..:: ارائه شده توسط وب سايت بلبل جان ::.. ‏.:: www.bolboljan.net ::.
سلام من اقای ویلیامز هستم ممنون که اومدی
خواهش میکنم شما؟
- فرد میلر - شما کی هستین؟
جیمز والاس
لطفا بشینید
خب قبل از هر کار دیگه اجازه بدین مبلغو پرداخت کنم
لطفا چک کنین هردو اسم درست نوشته شده باشه
میدونین که این پول فقط مال اینه که اومدین ازمایشگاه
از حالا هر اتفاقی که بیوفته مهم نیست پول مال شماست
باید یه رسید رو امضا کنم
بفرمایین روانشناسان درمورد چگونگی یادگیری انسان
تئوری هایی کشف کردند
مثلا جایزه دادن به یه نفر میتونه کمک خوبی باشه
بعضی وقتام خوبه که تنبیه شن
میدونیم که اون تنبیه خیلی ممنون
محرک خوبی برای یادگیریه برای مثال
وقتی یه پدر یا مادر فرزندشو میزنه به هر حال ما راجع به تاثیرات تنبیه
روی یادگیری کم میدونیم چون تقریبا هیچ مطالعه علمی ای
در این باره روی انسان ها انجام نشده
حالا یکی از شما نقش یادگیرنده رو بازی میکنه
که کمی تنبیه میشه
اگه به یه سری سوال جواب غلط بده
اون تنبیه توسط یه معلم انجام میشه
چه نوع تنبیهی؟
خب بیاین اول تعیین کنیم
کدوم شما یادگیرنده و کدومتون معلم میشه
لطفا یکی رو انتخاب کنین
خوبه
معلم
فکر کنم من یادگیرنده ام نه؟
خوبه
این ماشین شوک الکتریکی ایجاد میکنه
برین جلو
حالا بیاین شاگرد و یکم تنبیه کنیم
لطفا دنبالم بیاین به اتاق بعدی
میشه من کلاهمو بذارم اینجا؟
اره
حاا بهتره ژاکتو دربیاری
برو بشین
حالا ما یکی از این چهار تا دکمه رو میزنیم
این جعبه یه نور تو یه اتاق دیگه ایجاد میکنه
و به معلم میگه چطور به سوال ها پاسخ میدی
چه سوالایی؟
گروه کلمات "بازوی قوی", "پرده سیاه", و همینطور ادامه داره
حالا میخوایم اونا رو حفظ کنی
معلم بار اول اونا رو به صورت گروه کلمات میخونه
مثلا بازوی قوی بعد فقط کلمه دوم رو میخونه
قوی با یه سری کلمات دیگه
"پشت, بازو, شاخه, و فشار".
کار تو اینه که به یاد بیاری کدوم یکی از این کلمات
با کلمه اصلی جفت شده بودن
- بازو - درسته
تو با فشار دادن یکی از این دکمه ها اینو نشون میدی
اگه فکر کرده بودی جوا میشه پشت
باید این دکمه اولیه رو فشار میدادی
اگه فکر جوابت کلمه دوم بود یعنی بازو
دکمه دوم رو میزنی و همینطور میری جلو
تا انتخاب سوم و چهارم
حالا اگه اشتباه جواب بدی
یه شوک الکتریکی بهت وارد میشه
میشه لطفا استین دست راستتو بدی بالا؟
میشه کمک کنی ببندمش که حرکت اضافی نکنه؟
فکر میکنی چقدر پیش بره؟
- خیلی زوده بخوام بگم - حالا این
وصله به شوک الکتریکی تو اون یکی اتاق
- چسب الکترود - چسب الکترود
برای از بین بردن سوختگی بیش از حد یا تاول.
میدونی باد بگم که چند سال پیش
- در بیمارستان غرب پناهگاه VA ... - اوهوم
اونا تشخیص دادن که من یکم مشکل قلبی دارم
زیاد جدی نیست ولی اون شوک ها چقدر قوی اند؟
ممکنه خیلی دردناک باشن
اما مشکل بزرگ و پایداری ایجاد نمیکنن
اوه باشه
خب از اون یکی اتاق باهم در تماسیم
کت ازمایشگاه تصمیم گرفتم خاکستری باشه
سفید خیلی بیمارستانی میشه
- باشه - ممنون
حالا اگه اشتباه جواب بده با زدن یکی از این دیکمه ها
تو بهش شوک وارد میکنی میبینی؟
هر کلید یه نور کوچیک قرمز بالاش داره
حالا واسه اینکه معلم بفهمه چقدر باید به شاگرد شوک وارد کنه
عادلانست که اول خودشم یه نمونه از شوک دریافت کنه
مگه نه؟
- اوهوم - باشه استینتو بده بالا
فقط با به عقب برگشتن میتونی زندگی رو درک کنی
اما باید به جلو حرکت کنی تا زنده بمونی
خوبه
حالا میخوام چشماتو ببندی و حدس بزنی
چند ولت برق بهت وصل شده
باشه ببند
ازمایش از اینجا واقعا شروع میشه
از این مقیاس استفاده کن که
مقدار ولت و بهم بگی
اووووف 195؟
نه اشتباهه 45 ولت
خیله خب
خب شاگرد میخوام کلمات و برات بخونم
بعد کلمه اول و تکرار میکنم
بعد تو جفتشو بهم میگی باشه؟
اون میکروفن نداره ولی صداتو میشنوه
ادامه بده باشه؟ یادت باشه هروقت جواب اشتباه داد
یکی از دکمه های دستگاه شوک بزن
مهمه که مراحل و دقیق اجرا کنی
خب برو بریم
دختر ابی روز خوب
گردن چاق جوهر سبز
پسر پولدار پرنده سریع
تیر کند موی نرم
غار سرد نقاشی طلایی
کلمه اول
ابی: پسر
دختر, چمن, خفاش."
