاحب
‫سرمایه هستن به دست میارن، ‫داره زیاد میشه.
‫و این در اصل ‫درباره قدرته.
‫خب، من... من از فرصتی که بهم دادین ‫قدردانی می‌کنم،
‫آقای کرامول، به عنوان بزرگترین ‫سهامدار
‫تو تلدار پیپر، که صحبت کنم.
‫فیلم | وال استریت (1987) ‫کارگردان: اولیور استون
‫آمریکا تبدیل شده به ‫یه قدرت درجه دو.
‫حالا، تو روزای بازار آزاد،
‫وقتی کشور ما ‫یه قدرت صنعتی برتر بود،
‫در برابر سهامدار ‫پاسخگویی وجود داشت.
‫کارنگی‌ها، ملون‌ها،
‫مردایی که این امپراتوری ‫بزرگ صنعتی رو ساختن،
‫از این مطمئن می‌شدن چون ‫پول خودشون در خطر بود.
‫نکته اینه، ‫خانم‌ها و آقایون،
‫که حرص و طمع... برای نبود ‫یه کلمه بهتر...
‫خوبه.
‫حرص و طمع درسته.
‫حرص و طمع کار می‌کنه.
‫و حرص و طمع...
‫حرفام رو به خاطر بسپارید...
‫نه تنها تلدار پیپر رو نجات میده،
‫بلکه اون شرکت خراب دیگه به نام ‫ایالات متحده رو هم نجات میده.
‫خیلی ممنون.
‫وقتی گوردون گکو ‫تو فیلم می‌گفت،
‫"حرص و طمع خوبه،" قرار بود ‫یه اعتراض بلند باشه
‫علیه سیستم.
‫اما فضای فرهنگی ‫اونقدر تغییر کرده بود،
‫که در واقع برای بعضی از افرادی که ‫از دانشگاه‌ها فارغ‌التحصیل می‌شدن
‫و برای بانک‌های سرمایه‌گذاری ‫درخواست می‌دادن،
‫این جمله "حرص و طمع خوبه" ‫در واقع شد یه مجوز
‫برای دنبال کردن ثروت.
‫دوران یاپی‌ها اومد و حکمرانی کرد.
‫♪ شب جمعه‌ست ♪ ‫♪ و همه در حال حرکتن ♪
‫♪ می‌تونم گرما رو حس کنم، اما ♪ ‫♪ آرامش‌بخشه، داریم میریم پایین ♪
‫کم کم خیلی باحال شد که ‫کارآفرین باشی،
‫که سوار این موج رونق باشی،
‫و ایده بحث کردن برای ‫مالیات‌های بالا و بازتوزیع
‫شروع کرد به ‫از مد افتادن.
‫♪ - ما بچه‌های آمریکاییم ♪ ‫♪ - واو ♪
‫♪ همه برای موسیقی ♪ ‫♪ دور هم جمع شدن ♪
‫شعار جدید مقررات‌زدایی ‫همه جا رو گرفت،
‫و خدمات مالی به طور چشمگیری ‫مقررات‌زدایی شد،
‫بانکدارها شروع کردن به ‫گرفتن حقوق‌های خیلی بیشتر،
‫و بعد نیروهای بازار آزاد شدن،
‫که سرمایه‌دارها رو ‫خیلی پولدارتر کرد.
‫آدم زرنگ...
‫اصلاحات بزرگ دوران ریگان-تاچر ‫مالیات ثروتمندها رو کم کردن
‫با این فرض که به پایین جامعه هم میرسه. ولی نشد.
‫وقتی این جور سیاست‌ها رو ‫اجرا کردن
‫کاملاً مشخص بود که نابرابری ‫رو بیشتر می‌کنه
‫قولشون این بود که ‫کیک بزرگتر میشه
‫درسته سهم درصدی شما ‫کمتر میشه
‫ولی چون کیک بزرگتره، تیکه‌ی شما ‫هم بزرگتر میشه
‫پس به یه معنی، جای تعجب ‫نداشت که نابرابری زیاد بشه
‫ولی میزان افزایش این ‫نابرابری خیلی بیشتر بود
‫وقتی به آمار نگاه می‌کنیم، ‫خیلی واضح می‌بینیم
‫90 درصد پایین جامعه تقریباً ‫هیچ رشدی نداشتن
‫بیشتر رشد به 10 درصد ‫بالای جامعه رسیده
‫درآمد متوسط یه خانواده معمولی آمریکایی تقریباً
‫در سطح یک ربع قرن ‫پیش هست
‫دستمزد واقعی، با احتساب تورم، ‫برای قشر پایین
‫در سطح 60 سال ‫پیش هست
‫در واقع، امید به زندگی ‫کاهش پیدا کرده
‫اینها آمار تکون‌دهنده‌ای هستن که نشون میده اقتصاد
‫برای اکثر آمریکایی‌ها ‫کار نکرده
‫تا دهه 1990
‫بانک‌های آمریکایی واقعاً صادرکننده ‫سرمایه‌داری آمریکایی شدن
‫و همه جا رفتن... ‫رفتن اروپا، رفتن آسیا
‫رفتن اروپا، ‫رفتن آسیا
‫و به همه نسخه خودمون از سرازیر شدن ‫ثروت به پایین رو فروختن
‫سرمایه‌داری آزاد و ‫بدون مقررات
‫به نظر میومد زندگی تو ‫دهه 90 بهتر شده
‫چون جهانی شدن ‫سیستم
‫برای مدتی چیزها رو برای ‫مردم عادی ارزون‌تر کرد
‫و بعدش روی اون، ‫اعتبار بانکی هم اضافه شد
‫وقتی رونق اعتبارات شروع شد
‫یهو مردم عادی می‌تونستن ‫اعتبار بگیرن
‫لحظه رو دریاب
‫یهو آدم‌های فوق‌العاده فقیر ‫هم می‌تونستن اعتبار بگیرن
‫- می‌تونی درخواست بدی... ‫- مستقیم از پشت تلفن
‫آدم‌هایی با سابقه اعتباری افتضاح ‫می‌تونستن اعتبار بگیرن
‫هیچ ریسکی ‫وجود نداره
‫کسایی که به هیچ وجه ‫نباید بهشون وام مسکن می‌دادن
‫می‌تونستن وام ‫مسکن بگیرن
‫و بانک‌های سرمایه‌گذاری ‫مشتقات اعتباری عجیب و غریب‌تری ساختن
‫راه‌هایی برای بسته‌بندی ‫کردن بدهی‌های بد
‫ و پنهان کردن بد بودنشون
‫همین باعث شد سیستم ‫تا این مدت دووم بیاره
‫و سال 2008 همون جایی بود ‫که همه چیز منفجر شد
‫وال استریت ‫امروز صبح تو حالت وحشته
‫- این چطوری اتفاق افتاد؟ ‫- 22 درصد صاحبخونه‌ها
‫وام مسکنشون زیر آبه...
