"The Decalogue" فصل 1 قسمت 8 : 10 فرمان "موسي" : بخش 8
Eman Hamidi : مترجم
صبح بخير
صبح بخير . داري ميري يا داري برميگردي؟
دارم برميگردم . ديشب با قطار برگشتم
مي‌بينم كه خوب سرحالي
يه مجموعه گرفتم مربوط به پرواز آلمان‌ها به سمت قطب شمال در سال 1931
"به اسم "پُلارفارت
زپلين"...حدس ميزنم"
3تا هستند . عاليه
يه روز بايد نشونم بديشون
خوشحال ميشم بهت نشونشون بدم
صبح بخير
صبح بخير پروفسور
رئيس مي‌خواد با شما صحبت كنه
بفرماييد داخل لطفا
خانم "اليزابت لورِنز" از نيويورك
قبلا باهم آشنا شديم
اگه درست يادم باشه در آمريكا بودين
شما كارهاي من رو ترجمه كرديد . درسته؟
بله . تقريبا همه اونا رو
زبان لهستاني رو كامل و بدون نقص صحبت مي‌كنيد
كارِتون عاليه
بله . خانم "لورِنز" براي تبادلات علمي اينجا تشريف دارند
پروفسور ، ايشون به كارهاي شما علاقمند هستند
اگه درست فهميده باشم علاقه به حضور در كلاس‌هاي شما دارن
باعث افتخار بنده است
امروز مي‌خواين تشريف بيارين؟
اگه امكان داشته باشه
ببخشيد
"خانم "اليزابت لورِنز
در يك دانشگاه آمريكايي مشغول به كار هستند
"روي پرونده نجات يافتگان "هولوكاست تحقيق مي‌كنند
خب ، موضوعمون رو ادامه ميديم
جهنم معنوي
كي مي‌خواد اول بحث رو شروع كنه؟
البته از دفعه قبل 2تا داستان سياسي هم داريم
كه مربوط به يه مسئله خيلي ساده ميشه
بله؟
حالا بياين فرض كنيم يه نفر داره از سرطان مي‌ميره
امسال اين سومين پرونده سرطانه
يه متخصص حرفه‌اي داره درمانش مي‌كنه
و خيلي هم آدم مسيحي معتقديه
و خب ، منزل اون دكتر هم
در همون آپارتمانيه كه بيمار و زنش اونجان
زن بيمار دكتر رو بيچاره كرده
اون مي‌خواد بدونه
كه همسرش مي‌ميره يا نه
و كِي ؟ دكتر نمي‌تونه اين رو بهش بگه
براي اون اين حرف به معني صادر كردن حكم مرگه
و به عنوان يه انسان معتقد نمي‌تونه
ولي زن بيمار سماجت به خرج ميده
دكتر ديگه به زن شك كرده
و حدس ميزنه دليل مهمي براي اين‌همه سماجت بايد وجود داشته باشه
حدس اون درسته . اون زن بارداره
و بچه از يه مرد ديگه است
و همسرش هم از هيچي خبر نداره
اون قبلا نمي‌تونسته حامله بشه
اون عاشق بچه متولد نشده خودشه
اون زن هم عاشق همسرشه
و اگه اون مرد زنده بمونه
اون قصد داره بچه رو سقط كنه
و اگه بميره اون بچه رو مي‌تونه نگه داره
دكتر بايد روي زندگي بچه تصميم بگيره
خوب يا بد اين قضيه پيش اومده
من ميدونم آخر اين قصه چيه
ورشو" شهر كوچيكيه"
براي اينكه قضيه رو روشن كنم بايد بگم اون بچه الان زنده اشت
و مهم‌ترين عنصر داستان هم همين بچه است
ببخشيد . نمي‌تونم از اين دور صدا رو ضبط كنم
گفتم بچه زنده است
و براي همين هم گفتم عنصر اصلي بچه است
مي‌خوام خوب شخصيت‌ها رو تفكيك كنيد
قهرمانان‌هاي ما و انگيزه‌ها
و داستان رو
همه‌مون ميدونيم داستان يه الگوي جالب براي ماست
و ميدونيد كه نمونه مشكل‌تر از اين موارد رو من براي شما بسط داده‌ام
بله خانم
مرسي . كسي حرفي داره بزنه؟ نه
خب ، بذاريد داستان رو تحليل كنيم
بله خانم
