‫در 29 دقیقۀ آموزنده و قابل فهمِ قسمتِ قبلی،
‫مشاهده کردیم که چطور یک سری از کشفیاتِ بشری، ‫دنیای مدرن رو خلق کردن
‫و سلاحی چنان قدرتمند تولید کردن که ‫می‌تونست همه‌چیز رو بترکونه و به فنا بده.
‫اما اون اتفاق فقط بخشی از این داستان بود. ‫حالا ادامۀ داستان رو ببینید.
‫سال 1945ـه.
‫تازه بمبِ اتمی منفجر شده. ‫جهان ویران شده.
‫شبیه‌سازیِ هیتلر شروع شده بود.
‫آینده مبهم به نظر می‌رسید،
‫و مثل همیشه، ‫هر لحظه به ما نزدیک‌تر می‌شد.
‫اما این آینده متفاوت‌ ‫از هر اتفاق و پیشامدی در دنیا بود.
‫آیندۀ فضانوردان و ستاره‌های راک، ‫کسب‌وکارهای بزرگ و عشق آزادانه،
‫کامپیوترها و اینترنت
‫و رباتِ قاتلی که برای ‫کشتنِ سارا کانر در زمان سفر کرد.
‫البته این قسمتش دیگه فیلم بود.
‫تمدن نوین از راه رسیده بود، ‫اما مغایرت نگرش‌ها
‫بدین معنا بود که خطر درگیری‌های همه‌جانبه ‫هرگز دور از دسترس نبود.
‫آیا اشکال جدید ارتباط جمعی ‫می‌تونست کمکمون کنه که با هم کنار بیایم؟
‫یا کاملا برعکس؟
‫آیا بهتر بود دو شبکۀ اجتماعی داشته باشیم؟
‫یکی برای درست‌ها، ‫و دیگری برای آدم‌های اشتباهی؟
‫آدم‌های زیادی مثل احمق‌ها رو می‌شناسم که ‫توی گروه آدم‌های اشتباهی می‌ذارم.
‫حالا در آخرین قسمت از ‫وجودیتِ انسانی به من بپیوندید،
‫چون قراره بفهمم چطوری ‫به اینجا رسیدیم
‫و در آینده کجا خواهیم بود.
‫چهارشنبه زمان فیلمبرداریه.
‫هر زمان که آینده از راه برسه، ‫همینجا اتفاق میفته،
‫بر روی یک حباب نازکی که ‫به اسم زمین می‌شناسمش.
‫- بسیارخب، کات. ‫- موهام ریده.
‫«کانک در زمین» ‫[فصل اوّل]
‫«قسمت پنجم؛ جنگ‌های رخ داده در جهان‌ها؟»
‫روسیه، سرزمینی پهناور در شرق کرۀ زمین.
‫اولین باریِ که توی این مجموعه ‫داریم بهش اشاره می‌کنیم،
‫اما در تموم مدت حضور داشت.
‫در ابتدای قرن بیستم، ‫روسیه امپراطوریِ پهناوری بود،
‫درست مثل دنیای سینمایی مارولِ امروز.
‫شهروندهای روسی فقیر بودن ‫اما رویای بزرگ بودن داشتن.
‫ترجیحا هم ثروتمند بشن.
‫چون زمانی‌که شهروندهای روسی ‫در فقر به سر می‌بُردن،
‫ثروتمندها توی سن‌پترزبورگ زندگی می‌کردن.
‫ارشدترین شخص روسیه تزار نیکلای بود، ‫که همون پادشاه نیکلای به روسی‌ـه.
‫مجاز بود که مثل یه دیکتاتور ‫به کشور حکومت کنه،
‫که بهم توصیه شده بگم ‫الان روسیه اینطوری نیست.
‫چنین دنیایی که مردم ‫باید بخاطر چندرغاز زحمت بکشن،
‫در حالیکه آقازاده‌ها ثروتمندتر می‌شن
‫امروز برای ما مثل روز روشنه ‫که این اتفاق ناعادلانه و غیرقابل‌تصورـه،
‫تصورش برای ما هم بسیار سخته.
‫یکی از کسانی که فکر می‌کرد ‫این رویۀ مزخرفیه
‫متفکر آلمانی «کارل مارکس» بود.
‫مشخص نیست اما اگه ‫با دقتِ بیشتری به این عکس نگاه کنید،
‫احتمالا متوجه ریش‌هاش بشید.
‫همچنین مارکس رویایی داشت
‫که توی کتاب «معمولتـرین مرد ‫در شرکت فستو» مکتوب کرد. ‫[کتاب مانیفست کمونیست/ بازی با کلمات]
‫این کتاب، امروزه یکی از کتاب‌هاییه ‫که سر زبونِ پژوهشگران افتاده
‫اما واقعا هم کسی نمی‌خوندش. ‫البته مثل همۀ کتاب‌های دیگه.
‫اما در آن زمان، کتاب پُرفروشی بود،
‫مخصوصا بینِ افرادِ ‫18‏ تا 35 سالۀ
‫انقلابی و ضد نظام سرمایه‌داری.
‫یکی از روسی‌هایی که این کتاب رو خونده بود ‫همین آقایی هست که توی تصویر می‌بینید،
‫ولادیمیر ایلیچ جان لنین. [انقلابی، سیاستمدار و نظریه‌پرداز سیاسی اهل روسیه]
‫لنین در رویای دنیایی بدون مالکیت بود،
‫نمی‌دونم می‌شه یا نه، ‫که چیزی برای کشتن و مُردن نداشته باشیم،
‫و برادری بین همه حاکم بشه.
‫و تصمیم گرفت با قیامی خشونت‌آمیز ‫این وضعیت رو بوجود بیاره.
‫در سال 1917، شانس بهش رو کرد.
‫به لطفِ کمبود غذا، ملت مثل اردک‌ها ‫بخاطر یه لقمه نون توی خیابان‌ها رژه می‌رفتن.