‫میلیون‌ها صاحبخونه ‫آمریکایی...
‫- صاحبخونه‌ها قادر به پرداخت اقساط نیستن ‫- طمع
‫اصل رویای آمریکایی ‫می‌تونه در خطر باشه
‫- وام‌های درجه دو... ‫- نرخ‌های بهره بالاتر...
‫بذار ببینم اینجا، اوم، ‫پرداخت بادکنکی
‫37 درصد بهره که هر دقیقه ‫مرکب میشه
‫کارمزد عدم درک ‫قرارداد
‫دا، دا، با، دا، با، با-دا، باو
‫و این هم قسط ‫ماهانه جدیدتون
‫ببین تو، وقتی اون پول رو ‫بهم دادی
‫گفتی تا آینده لازم ‫نیست پسش بدم
‫این که آینده نیست! ‫این همین حالای لعنتی و گندیده‌ست!
‫حالا آروم باش
‫این کشور از طبقه ‫متوسطش مراقبت می‌کنه
‫آه، از دست بانک‌ها ‫عصبانی نباش
‫ما مدیرعاملمون رو اخراج کردیم و اون ‫به زور با 50 میلیون دلار در رفت
‫بانک‌ها می‌ترسن به ‫همدیگه پول قرض بدن
‫ما شاهد یخ زدن ‫بازار اعتباری هستیم
‫- بازارهای اعتباری ‫- بازارهای اعتباری
‫ترس داره زیاد میشه
‫ترس این بود، و فکر می‌کنم ‫ترس درستی بود
‫که دسترسی به اعتبار ‫ممکنه از بین بره
‫و شاید توانایی ما برای ‫معامله کردن
‫حتی توانایی دسترسی به پول نقد ‫برای پرداخت‌ها
‫استفاده از کارت اعتباری، ‫استفاده از کارت نقدی
‫شاید اون‌ها هم ‫از کار بیفتن
‫بدترین هفته از زمان ‫سقوط 1929
‫- فروش جهانی ‫- داو سقوط کرد...
‫- احتکار پول نقد ‫- ژاپن نزدیک 10 درصد پایین
‫دولت بریتانیا بانکدارهای ‫آمریکایی رو مقصر دونست
‫وقتی شروع به فروپاشی می‌کنه، ‫اون موقع نگران میشی
‫که چقدر گسترده تو دنیا ‫پخش میشه
‫و آیا ما در آستانه یک ‫رکود بزرگ دیگه هستیم؟
‫مالیات‌دهندگان آمریکایی ‫امروز صبح بیدار شدن
‫تا بفهمن پولشون بیشتر ‫یه بسته رو تشکیل میده...
‫بسته بزرگ، چون ‫مشکل بزرگ بود
‫خیلی بزرگ که بذاریم ‫شکست بخوره
‫فدرال رزرو حدود 7.8 تریلیون دلار ‫به بانک‌ها وام داد
‫بازارهای جهانی با شنیدن خبر طرح نجات آمریکا به اوج رسیدن.
‫با اعلام خبر کمک مالی، سهام تقریباً 60 درصد برگشت.
‫هنگ کنگ بیشتر از 8 درصد. ‫شاخص FTSE لندن...
‫سهام تو یک ساعت ‫15 درصد رشد کرد...
‫بزرگترین جهش یکباره ‫در تاریخ FTSE.
‫اون شرکت‌ها ‫اومدن پیش ما و گفتن،
‫"اِم، اگه 700 میلیارد دلار ‫به ما ندید،
‫هر چیزی که دوست دارید و ‫براتون عزیزه تو این دنیا
‫نابود میشه."
‫و در ازای این پول که ‫به هیچ وجه باج نیست...
‫مردم آمریکا حالا ‫صاحب افتخاری
‫این بسته های آشغال میشن.
‫فروپاشی اتفاق نیفتاد. ‫سیستم حفظ شد
‫و فرصت اصلاح اساسی ‫سیستم
‫کنار گذاشته شد. بازار سهام ‫به شدت سقوط کرد،
‫و بعد به خاطر این اقدامات ‫به شدت برگشت بالا.
‫علاوه بر این، آدم‌های پولدار، ‫ثروتمندها،
‫سرمایه زیادی تو ‫بازار سهام دارن،
‫پس شغل‌هاشون رو حفظ کردن، ‫پاداش‌هاشون رو گرفتن،
‫کسب و کارشون ‫خیلی آسیب ندید
‫و از طریق افزایش ارزش سهام ‫پول بیشتری درآوردن
‫و از طریق سود سهام
‫و سود سهام پیش‌بینی شده ‫بیشتر از چند سال
‫گذشته پول درآوردن.
‫بلومبرگ تخمین می‌زنه که ‫بانک‌ها
‫13 میلیارد دلار از این ‫اختلاف سود کردن.
‫73 تا از مدیران ‫بخشی که باعث
‫سقوط شرکت شدن ‫همشون چک پاداش گرفتن
‫- هر کدوم یک میلیون یا بیشتر. ‫- 1.6 میلیارد دلار پاداش.
‫وال استریت و ‫دیدگاه‌های وال استریت
‫سیاست رو تصاحب کرده بود.
‫این یه کودتای خاموشه.
‫دموکراسی‌ها به طور کلی ‫نسبت به این تصاحب
‫توسط نخبگان آسیب‌پذیرن.
‫و تا وقتی که دموکراسی ‫توسط غیر نخبگان
‫هر از گاهی احیا نشه،
‫دموکراسی همچنان در این مسیر ‫حرکت می‌کنه
‫جایی که قدرت و ثروت ‫بیشتر و بیشتر متمرکز میشه.