شما گفتيد زندگي كودك اولويت داره
مگه نه؟
بله . البته
به ذهنم رسيد
خواستم ببينم منم اجازه دارم تو كلاس داستاني رو مطرح كنم؟
بله ، البته . اينجا همه حقوق برابر دارند
...مي‌خوام بگم
مي‌خوام يه حادثه رو شرح بدم
خوشحال ميشيم بشنويم
البته داستان يه نقطه ضعف داره
تو گذشته‌هاي دور اتفاق افتاده
اما ماجراهايي كه اتفاق افتاده
واقعيه
اون چيزي كه درباره بچه گفتم
براي شما اهميت داره؟
بله ، داره
تا حدودي
"زمستان سال 1943 ماه "فوريه
"يه دختر 6 ساله يهودي به نام "هروئين
توي يه زيرزمين توي يه خونه پنهان شده است
اما ديگه نمي‌تونه اونجا بمونه
پدر اون دختر توي يكي از اردوگاه‌هاي نازي‌هاست
دوست پدرش داره سعي مي‌كنه يه جا براي پنهان شدن اون دختر پيدا كنه
جا براي نگه داشتن بچه پيدا شده اما كساني كه مي‌خوان اون رو نگه دارن يه شرط گذاشتن
دختر بايد يه سند معتبر مبني بر اينكه غسل تعميد داده شده داشته باشد
شب سرديه
دختر با يه زن و شوهر ملاقات مي‌كنه
كه قبول كردند نامادري و ناپدري‌ـش بشن
اونها جوان هستند و كاتوليك
دختر از سرما داره يخ ميزنه
اون دختر همراه با محافظش تمام روز رو توي شهر پياده راه رفتند تا اينجا رو پيدا كردند
خب ، البته حالا داره يه سرپناه پيدا مي‌كنه
زن خيلي آرومه ولي شوهرش عصبيه
اونها چايي داغ ميارن
دختره خيلي دلش چايي داغ مي‌خواد اما وقت كمه
زن و شوهر منتظرن داره وقت حكومت نظامي ميرسه
زن لباسش رو مي‌پوشه
و از اونها مي‌خواد كه بشينند
ببخشيد
از اينجا برو بيرون
لطفا برو بيرون
مرسي
گفتيد سال 1943؟
"بله . ماه "فوريه
توي "ورشو"؟
بله
"تو منطقه دورافتاده "موكوتوف "خيابان "اودينكا
بله . خب ، بعدش چي شد؟
بعدش؟ بله
اونها ميشينند دور ميز
مرد داره دور ميز قدم ميزنه
اونها به همديگه نگاه مي‌كنن
و بالاخره زن تصميم مي‌گيره حرفي رو كه خيلي براش سخته بگه
اونها نمي‌تونند به قولشون عمل كنن
با در نظر گرفتن همه جوانب
اونها به كسي كه بهش معتقد هستن نمي‌تونن دروغ بگن
خداوند مهرباني و كمك به ديگران رو دوست داره
اما دروغ گفتن يه چيز ديگه است
اونها ميدونن اين‌كار ممكنه چه عواقبي داشته باشه
و از نظر اخلاقي هم ميگن درست نيست يه يهودي رو به فرزندي قبول كنن
همين بود
بچه و همراهش از پشت ميز بلند مي‌شوند
زن ميگه چاي ميل كنيد
دختر بچه يه جرعه مي‌نوشد
اما وقتي به چشم‌هاي همراهش نگاه مي‌كنه بقيه چايي رو ميذاره روي ميز
و سپس به سمت در ميرن
دختر به همراهش نگاه مي‌كنه
ميگه حكومت نظامي نزديكه
اما همراه توجهي نمي‌كنه
شخص ديگه‌اي هم
در اون آپارتمان بوده؟
بله . يه آقاي پير
اون به پشت روي صندلي لميده بود
توي ويلچر
جزئيات ديگه‌اي هم يادتونه؟
فنجان‌هاي چاي از جنس چيني درجه يك بودند اما شبيه به هم نبودند
يه چراغ نفتي سبز رنگ هم روي ميز بود ولي كار نمي‌كرد
مرد هم هيچ‌وقت دستش رو از توي جيبش درنمياورد
درست در اون 2-3 دقيقه‌اي كه همه باهم حرف ميزنند رو ميگم
تمام جزئيات همين بود
سوالي هست؟ نه؟
شكي به چيزي؟
بله؟