‫لنین و پیروانش ‫وارد «کاخ زمستانی» شدن
‫و دولت کمونیستی تشکیل دادن.
‫اسم روسیه به «آجشس» و گاها هم به «کمحک» تغییر دادن! ‫[آجشس: مخفف اتحاد جماهیر شوروی سوسیالیستی] ‫[کمحک: مخفف کمیته مرکزی حزب کمونیست اتحاد شوروی]
‫«پیاز شوروی» چیه؟
‫گمونم اشتباه متوجه شدید
‫[پروفسور اشلی جکسون] ‫[استاد تاریخ شاهنشاهی و نظامی در کالج کینگ لندن]
‫و منظورتون «اتحادیۀ شوروی»ـه.
‫نه، یکم پیش روی یه تکه کاغذ دیدم، ‫که «پیاز» نوشته بود.
‫احتمالا غلط املایی بوده ‫یا که شما نمی‌تونید خوب بخونید.
‫اما فکر می‌کنم منظورتون ‫از لحاظ تاریخی، اتحادیۀ شوروی
‫یا اتحاد جماهیر شورویِ سوسیالیستیه.
‫نمی‌خوام بی‌ادبی کنم اما به نظرم ‫یکمی دارید از بالا به من که زنم نگاه می‌کنید.
‫می‌شه لطفا بحث «پیاز شوروی» رو ادامه بدیم؟
‫- بسیارخب. ‫- دقیقا چه چیزی بوده؟
‫اگه اطلاعاتی درموردش ندارید، مشکلی نداره. ‫بگید، کسی قضاوتتون نمی‌کنه.
‫خب اگه مایلید درمورد سبزیجات شوروی روسی ‫صحبت کنیم، مشکلی نداره.
‫آخه این کشور عمیقا به کشاورزی وابسته بوده.
‫و بخاطر همین هم مقدار زیادی پیاز ‫و سیب‌زمینی و این طور چیزها اونجا بوده.
‫- شلغمم داشتن؟ ‫- گمون کنم.
‫ارزونه، کاشتنش هم کار راحتیه، ‫مقاومه و توی خورشت خیلی خوبه.
‫خب چجوریه که شما انقدر ‫درمورد سبزیجات اطلاعات دارید؟
‫دستی درش دارید؟
‫در سال 1924، لنین از گروه خارج شد
‫تا فقط بتونه روی زندگی پس از مرگی ‫که بهش اعتقادی نداشت، تمرکز کنه.
‫«ژوزف استالین» جای لنین رو پُر کرد، [رهبر و سیاستمدار شوروی و رهبر عملی حزب کمونیست]
‫که رهبر سختگیر و بی‌رحمی بود
‫که میلیون‌ها نفر رو کشت، ‫گرسنگی داد و تبعید کرد.
‫هرچند ویژگی مثبتی هم داشت، ‫و اونم سبیل صمیمانه‌اش بود.
‫کمونیسم و کاپیتالیسم ‫دشمنانِ طبیعی همدیگر هستن،
‫درست مثل زن و مرد ‫و سگ و گربه.
‫اما روسیه و آمریکا اختلافاتشون ‫رو کنار گذاشتن،
‫اونم بخاطر منفعتِ مشترکی بود که ‫از بُرد در جنگ جهانی دوم می‌بُردن.
‫پایان جنگ جهانی دوم منجر ‫به جشن و پایکوبی‌های متعددی شد،
‫و مردم سال‌ها درگیری و رنج ‫رو پشت‌سر گذاشته بودن.
‫اما پشت اون جشن‌های تکراری،
‫دردسرهایی در حال ایجاد شدن بود.
‫حالا که دیگه کسی رو نداشتن ‫که بکشن یا بترکونن،
‫شرق و غرب به همدیگه ‫مشکوک شدن.
‫آغاز درگیریِ تازه‌ای بود:
‫جنگ جهانی سرد.
‫جنگ سرد خیلی پیچیده‌ست، درسته؟
‫نیازه که بهش اشاره کنیم
‫یا اینکه نادیده بگیریمش؟
‫بخش بزرگی از دورۀ دوم قرن بیستم رو شامل می‌شه
‫[دکتر برایان کلاس] ‫[استادیار سیاست‌های جهانی در کالج دانشگاهی لندن]
‫پس به نظرم بهتره در نظر بگیریش.
‫اوه درسته. بسیارخب.
‫با گسترش اتحاد جماهیر شوروی،
‫خصومتِ بین شرق و غرب عمیق‌تر شد.
‫این تفرقه با ساختِ دیوار برلین نمادین شد،
‫تقسیمی که بواسطۀ آجرها ایجاد شد.
‫جو وحشتناکی از بی‌اعتمادی حاکم بود،
‫درست مثل وقتی که دیدم ‫شوهر سابقم 28 تماس از دست رفته از
‫مخاطبی که به اسم «کلادیا تیتز» ‫توی گوشیش ذخیره کرده بود، داشت.
‫می‌گفت که فقط مسئول ‫آکادمی فیتنس فرست‌ـه
‫و اینم اسم واقعیشه.
‫خب شرمنده شان، همون موقع هم باورم نشد ‫و الانم باورم نمی‌شه.
‫امیدوارم حال مادرت خوب باشه.
‫چیزی نگذشت که بدگمانی بین ‫شرق و غرب افزایش یافت،
‫و شروع به جاسوسیِ همدیگه کردن، ‫تسلیحاتِ هسته‌ای جمع کردن،
‫و درگیر چندین جنگ نیابتی شدن.
‫پس روسیه و آمریکا درگیر جنگ‌های نیابتی می‌شن
‫و از دیگر کشورها استفاده می‌کنن ‫تا باهاشون بجنگن.
‫این موضوع شبیه به انتخاب شخصیتی
‫برای مبارزه کردن به جای شما ‫توی کارتون «مبارزان خیابانی 2» نیست؟
‫خب به نظرم در طول تاریخ بشر،
‫تمایل به استفاده از نیروهای ‫دیگه وجود داشته،
‫استفاده از مبارزان دیگر سرزمین‌ها ‫که توی جنگ بهتون کمک کنن. درسته.