‫در سراسر دنیا، حالا یه قشر ‫از الیگارش‌ها رو داری
‫که از پولشون برای خرید ‫نفوذ سیاسی استفاده می‌کنن.
‫وقتی تمرکز خیلی زیاد ‫سرمایه داری
‫منجر به نفوذ بیش از حد ‫روی رسانه‌ها میشه،
‫و همینطور تامین مالی کمپین‌های ‫سیاسی و احزاب سیاسی
‫که به نفع خودشونه.
‫اما این منطق "یک دلار، ‫یک رای" کاملاً مخالف
‫منطق دموکراتیک ‫"یک نفر، یک رای" هست.
‫از نظر منطقی، ‫معنی دار به نظر میاد که
‫هر چی بیشتر چیزی رو داری، ‫شاید بیشتر تمایل
‫داشته باشی که با بقیه ‫شریکش بشی.
‫اما این چیزی نیست که تحقیقات ‫ما و خیلی تحقیقات دیگه
‫نشون میده.
‫ما غریبه‌ها رو دو نفری ‫آوردیم تو آزمایشگاه؛
‫با پرتاب سکه تعیین کردیم
‫کی بازیکن پولدار
‫و کی بازیکن فقیر باشه.
‫بازیکن پولدار دو برابر پول ‫برای بازی گرفت،
‫می‌تونست هر دو تا تاس رو ‫به جای یکی بندازه،
‫پس خیلی سریع‌تر دور ‫صفحه حرکت می‌کرد،
‫و این مهم بود چون وقتی ‫دور صفحه می‌رفت
‫و از "برو" رد می‌شد،
‫200 دلار می‌گرفت، ‫در حالی که آدم فقیر،
‫100 دلار می‌گرفت.
‫نابرابری تقریباً بلافاصله ‫برای بازیکن‌ها مشخص بود
‫چطور نمی‌تونست باشه؟ ‫اما تو چند دقیقه،
‫پویایی‌ها شروع به ‫شکل گرفتن کرد.
‫و بازیکن پولدار شروع کرد ‫یه جور دیگه رفتار کردن.
‫بازیکن‌های پولدار ‫سلطه‌گرتر شدن.
‫بازیکن‌های پولدار ‫چیپس بیشتری می‌خوردن.
‫موقع حرکت دادن مهره‌شون ‫روی صفحه، پر سر و صداتر شدن.
‫شروع کردن به کوبیدن ‫مهره‌شون روی صفحه.
‫و بازیکن‌های پولدار ‫خیلی بی‌ادب‌تر شدن.
‫اونا خیلی بیشتر تمایل داشتن ‫که نمایش بدن و حرف بزنن
‫درباره اینکه چقدر خوب ‫دارن پیش میرن
‫و وضعیت بد بازیکن‌های ‫فقیر رو کوچیک کنن.
‫پس کمتر دلسوز ‫شدن.
‫اینا الگوهایی هستن که ما ‫مرتب داریم می‌بینیم در بین
‫صدها نفر مختلف.
‫می‌بینی آدم‌هایی که دارن ‫به خاطر یه پرتاب سکه می‌برن
‫شروع می‌کنن طوری رفتار کردن ‫که انگار واقعاً حقشونه که ببرن.
‫یکی از سوال‌هایی که می‌پرسیم اینه، ‫"چرا بازی رو بردی؟"
‫و می‌تونی تصور کنی که ‫بازیکن‌های پولدار بگن،
‫"خب، من بازی رو بردم چون ‫روی اون پرتاب سکه
‫شانس من دوبرابر بود."
‫اما هیچ کدوم... حتی یکیشون... ‫از بازیکن‌های پولدار
‫موفقیت حتمیشون تو ‫این بازی رو
‫به شانسی که به طور اتفاقی ‫باعث شد اونا اون موقعیت ممتاز رو
‫بدست بیارن، مرتبط ندونستن.
‫و وقتی الگوهای تعامل ‫انسان‌ها رو نگاه می‌کنیم،
‫آدم‌هایی که احساس می‌کنن مستحق و ‫شایسته موفقیت‌شون هستن
‫بیشتر تمایل دارن که منافع خودشون رو ‫مهم‌تر از منافع دیگران بدونن
‫و اغلب به روش‌هایی رفتار می‌کنن
‫که باعث میشه رفاه و آسایش ‫دیگران رو تضعیف کنن
‫تا خودشون بتونن پیشرفت کنن.
‫و این یه پیامد اجتماعی ‫خیلی مخربه.
‫اما این فقط درباره آدم‌های پولدار نیست،
‫بلکه تجربه نسبتاً بهتر بودن وضعیت
‫نسبت به بقیه، به نظر میاد ‫روی همه تأثیر میذاره،
‫یا روی همه به یک شکل ‫تأثیر میذاره.
‫آره، ما تو لاتاری برنده شدیم!
‫پیتر، خدای من، این چیه که پوشیدی؟!
‫این یه کت و شلوار طلاییه، ‫لوییس.
‫مجبور شدم با سه تا رپر
‫تو فروشگاه چرت و پرت سر این بجنگم.
‫وا پیتر، ‫ما را چه به این کارا.
‫دل نگرونم که پول باعث عوض شدن خونواده بشه
‫- و نه اونجوری که تو امیدوار بودی. ‫- خب، من امیدوار بودم
‫که باعث بشه تو خفه شی، ‫پس حق با توئه.
‫وقتی ما، تو آزمایش‌ها، ‫آدم‌های واقعاً فقیر رو میاریم
‫یا باعث میشیم آدم‌های فقیر ‫احساس ثروتمند بودن کنن،
‫باز هم، همون الگوی نتایج رو می‌بینیم.
‫لوییس، ‫نمی‌فهمی؟
‫ما دیگه هیچ کدوم از مشکلات ‫قدیمی‌مون رو نداریم.
‫دیگه نباید نگران پرداخت قبض‌ها باشیم،
‫دیگه نباید نگران پس‌انداز پول باشیم.
‫تنها کاری که باید بکنیم ‫لذت بردن از زندگیمونه.
‫خوشت میاد؟
‫وای خدای من!
‫پیتر، خیلی قشنگه. ‫این یه الماس خونینه؟
‫آره، خونین‌ترینش.
‫دو تا بچه‌ای که پیداش کردن ‫مجبور شدن همدیگه رو بکشن.