انگيزه‌هاي اين داستان نشون ميده نبايد شك كنيم اون زوج يه كاتوليك واقعي بودند
قبول كردن يه يهودي به فرزندي خلاف قوانين كاتوليكه
و تنها نكته دقيق و ظريف اين ماجرا هم همينه
انگيزه‌هاي ديگه چيه؟
نظرتون چيه؟
نميدونم
نمي‌فهمم
نمي‌تونم انگيزه‌هاي ديگه رو از گرفتن اين تصميم بيان كنم
بله؟
ترس
تصور كنيد قبلا يه بچه يهودي ديگه رو توي اون آپارتمان پيدا كردند
مخ بچه رو با يه گلوله داغون كردند و نازي‌ها پدر و مادري كه قبولش كردند رو هم اعدام كردند
بله . ترس...بله
آيا ترس يك توجيهه؟
بله . منم گفتم انگيزه نگفتم كه دليل موجه
داريم از ماجرا دور ميشيم
به معضلات اخلاقي اين داستان فكر كنيد
و اين داستان تكليف شماست
براي شماست
سعي كنيد خودتون رو جاي اون زن بگذاريد
سعي كنيد موقعيتش رو درك كنيد
همين . ممنون
تو "موكوتوف" نبوده
درسته
تو پايين شهر اين اتفاق افتاده
"تو خيابان "نوكو ويسكو
بله
پس خودتي
بله . خودمم
تو زنده‌اي
همه اين سال‌ها بهت فكر مي‌كردم
هر وقت يه نفر رو با يه زنجير طلايي ميديدم
: با خودم مي‌گفتم
"خداي من ، تو زنده‌اي"
تصادفا يه خانواده تو منطقه "پاراگو" قبول كردن به من پناه بدهند
از اقوام همون كسي بودند كه من رو پيش شما آوردند
من 2 سال تمام توي يه جاي مرطوب و نمناك بودم
اونها الان توي آمريكا با من زندگي مي‌كنن ولي مرد خانواده فوت كرد
و تو اينجايي كه به چهره من خيره بشي
و داستانت رو تعريف كني
وقتي برگشته بودم از آمريكا سعي كردم بهت بگم كي هستم
مي‌خواستم برات نامه بنويسم
كه بياي اينجا
اگه اون بچه زياد برام مهم نبود
هيچ‌وقت اون رو نميشه فراموش كرد
بله
مي‌فهمم
بعضي‌ها ميگن اگه كسي يه نفر رو نجات بده منش اون با بقيه فرق داره
اين قضيه در مورد نجات‌يافته هم صدق مي‌كنه
بله . من هم به اين موضوعات اعتقاد دارم
و تو اون ويژگي‌ها رو داري
من دارم؟
بله
كارهاي بعدي تو
همه خبر دارند
خيلي از هم‌وطنان من زندگيشون رو مديون تو هستند
جالبه كه اون دختر بچه هم همه چيز رو فهميده بود
مبدونست اتفاقات اون‌شب ظاهرا بي‌دليله
جا سيگاري اونجاست
سيگار نمي‌كشي؟
ولي من چيزهايي مي‌بينم
كجا ميري برسونمت؟
يادمه يه دفعه من رو تو نيويورك گردوندي
تو هتل "ويكتوريا" 300 متري اينجا اتاق گرفتم
شايد بهتر باشه شام رو مهمون من باشي
اينجا زندگي مي‌كنيد؟
نه
اما اينجا همون خونه است
بله
: همينجا بود كه تو اومدي و گفتي
"بريم . حكومت نظامي نزديكه"
"اليزابت"
اين صداها براي چيه؟
نشنيدم زنگ ميزنه
ببخشيد
دنبال يه خانم مي‌گردم
اينجا چند ساله هيچ زني زندگي نمي‌كنه
اما تو اين ساختمون خيلي‌ها زندگي مي‌كنن
5تا ديگه هم هستن زنگ اونها رو هم بزنيد
ما زياد با همديگه رابطه نداريم . نمي‌شناسمشون
براي آگهي اومديد؟ بفرماييد
نه
من دنبال دوستم مي‌گردم اومده تو اين ساختمون
يه زن قد بلند با موهاي سياه
چي؟
دنبال دوستم مي‌گردم
ديوونه
بس كن
ببخشيد ، اينجا ورودي ديگه‌اي هم داره؟
براي آگهيه؟
نه
نه . ورودي ديگه‌اي نيست
اينجا حرف نداره
براي آگهيه؟