‫درسته. پس دقیقا شد مثل مبارزان خیابانی.
‫اگه مبارزان خیابانی 2 بوده و ‫آمریکایی‌ها شخصیت «کن» رو انتخاب می‌کردن
‫روسی‌ها «زنگیف» رو بخاطر اینکه ‫اهل اتحاد شوروی بوده، انتخاب می‌کردن؟
‫یا که دست می‌ذاشتن روی ‫شخصیتی مثل «دالسیم»؟
‫مشخصه که انتخاب بهتریه چون می‌تونه از ‫روی گلوله‌های آتشینِ کن بپّره.
‫خب نمی‌دونم.
‫به نظرم باید از رئیس‌جمهور پوتین ‫در این مورد بپرسید
‫تا جواب قطعی رو بهتون بده.
‫گمونم افرادی که شانس بیشتری ‫برای شکستِ کن داشتن رو انتخاب می‌کردن.
‫در همین حال، ‫شرق و غرب در حال رقابت بر سر این بودن
‫که چه کسی اولین نفر برای اکتشاف ستاره‌ها باشه.
‫این رقابت تحت عنوان «مسابقه‌ی فضایی» ‫شناخته شد چون با همدیگه هم‌قافیه‌ان،
‫البته احتمالا توی روسیه اینطوری نخواهد بود.
‫نمی‌دونیم به روسی چی می‌شه ‫اما راستش رو بخواید
‫احتمالا باید قبل از ضبط این قسمت ‫از برنامه، درموردش تحقیق می‌کردیم.
‫اولین پرتاب‌ها در آن زمان ‫کاملا فاجعه بودن،
‫اما حالا می‌دونیم که منظرۀ آرامش‌بخشی ایجاد می‌کنن
‫وقتی از جاز ملایم استفاده می‌کنن.
‫امروز ماهِ جدیدی در آسمان می‌بینیم،
‫کرۀ فلزیِ 23 اینچی ‫که توسط یک موشک روسی در مدار قرار گرفت.
‫نهایتا در سال 1957،
‫روسی‌ها اولین افرادی بودن ‫که تونستن پرتاب موفقیت‌آمیزی داشته باشن.
‫چرا روسی‌ها «اسپرم» به فضا فرستادن؟
‫خب اول از همه، ‫وقتی به کلمات روسی نگاه می‌کنید،
‫[پروفسور آنو جا اوبی] ‫[مدیر آکادمی ملی فضای بریتانیا]
‫اسم اولین ماهوارۀ دنیا «اسپاتنیک 1» ‫بوده، و روسی‌ها...
‫«اسپرم» به روسی می‌شه «اسپاتنیک»؟
‫نه، اسپاتنیک یعنی «مسافر».
‫گمونم اسپرم توی مدار ‫یه جورایی مثل وضعیتش توی وان حموم
‫پخش و پلا می‌شه.
‫ببخشید، باید موضوع بحث رو عوض کنم؟
‫جدای از خبر داغ اسپاتنیک، ‫سگِ فضایی شوروی هم بود
‫که روی زمین به نام «لایکا» شهرت داشت،
‫و در نوامبر سال 1957 به فضا فرستاده شد.
‫چه بلایی به سر لایکا اومد؟
‫حتما وقتی که برگشت، بهش یه استخون دادن ‫و نوازشش کردن.
‫خب متاسفانه لایکا هرگز ‫به زمین برنگشت
‫چون بعد از پرتاب، ‫در مدت کوتاهی در معرض دمای بالا قرار گرفت
‫و چند ساعت بعد از پرتاب، ‫به طرز غم‌انگیزی از دنیا رفت.
‫شوخی می‌کنید!
‫ای کاش همینطور بود. نه، این موضوع...
‫به سفری رفت که ‫رسما هیچ راه برگشتی پیدا نکرد.
‫یه سگِ مُرده توی فضا افتاده!
‫پس پشت صحنۀ همۀ فیلم‌هایی ‫که توی فضا فیلمبرداری می‌شن،
‫مثل «جنگ ستارگان» ‫یه سگِ مُرده هست؟
‫- نمی‌شه... ‫- سگ‌های مُرده توی جنگ ستارگان هستن!
‫غیر قابل قبوله.
‫خب ماهوارۀ لایکا نهایتا ‫توی جوِّ زمین سوخت،
‫اما کاملا بعد از مرگِ لایکا بود.
‫همونطوری که گفتم، چند ساعتی بعد از ‫پرتاب از دنیا رفت.
‫شرمنده، می‌شه یک دقیقه به احترام ‫لایکا سکوت کنیم؟
ترجمه و زیرنویس iredprincess
‫بسیارخب.
‫یه سگِ مُرده توی فضا هست.
‫فرای این مسابقه‌ی فضایی، ‫روسی‌ها هرروزه زندگیِ سختی رو پشت‌سر می‌ذاشتن،
‫درحالیکه آمریکایی‌ها، برعکس روسی‌ها،
‫ظاهرا از زندگیِ تجملاتی و بی‌دغدغه ‫و کلاه‌هاشون لذت می‌بردن.
‫دهۀ 1950 واقعی بود؟
‫بله، معلومه که واقعی بود.
‫[دکتر روث آدامز] ‫[دانشیار صنایع خلاق و فرهنگی در کالج کینگ لندن]
‫مطمئنید؟ چون وقتی بهش نگاه می‌کنید، ‫به نظر ساختگی میاد.
‫همش آقایونی رو می‌بینید که کلاه به سر هستند ‫و خانم‌هایی که توی آشپزخونه لبخند به لب دارن.
‫همۀ اون آدم‌ها واقعی بودن ‫و همۀ اون اتفاقات رخ دادن؟
‫خب اکثر چیزهایی که دیدید تبلیغات بوده.
‫شورلت 55 کوتاه‌تر، عریض‌تر و درازتره.