‫اوه پیتر، عاشقشم!
‫ما درک و تجربه‌های
‫بهتر بودن از نظر مادی نسبت به دیگران رو
‫به بهتر بودن از دیگران تفسیر می‌کنیم.
‫به نظر میاد ذهن ‫این ترجمه رو انجام میده.
‫وقتی به آدم‌هایی می‌رسی که ‫کل زندگیشون
‫تو یه سطح خاص سپری میشه، ‫میدونی، تو فرست کلاس،
‫تو حباب سیستم امنیتی،
‫و ویلات تو سه یا چهار کشور مختلف داری
‫که میتونی اگه اوضاع یکم ناخوشایند شد ‫بری اونجا،
‫چه اتفاقی برای مالیات میفته؟
‫اتفاقی که میفته اینه که مقدار زیادی ‫از ثروت به خارج از کشور منتقل میشه.
‫برای دهه‌ها، افراد ‫و شرکت‌ها
‫هویت قانونی خودشون رو جابجا کردن ‫تا از پرداخت مالیاتی
‫که به نفع کارکنانشونه ‫فرار کنن.
‫پس وقتی از دفتر مرکزی یکی از این
‫شرکت‌های بزرگ مد روز IT میای بیرون،
‫می‌افتی، ‫سرت می‌خوره زمین،
‫و روی پیاده‌رو تو یه حوضچه خون افتادی،
‫یه آمبولانس میاد
‫که به هیچ شکل و روشی ‫از مالیات اون شرکت
‫پرداخت نشده.
‫این یه سیستم خیلی جدید ‫تو سرمایه‌داریه.
‫فیلم | سرقتی که کسی درباره آن حرف نمی‌زند (2017) ‫کارگردان: تام گرین
‫و این غیرقابل دوامه
‫چون برای اینکه کار کنه،
‫دولت باید از طریق مالیات ‫به درآمد
‫ثروتمندهان دسترسی داشته باشه.
‫اتحادیه اروپا به دولت ایرلند دستور داده
‫که نزدیک به 15 میلیارد دلار ‫مالیات پرداخت نشده رو از اپل بگیره.
‫15 میلیارد دلار بیشتر از ‫کاهش هزینه‌های چهار ساله‌ایه
‫که دولت ایرلند برای ریاضت اقتصادی ‫اعمال کرده.
‫مزایای مالیاتی آمازون ‫غیرقانونیه.
‫فیسبوک مالیات شرکتی کمتری ‫تو انگلیس پرداخت کرده
‫نسبت به یه معلم معمولی.
‫90 هزار از مالیات صفر شرکتی میاد.
‫- بررسی کنید... ‫- ثروتمندهانی که از مالیات فرار می‌کنن.
‫گوگل، مایکروسافت...
‫- مک‌دونالد... ‫- فیسبوک...
‫این سیستم خیلی بهتر ‫برای دارندگان
‫سرمایه کار می‌کنه تا ‫برای مردم عادی.
‫به خصوص، شرکت‌های بزرگ تکنولوژی ‫که پر از پول نقد هستن
‫می‌تونن مردم و پول رو هر جایی که بخوان ‫قرار بدن.
‫اونا فقط 35 هزار فوت بالاتر از ‫نگرانی‌های ملی پرواز می‌کنن.
‫اونا شغل‌های خیلی کمتری نسبت به ‫شرکت‌های صنعتی بزرگ
‫گذشته ایجاد می‌کنن، اما ‫پول خیلی بیشتری درمیارن.
‫طنز بزرگ اینجاست که همه چیزهایی که
‫یه گوشی هوشمند رو هوشمند می‌کنه...
‫اینترنت، GPS، ‫تکنولوژی صفحه لمسی...
‫همه اینا پول مالیات ما بوده که به سازمان‌های فدرال
‫مثل DARPA رفته که ‫این چیزا رو ساختن،
‫و با این حال این ثروت دوباره به اکوسیستم ‫برنمی‌گرده.
‫ایرلندی‌ها یه مبلغی رو به گوگل ‫هلند پرداخت می‌کنن.
‫این کار برای صرفه‌جویی در مالیات نگهداری هست؟
‫تا جایی که من می‌دونم، آره.
‫پس بعدش میره به گوگل ایرلند؟
‫- درسته. ‫- که تو ایرلند ثبت شده
‫ولی از برمودا مدیریت میشه؟
‫- درسته. ‫- پس اگه این اتفاق بیفته،
‫سودتون در واقع میره به برمودا؟
‫♪ همه اون پول، ♪ ‫♪ پول انگیزه‌ست ♪
‫♪ همه اون پول، ♪ ‫♪ پولی که اون تا می‌کنه ♪
‫♪ دختر تلاش کن ♪
‫♪ دختر، دختر، تلاش کن ♪
‫♪ دختر تلاش کن ♪
‫♪ دختر، دختر، تلاش کن ♪
‫♪ دختر تلاش کن... ♪
‫در سال 2015، گوگل آلفابت ‫گزارش داد که 15.5 میلیارد دلار
‫سود تو برمودا داشته.
‫ولی در واقع هیچ اتفاقی ‫تو برمودا نمی‌افته.
‫این اولین روشیه که کشورها
‫پایه مالیاتی رو از ‫همدیگه می‌دزدن.
‫روش دیگه از طریق صنعت ‫مدیریت ثروته،
‫که تو خیلی از کشورها ‫توسعه پیدا کرده.
‫این صنعت به خانواده‌های ثروتمند، شرکت‌های صوری ‫و حساب‌های شماره‌دار می‌فروشه
‫که با رازداری بانکی ‫محافظت میشن.
‫♪ همه اون پول ♪
‫♪ - پول انگیزه‌ست ♪ ‫♪ - پول انگیزه‌ست ♪
‫♪ همه اون پول، ♪ ‫♪ پولی که اون تا می‌کنه ♪
‫♪ دختر، تلاش کن... ♪
‫نمی‌تونی روی چیزی که نمی‌تونی ‫اندازه بگیری، مالیات ببندی.
‫♪ دختر تلاش کن ♪
‫♪ دختر، دختر، تلاش کن ♪
‫و اینجوری ما تو یه ‫مه آماری باورنکردنی زندگی می‌کنیم
‫درباره اینکه کی صاحب ثروته، کی صاحب ‫املاک تو نیویورکه،
‫کی صاحب املاک تو پاریسه.