نه . دوستم برنگشته
شايد اصلا داخل نيومده
چرا ، اومده
"اليزابت"
ديوونه
خداي من ، داشتم دنبالت مي‌گشتم
من اينجام
يه لحظه ترسيدم
تو اين فكر بودم نكنه خواب ديدم
من اينجام
چه جاي ترسناكيه
رفتم دم در آپارتمان سابقم
اون‌شب دوست پدرم نميدونست چي‌كار بكنه
من ديگه از هيچي نمي‌ترسيدم
چرا نيومدي اينجا
توي اين 40 سال گذشته
نمي‌خواستي اينجا رو ببيني؟
نه . خفت‌آوره
كه ديگران به آدم كمك كنن؟
بله . هيچ‌كس دلش نمي‌خواد
ببينه تحقير ميشه
حتي اگه باعث اين تحقير يه خونه باشه
خب ، ما تحقيق مي‌كنيم . بررسي مي‌كنيم
اما چطور ميشه بي‌عدالتي‌ها رو فراموش كرد؟
چرا بعضي‌ها ناجي ديگران ميشن ولي بقيه خود نجات‌يافته هستند؟
ميدوني چرا؟
نه . نميدونم
بيا بريم
آپارتمان قشنگيه
رژيم دارم
توقع نداشتم براي شام مهمون داشته باشم
زني رو كه مي‌شناختم نميدونستم كارش ممكنه به اينجا بكشه
شده ديگه
تو من رو ترسوندي
تو خيابون "ناكو ويسكو" رو ميگم
ببخشيد
تو چند هزار كيلومتر سفر كردي تا رسيدي اينجا
به اميد كشف يه راز
ولي من بايد نااميدت كنم
اينكه چرا بايد اون‌شب از دست تو خلاص مي‌شديم
...اون‌شب
اون‌شب تاثير عميقي روي زندگيم گذاشت
كه البته بذار فراموشش كنيم
اون مرد
كه دور ميز راه ميرفت
و دستش مرتب تو جيبش بود شوهرم بود
سال 1952 فوت كرد
ميدونم
اون روزها اون يه افسر "پارتيزان" بود
بهمون خبر داده بودند كه يه نفر با يه بچه مياد خونه ما
و اونها مامورهاي "گشتاپو" هستن
ظاهرا گفته بودن هم تو و هم اون مرد رو گشتاپو" فرستاده بوده"
تا تشكيلات زيرزميني شوهرم رو پيدا كنند
و تنها راه نفوذ اونها به تشكيلات هم همين بوده
راز اين داستان همينه
آره . خيلي ساده است
بعدها معلوم شد
اطلاعاتي كه به ما دادند غلط بوده
اما بي‌احتياطي اونها ممكن بود به اعدام خيلي‌ها ختم بشه
باورت ميشه
طبيعيه
و تو 40 سال با اطمينان زندگي كردي
و من حتي نميدونستم تو زنده‌اي
من تنهات گذاشتم
ميدونستم اون‌شب ممكنه تو رو به كام مرگ فرستاده باشم
و ميدونستم چي‌كار دارم مي‌كنم
بله . حق با توست
مهم نيست . ديگه مهم نيست
شيوه زندگي يه بچه
به شاگردهات چي مي‌خواي بگي؟
اينكه اونها چطور بايد زندگي كنن؟
من به اونها هيچي نميگم
بهشون كمك مي‌كنم خودشون رو بشناسن
چرا؟
مهم راه درسته
كه وجود داره
تو تمام آدم‌هاي درستكار وجود داره
ولي موقيت‌ها هستن كه اونها رو ممكنه به سمت رستگاري يا گمراهي هدايت كنن
ميدونم اون‌شب چه اتفاقي افتاد
چه كسي مي‌تونه اون‌شب رو ارزيابي كنه؟
وجدان خود ما
من تو كارهاي شما هيچ نشانه‌اي از خدا نديدم
من كليسا نميرم
از كلمه خدا هم استفاده نمي‌كنم
لازم نيست آدم كلمات رو به كار ببره
هر انساني حق انتخاب داره
مي‌تونه حتي به خدا هم اعتقاد نداشته باشه
اگه دوست داشته باشه
و جاي خدا رو چي مي‌تونه بگيره؟
تنهايي تو اين دنيا
...بعدش
تلاش براي رسيدن
براي چيره شدن بر مشكلات
اگه چيزي جز تنهايي نباشه
بعد در اين مورد خاص
بله . ميدونم
ميشه؟
بيا داخل
فكر مي‌كردم تنهاييد
شب بخير خانم