‫معروف‌ترین برنامه‌ای که در سال 1950 از ‫تلویزیون پخش می‌شد، «آگهی بازرگانی» بود.
‫آگهی‌های بازرگانی داستان مرد و زنی ‫رو بازگو می‌کردن که چیزی می‌خواستن
‫و می‌خریدنش و خوشحال می‌شدن،
‫اولین نمونۀ این آگهی‌ها ‫ساختار روایتیِ سه نفره بوده.
‫- وای، معرکه‌ست! ‫- درسته!
‫آگهی‌ها انقدر تاثیرگذار بودن ‫که باعث می‌شدن بیننده‌های توی خونه
‫بخوان افرادی باشن که ‫چنین چیزهایی می‌خرن.
‫سخت کار می‌کردن تا بتونن پول دربیارن ‫و ماشین بخرن
‫تا بتونن تا مغازه‌ها برن ‫و چیزهای بیشتری بخرن،
‫که برای پرداخت پولشون، مجبور بودن ‫به سرکار برن و همین باعث می‌شد مایوس بشن.
‫بخاطر همینم با خرید چیزهای دیگه ‫حال خودشون رو خوب می‌کردن،
‫که در ادامه باید برای پرداخت پولشون ‫کار می‌کردن.
‫- وای، معرکه‌ست! ‫- درسته!
‫تنها زمانی که کار نمی‌کردن ‫و چیزی نمی‌خریدن
‫وقتی بود که در حال ‫تماشای تلویزیون بودن.
‫و به طریق همین برنامه‌هام بود ‫که فرهنگ جدیدی متولد شد،
‫فرهنگ معروفی که متفاوت از هر فرهنگ معمولی بود، ‫که همون تابلوهای نقاشی و موسیقی بتهوون بود.
‫این‌ها چیزهایی بودن که مردم واقعا ازشون لذت می‌بردن.
‫چندین دهه، پیشگامان هنر سیاه‌پوست ‫به صورت مداوم کارهای زیادی تولید کردن
‫تا نوع جدید و مهیجی از موسیقی رو ایجاد کنن ‫که سفیدپوست‌ها ادعا می‌کردن متعلق به خودشونه.
‫چرا همه می‌گن «الویس پرسلی» موسیقی ‫سفید رو تصاحب کرده؟
‫چنین چیزی نمی‌گن. حرفشون اینه که ‫موسیقی سیاه رو تصاحب کرده.
‫مرد سفیدپوستی بوده که ‫موسیقیِ سیاه‌پوستان رو می‌خونده.
‫باید توی فضای مجازی عذرخواهی می‌کرده؟
‫نه، چون اون زمان فضای مجازی وجود نداشته.
‫- چرا الویس الان معذرت خواهی نمی‌کنه؟ ‫- چون الویس مُرده.
‫پس الان سبک زندگیِ مُرده‌ها ‫رو تصاحب کرده؟
‫عجب دزدِ مزخرفی.
‫با غلبه بر فقر در دوران کودکی ‫و آسیب‌دیدگیِ لگن،
‫از رسانه‌های جمعی استفاده کرد
‫تا در یک نسخۀ ویرایش شده، در معرض دیدِ ‫میلیون‌ها مخاطب قرار بگیره.
‫چرا انقدر نمایش الویس از کمر ‫به پایین، کار خطرناکی بوده؟
‫مثل منحرف‌های تماس «زوم» ‫برهنه بوده؟
‫برهنه نبوده.
‫خیلی باسنش رو ‫به صورت جنسی تکون می‌داده.
‫و تنش زیادی وجود داشت
‫که ممکن بود خانم‌های جوان ‫یکمی از طرف الویس تحریک می‌شدن.
‫اون زمان مردم مأخوذ به حیا بودن، مگه نه؟
‫اگه آلتش رو می‌دیدن، حتما سکته‌ای ‫چیزی می‌زدن، درسته؟
‫احتمال داره. فکر نکنم که ‫به این اندازه می‌...
‫وای خدا.
‫شوخی که نمی‌کنم. ‫کجاش خنده داره؟
‫اگه آلتش رو می‌دیدن، ‫حتما سکته می‌زدن.
‫موضوع خنده‌داری نیست اصلا. ‫داریم درمورد جون آدم‌ها حرف می‌زنیم.
‫الویس به طرز خطرناکی جنجال‌برانگیز بود،
‫ارتش آمریکا او را برای ‫استفادۀ نظامی به کار گرفت.
‫و با توجه به مواردی که پیش اومد، ‫یکمی تعجب‌آمیز شد.
‫هم روسیه و هم آمریکا در حال ساختِ ‫تسلیحات هسته‌ای زیادی بودن،
‫به قدری که می‌شد در صورت مواجه شدن ‫با شکست در وهلۀ اول، چندین دفعه
‫کلِ سیاره رو باهاشون نابود کنن.
‫به نظر می‌رسید که زمین ‫داشت به سمتِ جنگ جهانی سوم پیش می‌رفت،
‫در اوایل دهۀ 60، ‫به لبۀ پرتگاه نزدیک شد
‫و مستقیما به فقدانی ‫بدون بازگشت نگاه انداخت.
‫بحران!
‫این خبر به طرز ناگهانی
‫در روزنامه‌های سرتاسر آمریکا پخش شد...
‫در بحران موشکی مکعبی، ‫[بحران موشکی کوبا]
‫کدومشون خطرناک‌تر بودن، ‫مکعب‌ها یا که موشک‌ها؟
‫شما دارید به «بحران موشکی کوبا» ‫اشاره می‌کنید که به «کوبا» ارتباط داره،
‫کشوری در سواحل ایالت متحده ‫در نزدیکیِ فلوریدا.
‫مکعب فرم افتضاحی برای ‫موشک‌ها نیست؟
‫بیشتر شبیه به آجرـه.
‫در سال 1959، یک انقلاب کمونیستی ‫در کوبا رخ داد.