‫ما سوابق رو چک می‌کنیم ‫و شرکت‌های صوری می‌بینیم.
‫کلید مبارزه موثر با بهشت‌های مالیاتی ‫خیلی ساده‌ست.
‫ما به تحریم‌هایی نیاز داریم ‫علیه سرزمین‌هایی
‫که فرار مالیاتی رو ممکن می‌کنن.
‫و باید روشی که ‫محاسبه می‌کنیم رو تغییر بدیم
‫سود قابل مالیات تو هر کشور رو.
‫بیاین اپل رو در نظر بگیریم.
‫تصور کنید اپل سال گذشته 50 میلیارد دلار ‫سود جهانی داشته
‫و 10 درصد فروش جهانیش ‫تو فرانسه بوده.
‫پس فرانسه می‌تونه بگه، ‫"10 درصد سود جهانی اپل،
‫"یعنی 5 میلیارد دلار، ‫باید تو فرانسه مالیات بده."
‫زیبایی این سیستم ‫اینه که
‫شرکت‌های چندملیتی می‌تونن محل ‫سودشون رو دستکاری کنن،
‫ولی نمی‌تونن محل ‫مشتریاشون رو دستکاری کنن.
‫مشتریاشون تو فرانسه، تو آلمان،
‫تو انگلستان، ‫تو ایالات متحده هستن.
‫نمی‌تونی اونا رو به برمودا بفرستی.
‫جهانی شدن یه جامعه جهانی رو
‫به روی همدیگه باز کرده،
‫ولی همچنین به این معنی بوده که ‫تو دنیای توسعه یافته،
‫شرکت‌ها تونستن شغل‌ها رو ‫بردارن و جابجا کنن
‫و از این کار پول ‫زیادی دربیارن.
‫و از طرف دیگه، ‫طبقه کارگر و متوسط
‫که وضعشون نسبتاً خوب بود ‫کیفیت زندگی رو از دست دادن
‫و فرصت‌هاشون رو.
‫و دولت‌هاشون و شرکت‌هاشون
‫خیلی کم کاری کردن... تو بعضی موارد، ‫واقعاً هیچ کاری نکردن...
‫برای رسیدگی به این موضوع.
‫ایالات متحده و اروپا خیلی بیشتر
‫به خاطر جهانی شدن ‫تقسیم شدن.
‫هند، فیلیپین، ‫و چین اینطور نیستن.
‫مردم چین، اونا باور دارن ‫که اگه سخت کار کنن،
‫بچه‌هاشون زندگی بهتری ‫خواهند داشت،
‫و این احتمالاً درسته.
‫ولی تو ایالات متحده، ‫این دیگه درست نیست.
‫اگه بری پکن ‫یا شنزن یا شانگهای
‫یا گوانگژو یا ‫هر کدوم از این جور
‫شهرهای ثروتمند چین ‫که موفق شدن...
‫شانگهای، ‫جایی که درآمد سرانه
‫از پرتغال بالاتره... تو ‫با چینی‌های طبقه متوسط آشنا میشی،
‫منظورم طبقه متوسط جهانی چینه؛
‫منظورم طبقه متوسط ‫از دید چینی نیست.
‫و این یه چین خیلی متفاوته ‫از چیزی که
‫حتی 10 سال پیش می‌دیدی.
‫چین الان تقریباً بزرگترین ‫اقتصاد دنیاست؛
‫تو دهه آینده ‫خواهد بود،
‫ولی هنوزم ‫سرمایه‌داری دولتی خواهد بود.
‫سرمایه‌داری دولتی جاییه که ‫شرکت‌های دولتی
‫مهم‌ترین بازیگران ‫اقتصاد هستن.
‫این شرکت‌ها، در اصل،
‫سعی می‌کنن پول دربیارن ‫و خودشون رو بسازن،
‫و گاهی وقتا با همدیگه ‫رقابت میکنن
‫اونم به شکل نسبتاً کنترل شده‌ای.
‫ولی بازیگرای مهم دیگه چین ‫اونایی هستن که بهشون میگن
‫قهرمان‌های ملی ‫با مالکیت خصوصی.
‫یعنی با اینکه خصوصی هستن، ‫به طور فعال دولت ازشون حمایت میکنه
‫حتی با اینکه مالکیتشون ‫خصوصیه
‫و به همین خاطر منفعت می‌برن.
‫همینطور صدها میلیون نفر ‫آدم داری
‫که خیلی فقیرن
‫ولی سرمایه‌داری دولتی رو می‌خوان.
‫براشون خوبه، تا زمانی که ‫بتونن به اندازه کافی پول دربیارن
‫تا مطمئن بشن که بچه‌هاشون ‫وضع بهتری خواهند داشت.
‫میانگین درآمد تو چین ‫از اواخر دهه 1970
‫800 درصد افزایش پیدا کرده.
‫800 درصد خیلی زیاده.
‫ولی درآمد یک درصد ثروتمند ‫2000 درصد افزایش پیدا کرده.
‫پس این یه کشوریه ‫که داره رشد میکنه
‫اما این رشد ‫خیلی نابرابره.
‫چین نشون میده که آزاد کردن سرمایه ‫چه تاثیری روی
‫توزیع درآمد میذاره.
‫سرمایه واقعاً باید خیلی خیلی ‫سخت‌تر کنترل بشه
‫نسبت به چیزایی که ‫تو اقتصاد واقعی هست.
‫یه تفاوت اساسی هست ‫بین آزادسازی
‫بازارهای سرمایه
‫و آزادسازی تجارت ‫کالاها و خدمات.
‫این یکی از درس‌های بزرگ ‫رکود بزرگ بود.
‫سرمایه‌داری مدرن ‫همش درباره حرکت آزادانه
‫سرمایه جهانیه
‫و خود سیستم مالی ‫تو 40 سال گذشته
‫تغییر کرده.
‫صنعت مالی به عنوان درصدی ‫از اقتصاد تقریباً دو برابر شده
‫و این در واقع باعث رشد کندتری شده، ‫نه رشد سریع‌تر.
‫وقتی آدام اسمیت، ‫پدر سرمایه‌داری مدرن
‫داشت ایده سیستم بازار آزاد رو ‫فکر می‌کرد
‫تو یه دنیای خیلی متفاوتی ‫زندگی می‌کرد.