مي‌خواستم نشونتون بدم
زيباست واقعا زيباست
ببخشيد مزاحم شدم
به پسرتون راجع به اون مورد اطلاع بديد
اون خيلي از اين چيزها خوشش مياد
بله
3تا "زيپلين" 1931
درسته . خب ، شب بخير
شب بخير و متشكرم
كلكسيونر تمبره؟
بيشتر از اين حرف‌هاست گاهي تمبرهاش رو مياره نشونم ميده
عكس نوه‌هاش رو هم نشونم ميده
يا عكس بچه‌هاش رو
يه گرمكن پوشيده بود فكر كنم همسايه است
بله . همسايه است
ميدوني؟ اون دكتر و بيمار
كه تو كلاس درباره‌شون صحبت كرديم
اينجا زندگي مي‌كنن
خونه جالبيه
مثل بقيه
مثل همه خونه‌هاي اين شهر
از اين چيزها زياده
دقيقا
ممنون
اون آدم‌هايي كه من رفتم پيششون
تو اونها رو مي‌شناسي؟
بله
چيزي هست كه مي‌خواي بدوني؟
ميشه برم ديدنشون؟
مي‌خواي بري؟
باشه . فردا مي‌برمت پيش اونها
يه مغازه خياطي كوچك حومه شهر "پراگ" است
من نميرم داخل
بعد از جنگ فقط 1بار اونها رو ديدم
گفتم متاسفم
تنها چيزي بود كه مي‌تونستم بگم
اما كافي نبود
...مي‌توني
امشب اينجا بموني؟
من يه اتاق ديگه هم دارم
اين روزها كمتر كسي مياد خونه پيش كسي بمونه
جالبه
خوشت مياد؟
چي‌كار مي‌كني؟
تو تلويزيون يه نفر مثل من رو نشون ميدن
مي‌خوام نشونشون بدم از اون بهترم
اين حركت رو اون نمي‌تونه انجام بده
چطوري اين‌كار رو مي‌كني؟
هر كسي با تمرين مي‌تونه اين‌كار رو بكنه
خم شو عقب
يه‌كم بيشتر
نه ، نمي‌توني
نمي‌تونم
ديگه براي ياد گرفتن خيلي دير شده . متاسفم
ببخشيد
صبحانه رو با من مي‌خوري؟
يه وقتايي فقط 50 گرم پنير مي‌خورم
و قهوه رو هم بدون شكر مي‌خورم
باشه
من هم مثل تو صبح زود بيدار ميشم
خيلي هم خوب
يه صبحانه معمولي
...اون اتاق
اتاق چي؟
اوني كه من توش خوابيدم
اتاق پسرت بود؟
آره ، بود
اما اون اينجا زندگي نمي‌كنه . درسته؟
نه . نمي‌خواد پيش من بمونه
اين گل‌ها رو شما خريديد؟
بله . ديدم گل‌هاي تازه تو گلدونه
مرسي
اون كجاست؟
راستش از من خيلي دوره
اينجاست
من ميرم يه‌كم خريد كنم بعدش ميام اينجا
بله خانم؟
مي‌خواستم باهاتون صحبت كنم
با من؟
خداي من ، درباره چي؟
من "اليزابت لورِنز" هستم
شما رو نمي‌شناسم خانم
ميدونم . من رو يادتون نمياد زمان جنگ من رو ديديد
نه ، نه اصلا نمي‌خوام از جنگ حرف بزنم
و يا درباره اون اتفاقات پس از جنگ
حتي درباره امروز
من فقط مي‌تونم براتون لباس‌هاي خوشگل بدوزم
فقط تصميم بگيريد . بفرماييد
شما جون من رو نجات داديد اومدم ازتون تشكر كنم
لباس مورد علاقه‌تون رو پيدا كرديد؟
ميدونيد ، اين روزها خريد كردن خيلي سخته
فوريه" سال 1943" من 6 سالم بود
بله
من 22 سالم بود
خب ، يه كت؟
اين مجله‌هاي مد خيلي قديميه
دوست داريد من براتون جديدهاش رو بفرستم؟
نه . اين رو هم يكي برام از خارج فرستاد البته اين قضيه مال چند سال پيشه
ديگه از اين شانس‌ها نداشتم
نمي‌خواي با من حرف بزني؟
نه
خب ، من زياد دور نرفتم
مي‌خواست براي من كت بدوزه
فكر كنم بدجوري تو دردسر افتاده بود
شايد يه دردسر خيلي بزرگ
اينجا كشور عجيبيه
ديروز دعا كردي؟
بله
Eman Hamidi : مترجم