‫فردی به نام «فیدل کاسترو» به قدرت رسید ‫و سریعا با روسیه دستِ دوستی داد. ‫[فیدِل اَلِخاندرو کاسترو رز سیاست‌مدار و انقلابی کوبایی بود]
‫بعدش در سال 1962، آمریکا کشف کرد ‫که شوروی قصد داشته از کوبا به عنوان
‫مقر تسلیحات موشکی استفاده کنه،
‫و اون تسلیحات قابلیت این رو داشتن که ‫در عرض 20 دقیقه به فلوریدا برسن،
‫البته اگه آب‌وهوا مناسب بوده ‫و جای پارک پیدا می‌کردن.
‫رئیس‌جمهور جذاب آمریکا، ‫جان اف کندی
‫درخواست حذفِ موشک‌ها رو داد ‫که در غیر این صورت، وقوع جنگ حتمی بود.
‫و یا امکان‌پذیر بود ‫که چیزی از بد بودنش کم نمی‌کرد.
‫شش روز تمام، مردم سرتاسر جهان ‫نفس‌هاشون رو حبس کردن،
‫به قدری که ممکن بود قبل از ‫انداختن بمب از خفگی بمیرن.
‫در پایان، ‫امپراطور شوروی «نیکیتا خروشچف»،
‫مثل یه مرغ ترسان عقب کشید
‫و موشک‌هاشم دمشون رو گذاشتن ‫رو کولشون و به وطنشون برگشتن.
‫کندی پیروز میدان شده بود.
‫جان اف کندی برندۀ بحران موشکی کوبا شده بود.
‫چرا بعدش به خودش شلیک کرد؟
‫خب اینطور نبوده.
‫ایشون برای حل و فصل ‫بحران موشکی آمریکا با
‫رهبر شوروی، نیکیتا خروشچف ‫مذاکره کردن.
‫و بعد از این اتفاق، ‫متاسفانه در سال 1963 توی
‫دالاس تگزاس ترور شدن ‫اما شلیک از سمتِ خودشون نبوده.
‫درسته. از قضا زیادی نگرانِ ‫موشک‌های کوبایی بودن
‫که از تفنگی در تگزاس ‫که باعث شد جونشون رو از دست بدن، غافل شدن.
‫شرط می‌زنم بعد از تیر خوردنش، ‫خودزنی کرده.
‫پس از گذر از آخرالزمان، ‫جهان تشنۀ تغییرات بود
‫و نسلی جوان به روی کار اومد ‫که می‌خواست به کاشت بذر صلح بپردازه.
‫الگوهاشون سیاستمدارها نبودن
‫بلکه موسیقیدان‌های ضدفرهنگیی بودن ‫که در آثارشون اون دوره از زمان رو توصیف کردن.
‫گروه «رولینگ استون» در دهۀ 1962 ‫خیلی مشهور بودن.
‫منصفانه‌ست که بگیم ‫«بیتلز» زمانۀ خودشون بودن.
‫خب من فکر می‌کردم هردو گروه ‫مال اون زمان بودن.
‫[دکتر شرلی جی. تامپسون، افسر والا مقام امپراتوری بریتانیا] ‫[آهنگ‌ساز و استاد موسیقی دانشگاه وست‌مینستر]
‫بخاطر همینم همیشه بین گروه استونز ‫و بیتلز تنش‌هایی وجود داشت.
‫درسته اما بیتلز که الویس دورانِ ‫خودشون بودن.
‫پس جای خودِ بیتلز خالی می‌شه.
‫می‌تونیم جاشون رو به رولینگ استونز بدیم،
‫با اینکه توی یک دوره بودن؟
‫خب، به نظر من هرکسی ‫بین استونز و بیتلز
‫ترجیحات مربوط به خودشون رو دارن.
‫خیله‌خب، پس کدوم یک از ‫«بیتلز دوران»ـشون بهترین بود؟
‫بیتلز اول یا دوم؟
‫به نظرم بیتلز یک رو ترجیح می‌دادن... ‫یا بیتلز... اولین... بیتلز.
‫سوال بعدی:
‫از بین همۀ گروه‌های موسیقی دهۀ 1960، ‫کدوم یکی «د کینکس» بوده؟
‫در همین حین، ‫مسابقه‌ی فضایی همچنان در دست اجرا بود.
‫ناسا میلیاردها دلار هزینه کرد
‫تا بتونه موشکِ قدرتمندی بسازه ‫که بتونه روی ماه فرود بیاد،
‫اما انقدری قدرتمند نباشه که ‫به محض فرود منفجر بشه.
‫نیل آرمسترانگ، الن آلدا و یک شخص
‫دیگه‌ای که درخواست کرد هویتش مخفی بمونه ‫سوار این موشک شدن.
‫روز بیستم جولای سال 1969، ‫کل مردم دنیا به پای تلویزیون‌های خود نشستن
‫تا ببینن آیا کرۀ ماه منفجر می‌شه یا نه.
‫و البته بخاطر اینم بود که ‫هیچ برنامۀ دیگه‌ای پخش نمی‌شد.
‫بیننده‌های سراسر دنیا ‫حتما شدیدا تعجب کرده بودن
‫چون این تصویر با چنین کیفیتی، ‫حتی برای اون زمان هم افتضاح به حساب می‌اومد.
‫آخه یه نگاه بهش بندازید.
‫انگار که رفته بودن به بُعدی از دنیا ‫که از یه لکۀ سیاه تصویربرداری کنن.
‫این قدم کوچکی برای یک فرد است
‫اما جهش بزرگی برای بشریت به حساب می‌آید.
‫کیفیت صدا هم افتضاح بود ‫اما گفتش که؛
‫«این قدم کوچکی برای یک فرد است، ‫اما جهش فراطبیعی برای بشریت به حساب می‌آید.»
‫بنابراین اعلام کردن که ‫کرۀ ماه مالِ مردهاست.
‫بخاطر همینم هست که تا به امروز، ‫ورود زن‌ها به کرۀ ماه ممنوع شده.