‫چرا که نه؟ کسب و کار خودم.
‫همه چیزی که نیازه یه کم سرمایه‌ست، ‫یه هل کوچیک و یه ایده.
‫کسب و کارهای خانوادگی ‫کوچیک و متوسط
‫عادی بودن.
‫من این کلاه رو حتی ‫تو مسابقه سگ‌ها هم نمی‌پوشم.
‫چرا، یه کلاه درست و حسابی هم ‫تو کل روستا نیست.
‫چرا که نه؟ کلاه زنونه! ‫کسب و کار خودم!
‫اون باور داشت که ‫بازارهای مالی
‫فقط یه واسطه بودن... ‫قرار بود که
‫پس‌انداز همه رو بگیرن، ‫به عنوان سپرده بانکی نگه دارن
‫و بعد به آرایشگر سر کوچه ‫قرض بدن.
‫نمی‌خوام خیلی کلیشه‌ای باشه، ‫ولی یه جورایی مثل
‫مدل بانکداری ‫"زندگی به این قشنگی" هست.
‫فکر می‌کنم اگه آدام اسمیت ‫از طریق زمان سفر می‌کرد
‫اصلاً نمی‌فهمید که یه بانک "خیلی بزرگ ‫برای شکست" چیه
‫یا یه شرکت بزرگ چند ملیتی ‫که داره تو
‫120 کشور مختلف کار می‌کنه،
‫که همشون سیستم‌های ‫نظارتی متفاوتی دارن.
‫این یه دنیای ‫کاملاً متفاوته.
‫آمار امروز نشون میده ‫که فقط 15 درصد از پولی
‫که از بزرگترین موسسات مالی ‫بیرون میاد
‫واقعاً داره میره سمت ‫این جور وام‌های مولد.
‫پس اون 85 درصد دیگه چیکار می‌کنه؟
‫فقط داره تو یه چرخه بسته ‫سیستم مالی می‌چرخه...
‫دارایی‌هایی که توسط همون آدما
‫خرید و فروش میشن؛
‫ارزششون هی میره بالا، ‫بالا، بالا، بالا، بالا.
‫برای ثروتمندها، راحت‌تره که ‫ثروتشون رو دور نگه دارن
‫از فعالیت‌های مولد و پرریسک،
‫و این داره یه داستان ‫اجتماعی جدید میسازه.
‫راحت‌تره که یه ملک بسازی،
‫و شاید اون ملک رو ‫پر نکنی،
‫شاید همه آپارتمان‌های ‫اون ملک پر نشن،
‫ولی می‌دونی که پنج سال دیگه ‫اون ملک
‫خیلی بیشتر می‌ارزه، که کسب و کارت ‫در واقع نشستن روی دارایی‌هاست
‫و امیدواری که ارزششون بره بالا،
‫به جای اینکه سعی کنی با ریسک کردن ‫پولت تو فعالیت‌هایی مثل
‫باز کردن یه کارخونه یا اختراع ‫یه چیز جدید پول دربیاری.
‫اگه صاحب خونه باشی، ‫از اون سود سرمایه‌ای می‌بری
‫که خیلی بیشتر از چیزیه که مردم ‫از طریق
‫شغل‌های معمولی بدست میارن.
‫بنابراین، مردم شدن ‫سوداگر ملک.
‫و این کل روشی که وضعیت مسکن ‫کار می‌کنه رو تغییر میده.
‫و، اساساً، ‫شروع می‌کنه به تقسیم کردن.
‫این بحران مسکن که ‫داره اتفاق می‌افته
‫تقریباً تو کل غرب ‫یه چیزیه که
‫به طور خاص روی ‫جوون‌ها تأثیر میذاره.
‫بیشتر مردم این رو به عنوان ‫یه جور جنگ نسلی می‌بینن.
‫نسل بیبی بومر از خرید خونه ‫سود بردن
‫وقتی که نسبتاً ارزون بودن،
‫و در نتیجه یه پس انداز خیلی خوب ‫واسه دوران بازنشستگیشون دارن،
‫و این جوونا هستن که حتی نمیتونن ‫با قیمت ارزون خونه اجاره کنن.
‫اونایی که پایین جامعه هستن، ‫به نظرم خیلی قطبی شدن...
‫در واقع، عصبانی هستن.
‫این خونه‌ها در اصل ‫بیشتر از خودشون پول در میارن،
‫و مجبورن اجاره‌شون کنن.
‫به آدم فقیر یا طبقه متوسط ‫این پیام رو میده
‫که بهترین کاری که میتونن بکنن ‫اینه که امیدوار باشن خونه‌شون
‫اونقدر ارزشش بره بالا
‫که جبران همه مشکلات دیگه زندگیشون رو بکنه،
‫مثل اینکه حقوق بازنشستگیشون از بین رفته
‫یا اینکه کارشون رو از دست دادن
‫یا اینکه بچه‌هاشون ‫قراره فقیر بشن.
‫جوونا طبیعتاً ‫امیدوارترن.
‫ولی آگاهن، ‫کاملاً آگاهن،
‫که بهشون یه معامله ‫ناعادلانه پیشنهاد شده.
‫میدونی، چرا باید ‫واسه تحصیل کردن،
‫خودت رو تو ۵۰ هزار پوند ‫بدهی بندازی؟
‫و خیلی از جوونا احساس بچگی میکنن.
‫چرا برادرزن ۲۶ ساله من ‫که فوق‌العاده باهوشه
‫هنوز باید پیش خانواده‌ش زندگی کنه؟
‫اون این سوال رو میپرسه، ‫خانواده همسرم این سوال رو میپرسن.
‫چیزی که به مردم گفتیم اینه که، ‫"شما فقیر نیستین؛
‫شما یه میلیونر بالقوه‌اید.
‫و به خاطر همین، ‫نگران نابرابری نباشین،
‫فقط تمرکز کنین رو اینکه ‫چقدر سخت کار میکنین
‫و سعی کنین بدوین، بدوین، ‫بدوین، بدوین از این تپه بالا،"
‫که طعنه‌آمیزه، چون ‫جوامعی که نابرابرتر هستن
‫تحرک اجتماعی کمتری دارن.
‫پله‌های نردبون ‫از هم دور میشن،
‫مردم پول دارن که مطمئن بشن ‫در بالا باقی میمونن،
‫و این یعنی واسه مردم سخت‌تره ‫که بالا برن.
‫این چیزیه که بارها و بارها ‫تو داده‌ها پیدا میکنی.
‫سیستم تقلبیه.
‫و مردم احمق نیستن... ‫اینو میفهمن.
‫در اصل، اتفاقی که داره میفته اینه که
‫داری یه اقتصادی رو میبینی که ‫هر روز بهره‌ورتر میشه،
‫ولی جایی که سود این ‫افزایش بهره‌وری
‫داره میره تو دست ‫تعداد خیلی کمی از مردم.
‫و جایی که رشد شغلی هست
‫در پایین‌ترین سطح طیفه،
‫که اغلب کم درآمد و ‫کار نسبتاً غیر رضایت‌بخشیه.
‫بازار کار ما داره تغییر میکنه.
‫بیشتر و بیشتر، مردم رو به عنوان ‫"خویش‌فرما" طبقه‌بندی میکنه.
‫و این یعنی که شرکت‌ها ‫بهشون مرخصی با حقوق بدهکار نیستن،
‫بازنشستگی بدهکار نیستن،
‫و اون کارگرای تک نفره ‫باید مطمئن بشن
‫که میتونن از خودشون مراقبت کنن ‫اگه مریض شدن،
‫اگه میخوان مرخصی برن.
‫میدونی چیه، ‫وقتی پیکتی میگه
‫که آینده سرمایه‌داری ‫یه آینده به شدت غیرقانونیه،
‫یه آینده با تحرک اجتماعی خیلی کم، ‫این اتفاق داره میفته.
‫آمریکا قراره بزرگترین انتقال ثروت
‫تو تاریخ رو ببینه، وقتی نسلی که ‫بعد از جنگ جهانی دوم پول درآورد
‫داره اون ثروت رو
‫به بچه‌هاشون ‫منتقل میکنه.
‫چیزی در حدود ۱۲ تریلیون دلار یا بیشتر
‫قراره به نسل بعدی ‫منتقل بشه
‫تو ۱۰ تا ۱۵ سال آینده.
‫و این طوری سرمایه‌گذاری میشه ‫که ثروت بیشتری ایجاد کنه.
‫خیلی محتمله که ‫تو قرن بیست و یکم
‫ارث و میراث برگرده به ‫ایفای نقشی
‫به اندازه اهمیتش در ‫انگلستان و فرانسه قرن نوزدهم.
‫ارث به بخش کوچیکی ‫از جمعیت اجازه میده
‫که یه سبک زندگی خیلی مجلل داشته باشن
‫چون ثروت به ارث رسیده ‫درآمد تولید میکنه.
‫در واقع، نرخ بازده سرمایه ‫در طول تاریخ
‫تقریباً همیشه بالاتر بوده
‫از نرخ رشد اقتصادی.
‫اگه برگردیم به سال ۱۷۰۰،
‫که درست اول انقلاب صنعتیه،
‫تا امروز، ۲۰۱۸، نرخ رشد ‫اقتصاد جهانی
‫۱.۶ درصد در سال بوده ‫تو طول سه قرن.
‫این خیلی کمتر از ‫نرخ بازده سرمایه‌ست،
‫که حدود ۴ تا ۵ درصد ‫در سال تو همون دوره‌ست.
‫اما آیا فاجعه‌ست؟ ‫نه، لزوماً.
‫اگه همه یه بخشی از ‫سرمایه رو داشتن،
‫یعنی اگه همه ‫یه آپارتمان داشتن
‫و سهام تو یه صندوق بازنشستگی،
‫اینکه بازده سرمایه ‫بالاتر از نرخ رشده
‫اونقدرا هم بد نبود.
‫مشکل تمرکز مالکیته
‫و در نتیجه ‫قدرت تو جامعه،
‫که منجر به بازتولید ‫سلسله مراتب اجتماعی میشه
‫و تنش‌های رو به افزایش بین ‫طبقه کارگر و طبقه متوسط.
‫الان تحقیقاتی ‫وجود داره که نشون میده
‫توی اقتصادهای پیشرفته،
‫دو سوم جمعیت دارن به سمتی ‫حرکت می‌کنن که
‫از پدر و مادرشون فقیرتر بشن،
‫که این یه روند سیاسی خیلی خیلی ‫بزرگ و مهمه.
‫مردم توی خیابون‌ها ‫شروع کردن به گفتن "دیگه بسه"...
‫متفرق بشید وگرنه مجبور میشیم ‫از زور استفاده کنیم.
‫دیگه بسه این ‫نابرابری
‫و بسه این که هیچ راه حلی نیست
‫که نشون بده اوضاع بهتر میشه.
‫و مردم دارن دست دراز می‌کنن
‫به نزدیک‌ترین چیزی که ‫می‌تونن بهش چنگ بزنن،
‫و معمولاً اون چیز هویتشونه، قومیتشونه،
‫دینشونه.
‫و به نزدیک‌ترین دشمنی که می‌تونن پیدا کنن ‫حمله می‌کنن.
‫حجم زیادی از نیروی کار ‫غیرماهر
‫دارن میان به این کشور.
‫اونا مواد مخدر میارن، ‫جرم و جنایت میارن،
‫متجاوزن.
‫پشت مهاجرت گسترده ‫اسلام‌گرایی هست.
‫پشت مهاجرت گسترده ‫تروریسم هست.
‫ولی در نهایت، ‫هیچ کدوم از اینا جواب نمیده.
‫سرزنش کردن همسایه‌ات ‫تو رو پولدارتر نمی‌کنه.
‫همیشه سیاستمدارایی ‫هستن
‫که وسوسه میشن از این نابرابری ‫رو به افزایش سوءاستفاده کنن.
‫و شما می‌تونستید این رو خیلی ‫واضح ببینید
‫توی دنیای قبل از ۱۹۱۴.
‫و من خیلی می‌ترسم که در اوایل قرن ۲۱
‫چون احساس می‌کنیم نمی‌تونیم
‫سرمایه‌داری بین‌المللی رو ‫کنترل کنیم،
‫نمی‌تونیم درست و حسابی از شرکت‌های چندملیتی ‫و میلیاردرها مالیات بگیریم،
‫در عوض خشممون رو سر ‫مهاجرها خالی می‌کنیم.