‫با فرود بر روی کرۀ ماه، ‫انسان با پا گذاشتن بر فرای مرزهای زمینی
‫و کاوش در خودِ آسمان‌ها، ‫به عظمت دست یافت.
‫با فرض بر اینکه همۀ این اتفاقات ‫واقعا رخ دادن،
‫افراد زیادی توی اینترنت معتقدن ‫که این فرودها ساختگی بوده.
‫چقدر حق باهاشونه؟
‫کاملا در اشتباه‌ان.
‫هیچ تاریخدانی تابحال حقیقی بودنِ ‫پروژۀ آپولو رو زیر سوال نبرده
‫چرا که هیچکدوم از ‫این موارد به اصطلاح مدرکِ
‫ارائه شده توسط نظریه‌پردازان توطئه ‫در بررسی و تحقیق متخصصین ثابت نشد.
‫اما مشخصا ساختگی بوده چون آخه ‫چطوری می‌تونستن روی کرۀ ماه فرود بیان
‫وقتی که اصلا کرۀ ماهی وجود نداره؟
‫چی باعث شده فکر کنی ماه وجود نداره فیلومینا؟
‫وجود نداره دیگه. نمی‌دونم، ‫تحقیقات که دست شما بوده،
‫ولی رفیقم پاول ویدیویی واسم فرستاده ‫که همه‌چیز رو فاش کرده.
‫می‌تونید ثابت کنید که ماه وجود داره؟ ‫نمی‌تونید، درسته؟
‫توی آسمون می‌بینیمش. ‫فضاپیما به خودِ ماه فرستادیم.
‫نمونه‌هایی ازش رو به کرۀ زمین آوردیم.
‫نه، ویدیو رو نگاه کن. ‫چشم‌هات رو به روی حقایق باز می‌کنه.
‫حتما به شب هم اعتقاد دارید درسته؟
‫من مثل میلیاردها انسان در ‫کل جهان تجربه‌اش می‌کنم.
‫پس بله، به شب اعتقاد دارم.
‫معتقدم وقتی زمین می‌چرخه،
‫تاریکی ایجاد می‌شه که ‫اسمش شب‌ـه.
‫بیدار شو. همه‌چیز توی ویدیو هست.
‫فقط کاری می‌کنن که ما وجود ماه ‫و شب رو باور کنیم،
‫فقط برای اینکه مطیع نگه دارنمون.
‫درموردش فکر کن.
‫بچه‌هایی که هنوز وارد سیستم آموزشی نشدن،
‫چیزی به اسم شب رو نمی‌شناسن.
‫و بخاطر همینم هست که ‫با گریه از خواب بیدار می‌شن.
‫بگذریم.
‫مسابقه‌ی فضایی به پایان رسید ‫و آمریکا برده بود.
‫و مشخص شد این جایزه‌ی ‫بدترین مقصد تعطیلاتی تاریخ بوده
‫که حتی نمی‌تونستن درموردش به مردم هشدار بدن ‫چون شرکت «مشاور سفر» نداشتن.
‫اما یه جایزۀ دلگرمی هم وجود داشت:
‫بهترین عکس تعطیلات تاریخ بر روی ‫آپولو 8 گرفته شد و اسمش هم «طلوع زمین» بود.
‫امروزه تمرکز بیش از هشت ثانیه
‫بر روی یک مستند تاریخی ‫بسیار کسل‌کننده‌ست.
‫در اون زمان، ‫این تصویر مردم رو به فکر فرو بُرد.
‫و اون فکر چیز ساده‌ای مثل «چه قشنگه.» نبود، ‫بلکه فکر بزرگی بود.
‫باعث شد بفهمیم سیاره‌مون شکننده‌ست.
‫جنبش زیست‌محیطی همیشه در بین ‫هیپی‌ها محبوب بوده،
‫اما مردم بخاطر طرز پوشش‌ـشون، ‫اون‌ها رو نادیده می‌گرفتن
‫و خب بخاطر اینکه زیادی نئشه بودن، ‫نمی‌تونستن نظرشون رو به صورت منسجم بیان کنن.
‫اما حالا دانشمندان نگرانِ وضعیتِ سیاره شدن.
‫و برای اینکه کسی با هیپی‌ها ‫اشتباه نگیرتشون،
‫لباس سفید بلند و تمیز می‌پوشیدن و عینک می‌زدن ‫تا هشدارهای خودشون رو به مردم بدن.
‫اما باز هم نادیده گرفتیمـشون ‫چون شبیه به خرخون‌ها شده بودن.
‫مسئله پیشرفت بود.
‫همۀ ابزار مدرنی که بهشون متوسل شدیم، ‫با برق کار می‌کنن،
‫که این برق رو از نیروگاه‌های برق دریافت می‌کردیم ‫و این نیروگاه‌ها سوخت‌های فسیلی می‌سوزوندن،
‫که باعث تولید گاز دی‌اکسیدکربن می‌شود ‫و از دودکش‌ها وارد محیط می‌شود
‫و جلوی عملکرد درست آسمان رو می‌گرفت.
‫یکی از راه‌حل‌های این همه آسیب زیست‌محیطی
‫ساخت نیروگاه‌های هسته‌ای برق بود،
‫که به اون میزان، مواد مضر تولید نمی‌کند.
‫مگر اینکه منفجر بشن، ‫که هرگز این اتفاق نمیفته.
‫تا وقتی‌که در سال 1986 توی چرنوبیل رخ داد.
‫تشعشعات چرنوبیل یک منطقۀ وسیع ‫رو به یک منطقۀ ممنوعه و مرگبار تبدیل کرده.
‫که حتی بدتر از مرکز شهر «ریگیت»ـه.
‫ذرات رادیواکتیو تا هزاران کیلومتر ‫انتقال یافت
‫و یک عارضۀ جانبیِ غیرمنتظره داشت.
‫باعث شد آجرهای دیوار برلین ‫به شدت شکننده بشه،
‫به قدری شکننده شده بود ‫که کم کم نابود شد.