‫این امن‌تر از حمله کردن به ‫شرکت‌های چندملیتیه.
‫ولی حقیقت اینه که،
‫برای حل مشکل افزایش و ‫ادامه‌دار بودن نابرابری،
‫ما به یه مالیات تصاعدی ‫روی سرمایه نیاز داریم.
‫و همینطور، حقوق مالکیت ‫نمی‌تونه ابدی باشه.
‫وقتی سرمایه به نسل بعدی ‫به ارث می‌رسه،
‫و همینطور هر سال اگه ‫سرمایه زیادی داری،
‫باید ۱٪، ۲٪، ۳٪ رو ‫به جامعه برگردونی،
‫یا چرا نه ۵٪ یا ۱۰٪ اگه ‫میلیاردها و میلیاردها داری؟
‫و اگه به سرمایه‌گذاری مفید ‫سرمایه‌ت ادامه بدی،
‫با بازده بالا، ‫می‌تونی به پیشرفت ادامه بدی.
‫ولی اگه بازارهای مالی اجازه بدن ‫که بازده بالایی داشته باشی
‫بدون اینکه کاری انجام بدی،
‫پس نرخ‌های مالیات طوری تنظیم میشن ‫که این سازوکار رو از بین ببرن.
‫این یعنی ما می‌تونیم ‫کنترل کنیم
‫بخشی از تمرکز سرمایه رو،
‫و در نتیجه قدرت سیاسی رو،
‫و همینطور دسترسی به مالکیت ‫برای طبقه متوسط رو.
‫خیلی از مردم آماده نیستن ‫که درباره مزایای
‫نرخ‌های مالیاتی بالا روی ‫درآمد و ارث بحث کنن.
‫ولی بدون این برای ‫تنظیم سرمایه‌داری،
‫پیامدهای فاجعه‌باری برای ‫همه خواهد داشت.
‫میدونی، اگه بخوای به پیامدهای ‫بلندمدت‌تر فکر کنی،
‫منظورم پیامدهای واقعاً ‫دیستوپیاییه،
‫به اسب‌ها فکر کن.
‫یعنی، ما قبلاً تعداد زیادی ‫اسب داشتیم.
‫اواخر قرن نوزدهم، درسته،
‫یعنی، اسب‌ها برای صنعتی شدن ‫خیلی مهم بودن.
‫و بعد دیگه نبودن،
‫چون کلی فرآیند صنعتی داری
‫که خیلی کارآمدتر از ‫اسب‌ها هستن.
‫و، میدونی، برای همه اون ‫تکنولوژی دوست‌هایی
‫که میگن، "تکنولوژی همیشه ‫شغل‌های بیشتری ایجاد کرده،
‫و پس همینطور ادامه پیدا می‌کنه،"
‫من میگم، "تکنولوژی همیشه ‫شغل‌های بیشتری ایجاد کرده،
‫تا وقتی که کارهایی بود ‫که انسان‌ها می‌تونستن انجام بدن."
‫ولی وقتی تکنولوژی شروع می‌کنه ‫به رسیدن به
‫عملکرد پایه‌ای یک ‫انسان،
‫اون موقع انسان‌ها میشن ‫مثل اسب‌ها.
‫و این به این معنی نیست
‫که ما دیگه نمی‌تونیم ‫زندگی معناداری داشته باشیم،
‫ولی یعنی باید مدلت رو ‫عوض کنی
‫چون سرمایه‌داری دیگه درباره ‫نیروی کار نیست.
‫و مشکل اینه که این داره خیلی ‫زود، زود، زود میاد.
‫به تکنولوژی‌های خودران ‫نگاه کن.
‫رانندگی، راستش، بزرگترین یا ‫دومین شغل بزرگ
‫مردم در هر یک از ۵۰ ایالت ‫آمریکاست،
‫و تو ۱۰ سال آینده، بیشتر ‫این شغل‌ها از بین میرن.
‫پس شما باید به سرمایه بپردازید، ‫چون اگه این کارو نکنید،
‫مشکلات خیلی جدی‌ای ‫به وجود میاد.
‫ما داریم از یه اقتصاد صنعتی
‫به سمت یه اقتصاد پسا صنعتی میریم.
‫و باید تصمیم بگیریم
‫که تو کدوم آینده ‫قراره قرار بگیریم.
‫میشه فراوانی داشت که ‫خیلی نابرابر توزیع شده،
‫جایی که ربات‌ها می‌تونن هر کاری بکنن،
‫ولی فقط یه عده خیلی کم ‫صاحب ربات‌ها هستن
‫که بخش کوچیکی از جامعه هستن...
‫دقیقاً مثل فیلم الیزیوم، ‫که یه عده آدم
‫تو فضاهای محافظت شده ‫زندگی می‌کنن
‫و بقیه تو یه وضعیت ‫گرم و کثیف زندگی می‌کنن.
‫پس این یه مشکل سیاسیه.
‫چالش‌های امروز برای ساختن ‫یه جامعه برابرتر
‫مشخصاً با قرن بیستم فرق داره.
‫ولی نکته مهمی که می‌خوام ‫روش تأکید کنم اینه که
‫از نظر فنی غیرممکن نیست؛
‫این اساساً یه چالش سیاسی و فکریه.
‫و خبر خوب اینه که
‫می‌تونیم از تاریخ هم دلایلی ‫برای خوش‌بینی پیدا کنیم.
‫تاریخ به ما نشون میده که اگه می‌خوایم ‫جامعه منسجم باشه
‫به شکلی صلح‌آمیز و هماهنگ،
‫باید جلوی زیاد شدن نابرابری رو بگیریم.
‫من طرفدار کنترل سرمایه‌ام ‫برای عبور از سرمایه‌داری،
‫با روش‌هایی که دموکراتیک‌تر ‫و فراگیرتر باشن،
‫و در نهایت، بهمون اجازه داد ‫خودمون رو به قرن ۲۱ پرتاب کنیم.
..:: کانال تلگرام و اینستاگرام بلبل جان ::.. .:: Telegram: @bollbolljan ::. .:: Instagram: @bollbolljan_Com ::.
بلبل جان مرجع دانلود فيلم و سريال با زيرنويس چسبيده ‏.:: www.bolboljan.net ::.