‫مردم درمونده و عاجزانه ‫به کمکِ دیوار شتافتن
‫و سعی کردن که با چکش و مُشت ‫درستش کنن.
‫اما هیچ فایده‌ای نداشت.
‫به محض اینکه دیوار فرو ریخت، ‫کمونیسم هم فرو ریخت.
‫کاپیتالیسم با استقبال بازارهای
‫مالی از جهانی شدن ‫با نوای شادی‌بخش تکنوی
‫بلژیکی «ولوم بده» ‫پیروز شده بود.
[تکنوترونیک]
[ولوم بده]
[ولوم بده یعنی همون صدا رو زیاد کن]
‫♪ ولوم بده، ولوم بده ♪
‫[این آهنگ پنج بار پشت سر هم، در ‫خاکسپاری کارگردان استنلی کوبریک پخش شد]
‫♪ وقتی پایکوبی می‌کنی ♪
‫♪ و صدای موزیک داره می‌ترکونه ♪
‫♪ نگاه کن، جمعیت داره می‌پره ♪
‫♪ یکمی بیشتر ولوم بده ♪
‫[سیارۀ موسیقی الکتروترونیک، زمین، از 70 درصد آب تشکیل شده]
‫♪ مهمونی رو روی صحنۀ رقص ببر ♪
‫♪ چون مهمونی اصلی همونجاست ♪
‫♪ اگه این کار رو کنی خودت می‌فهمی ♪
‫اگه ضربات طبل فردی رو از این آهنگ جدا کنید و به صورت مدور تنظیمش کنید، چیت کدی رو فعال می‌کنه که باعث می‌شه از سطوح سخت رد بشید
‫♪ یه جایی واسه موندن نمی‌خوام ♪
‫♪ پاشو بیا امشب برقص ♪
‫♪ شبـم رو بساز، می‌خوام... ♪
‫به طور ناگهانی همه به جز فقرا، ‫به قدری پول درمی‌آوردن
‫که دیگه نمی‌شد به صورت ‫نقدی جمعشون کنن.
‫در عوض، باید به صورت اعدادی ‫بر روی صفحۀ نمایش ذخیره می‌شد
‫تا مردهایی در اطرافش ‫با فریاد زدن در جای خودشون نگهشون می‌داشتن.
‫برای پردازش این همه پول، دنیا ‫به نوعی ماشین‌حساب خاص نیاز داشت،
‫و خوشبختانه یکی به اسم کامپیوتر داشت.
‫امروزه کامپیوترها همه‌جا هستن ‫اما در گذشته خیلی نادر بودن.
‫در دهه‌های 50 و 60، یک کامپیوتر ‫فضای کل یک اتاق رو اشغال می‌کرد.
‫اما در دهۀ 1970، ‫مهندسین به کشف شگفت‌آوری دست یافتن.
‫که اگه از شر اون همه چراغ‌های بیخود ‫و قرقره‌های نواری خلاص بشن،
‫می‌تونن کامپیوترهای خیلی کوچکتری بسازن.
‫درواقع انقدر کوچک که ‫روی نوک انگشتتون جا بشن.
‫ریزتراشه بود که ‫واقعا حیرت‌آور بود.
‫متشکرم. ‫این رفیق کوچولومون رو بهتون برگردونم.
‫این ریزتراشه درواقع ‫هیچکاری نمی‌تونست بکنه
‫مگر اینه وارد دستگاه بزرگی ‫مثل این می‌کردیش.
‫اما فقط از نظر تغییرات فضای اشغالی، ‫پیشرفت بزرگی بود.
‫الان کامپیوترها انقدر کوچک شدن ‫که بشه باهاشون خونه‌ای رو شریک شد
‫و بسیاری از مردم متقاضیشون بودن.
‫«درهٔ سیلیکون» متولد شد،
‫سرزمین کامپیوتری که در ‫رقابت بین دو مرد تعریف می‌شد،
‫بیل گیتس و استیو جابز.
‫شاید اسم‌هاشون خسته‌کننده به نظر برسه ‫اما نظراتشون خسته‌کننده‌ترـه.
‫گیتس «مایکروسافت» رو تاسیس کرد
‫و با دنبالۀ گیج کننده و غیررسمی ‫بازی ویدیوئی «میس پک-من» به نام
‫سیستم عامل «ام‌اس‌داس» مشهور شد.
‫در همین حین، جابز مکینتاش اپل رو خلق کرد،
‫که اولین کامپیوتر ذاتا متکبری بود.
‫در حالیکه سیستم‌های رقابتیـشون، ‫کاربرهای کامپیوتری رو از هم جدا می‌ساخت،
‫مورد دیگه‌ای بود که سعی داشت ‫به همدیگه نزدیکشون کنه.
‫جهانِ گستردۀ شبکه.
‫اینترنت انقدر نوین و جالب بود،
‫که به نظر می‌رسید ملت دیگه هیچوقت ‫از روی صندلیـشون پا نمی‌شن.
‫بعد در یک سخنرانی کلیدیِ ‫نمایشی و خطیر،
‫استیو جابز فاش کرد که کشف کرده
‫چگونه اینترنت رو داخل ‫یک شیء مستطیلی شکل و قابل حمل قرار بدیم،
‫و تاریخ رو تا به ابد تغییر بدیم.
‫و اسمش رو «آیفون» گذاشتیم.
‫موفقیتش الهام‌بخشِ تقلیدکارهای زیادی بوده، ‫درست مثل همونی که مادرتون استفاده می‌کنه.
‫و خیلی زود، گوشی‌های هوشمند انقدر محبوب شدن ‫که احتمالا الان وقتی که این حرف رو می‌زنم
‫دارید به یکیش نگاه می‌کنید.
‫گوشی‌های هوشمند با ارائۀ روشی ‫قابل قبولِ اجتماع برای نادیده گرفتن
‫همۀ افراد اطرافمون، نحوۀ ‫تعامل انسان‌ها رو تغییر دادن.
‫اما ما تنها نیستیم.
‫به لطف رسانه‌های اجتماعی، ‫ارتباط برقرار کردن با میلیون‌ها شخص دیگه
‫به واسطۀ عکس سادۀ یک گربه
‫یا تمسخر یک غریبه سریعتر و آسانتر از همیشه شده.
‫خیلی راحت می‌شه فهمید که چرا ‫گوشی‌های هوشمند
‫به محبوبترین اختراع تاریخ بشریت تبدیل شدن.
‫فوق‌العاده پیشرفته‌ست.
‫و با این حال به قدری ساده‌ست ‫که یه بچه هم می‌تونه درستش کنه.
‫درواقع در عرض یک ساعت ‫نه تنها یکی، بلکه پنجاه تا می‌تونه بسازه،
‫اگه بخواد یه شب دیگه برای ‫تنبیه رو به جون نخره.
‫متاسفانه استیو جابز قبل از اینکه بتونه ‫موفقیت اپل رو ببینه، فوت کرد
‫حالا به جز چند صد میلیارد اولی که درآورده بود.
‫در بستر مرگ، ‫از مهندسین اپل قول گرفت
‫که هر سه سال جک* هدفون آیفون رو تغییر بدن ‫[ پورتی که کابل هندزفری از طریق آن با تلفن همراه یا تبلت ارتباط برقرار می‌کند]
‫بعدش به فضای ابری اضافه کننش.
‫در همین حال، گیتز ثروتـش رو برای ریشه‌کن کردنِ ‫مالاریا در کشورهای جهان سوم هدر داد.
‫ولی علی‌رغم شکست کامل اپل و مایکروسافت،
‫همچنان کامپیوترها قوی‌تر از پیش ‫به مسیر خود ادامه می‌دن.
‫بعضی‌ها معتقدن که داریم به سمتِ ‫«تکینگی فناوری» پیش می‌ریم،
‫جایی‌که دیگه هوش مصنوعی باهوش‌تر ‫از چیزی می‌شه که ما بتونیم کنترل کنیم.
‫با این حال برخی افراد معتقدن ‫که این اتفاق همین حالام رخ داده
‫و کل تمدن بشریت درونِ ‫یک شبیه‌سازی کامپیوتری وجود دارد.
‫از کجا بفهمیم که داخل شبیه‌سازی نیستیم؟
‫نمی‌دونیم.
‫افراد باهوش زیادی هستن
‫[پرفسور جیم الخلیلی سی‌بی‌اس] ‫[استاد علم مطالعات اجتماعی در داشگاه ساری انگلستان]
‫که فکر می‌کنن ممکنه که ‫ما در یک شبیه‌سازی زندگی می‌کنیم.
‫اگه شبیه‌سازی باشه،
‫چرا کامپیوتر کاری می‌کنه ‫که این سوال رو ازتون بپرسم؟
‫خب... از زاویۀ دیدِ من،
‫شما دارید یه سوالی می‌پرسید،
‫پس می‌تونم متصور بشم که یه کامپیوتر ‫داره شما رو کنترل می‌کنه،
‫اما خودتون ممکنه ‫قدرت اختیارتون رو احساس کنید
‫و بفهمید که این سوالات ‫نشات گرفته از خودتونه.
‫چرا باید بیام همچین فیلمی بسازم؟
‫یه کامپیوتر نمی‌تونست به‌راحتی توی ‫شبیه‌سازی روی تلویزیون نشونش بده،
‫یا مسئله وجودِ منه؟
‫اصلا وجود دارم؟ چرا داره چنین اتفاقی میفته؟
‫چرا ننشستم سرجام توی یه چرخه ‫و در حال شکلات خوردن نیستم؟
‫مثل یه گیف. حاضرم انتخابش کنم.
‫درواقع افرادی که توی گیف‌ها هستن، ‫گیر یه شبیه‌سازی افتادن؟
‫چنین بلایی به سرشون اومده؟ ‫جایگاه زنبورها توی شبیه‌سازی چیه؟
‫مطمئن نیستم چطوری...
‫با عرض معذرت، سوال‌های ‫زیادی وجود داره، درسته؟
‫ترجمه و زیرنویس ‫iredprincess
‫در این مجموعه، شما رو از آغاز ابتدایی خود
‫از میان بیداری‌های معنوی، ‫انفجارات فرهنگی
‫و اکتشافات علمی بزرگ گذروندیم.
‫حالا، در زمان حال، ‫نسل بشر بر سر دو راهی نشسته
‫و با آینده‌ای مبهم روبه‌روست.
‫آیا در مقابل تغییرات آب‌وهوایی می‌ایستیم؟
‫یا برعکسش؟
‫کامپیوترها یاد می‌گیرن که حذفمون کنن؟
‫اگه بله، چطوری خودمون رو ‫از «سطل زباله» بیرون بکشیم؟
‫آیا بشریت می‌تونه یاد بگیره ‫که در صلح زندگی کنه؟
‫یا که همین حالا همۀ ما
‫در آخرین ساعات، دقایق ‫و یا ثانیه‌های تمدن به سر می‌بریم؟
‫یا که نه، من چمیدونم.
‫و شما هم نمی‌دونید.
‫اما هر اتفاقی که بیفته، ‫همینجا بر روی کرۀ زمین رخ می‌ده.
‫بسیارخب، عالی بود. گرفتیمش.
‫- عه؟ ‫- آره تموم شد. ممنون.
‫- تمومه؟ ‫- بله. تمومه. احسنت.
‫- پس تموم شدیم؟ ‫- بله، عالی بود.
‫اوه عالیه. مطمئنید می‌تونید کاری کنید که ‫انگار به همۀ این مکان‌ها رفتم؟
‫- بله، نگرانش نباش. ‫- واقعا؟
‫با کامپیوتر این کار رو انجام می‌دیم. ‫حیرت‌آور شده.
‫محشره، پس می‌بینمتون. خدافظ!
‫کات کنید رفقا. ممنون، احسنت!
‫فکر کنم خیلی خوب بود.
‫عالیه. ممنون.