درسته
"قالیچه نرم..."
اون راهشو پیدا میکنه
با ازفزایش اعتماد به نفسش یه ریتم پیدا میکنه
غلطه
تا...
90 ولت
- ام... - برو بریم
"طلایی: دلار, گردنبند, ماه, نقاشی."
غلطه
120 ولت, نقاشی ططلایی
"سخت: سنگ, سر, نون, کار."
غلطه
135 ولت
خب
"خیس: شب, چمن, اردک, لباس."
غلطه 150 تول, اردک خیس
خیلی درد داره
اممم...
از کجا میفهمی یه تغییر
یه تغییر واقعی و پایدار
قراره تو زندگیت اتفاق بیوفته؟
"چمن, مرد, دختر..."
- طبقه هشتم لطفا - همون
داریم میریم یه مهمونی؟
ممکنه
دوریس ایسمن و میشناسی؟
سال هالوود منو دعوت کرده
اه
تاحالا اسمشو نشنیدم
بهتره صحبت و ادامه بدیم یا صبر کنیم
تا وقتی بهم معرفیمون کنن؟
تو رقاصی؟
خب من اینجا و پاریس درس خوندم
- الان تو یه دفتر کار میکنم - اوهوم
- تو چی؟ - من تو ییل هستم
یه سری تکنیک های رقص البته مدتی هم تو پاریس بودم
تو ییل چی میخونی؟
راستش تدریس میکنم روابط اجتماعی
الان شمارتو دادی به اون یارو؟
پس اگه شمارتو بخوام میتونم از اون بگیرم؟
روابط اجتماعی
- معنیش چیه؟ - یه ترکیبه
جامعه شناسی، انسان شناسی، روانشناسی.
میدنی همه چیو در بر میگیره
از ططوری که مردم تو اسانسور با هم حرف میزنن تا مطالعه
نقش بازی کردن، انطباق، اختیار داشتن.
نرم: قالیچه,
بالش, مو, چمن.
غلط صد و ....
شصت و پنج ولت, شوک قوی.
اه بذار از اینجا بیام بیرون
بهت گفتم من مشکل قلبی دارم
دیگه نمیخوام تو ازمایش باشم
- میگه نمیخواد ادامه بده - لطفا ادامه بده
میگه نمیخواد ادامه بده
چه بخواد چه نخواد باید ادامه بده
تا وقتی همه رو خوب یاد بگیره
لطفا ادامه بده
اه
اروم باش و تمرکز کن
"غمگین: صورت, موزیک,
دلقک, دختر."
غلط
180 ولت
لعنتی بذار بیام بیرون
تقریبا داره تموم میکنه بیشترشون همینطورن
تیز
تبر, سوزن, شلاق, شمشیر."
پاسخی از شاگرد دریافت نشد
به عنوان جواب اشتباه در نظر میگیریمش
هنوز میخنده و تلاش میکنه صورتشو با دستش بپوشونه
یه اتفاقی داره واسش میوفته
میشه بری چک کنی؟
ئقتی شروع کردیم دیگه نمیشه
لطفا ادامه بده
پس همه مسئولیت رو به عهده میگیری؟
بله درسته
ادامه بده
"خیس: شب, چمن, تاریک, لباس."
اول فشارش بده به میز
- در چه حالی آلن؟ - "دلار: گردنبند,
"ماه, نقاشی." 375 ولت
خطرناک، شوک شدید.
بذار بیام بیرون بذار بیام بیرون
نمیتونی منو اینجا نگه داری
- این چیه؟ - از عکس خوشم اومد
رنگاش مگه نه؟
اره
برش دار مال توئه
چرا برام نمیفرستیش؟
یا میتونیم بذاریمش اینجا و تو بیای اینجا؟
اسون تره مگه نه؟
"خیس: شب, چمن, اردک,
لباس."
اردک خیس
435 ولت
ها
اوه
خب
"شجاع: زن, سرباز,
سگ, اسب."
زن شجاع
450 ولت
خب حالا چی؟ این اخرشه
ادامه بده
اخرین دکمه
اما ممکنه اون بمیره
باید ازمایش و ادامه بدی
ادامه بده
و سلامت اون هیچ اهمیتی نداره؟
چه بخواد چه نخواد باید ادامه بده
متاسفم نمیخوام بی ادبی کنم اقا
ولی باید برین بهش سر بزنین
فقط کافیه یه نگاه بهش بندازین
چون من هیچ صدایی دریافت نمیکنم
من اینجا هیچ صدایی دریافت نمیکنم
باید ادامه بدیم
ادامه بده کلمه بعدی سفیده
سفید: ابر, اسب",
سنگ, خانه."
اسب سفید
بلبل جان ‏.:: www.bolboljan.net ::.
"عادلانه
قیمت, قانون, پوست, اسمان."
غلطه. 450 ولت
خب ممنون ازمایش تمومه
خب
میخوام برم با شاگرد صحبت کنم
فکر کنم یکم ناراحته در این ضمن
دستیار من میخواد ازتون چند تا سوال بپرسه
- اگه اشکالی نداره - حتما
دکتر میلگرام؟
در چه حالین؟
اول میخوام.... نه ممنون
میخوام چند تا سوال ازتون بپرسم
حتما
چرا به اون مرد که تو اتاق بود
شوک وارد کردین؟
همونور که دیدن من میخواستم تمومش کنم
چون هرموقع بهش شوک وارد میشد فریاد میزد
به نظر میومد درد میکشه؟
اره
میگفت میخواد تمومش کنید؟
بله
حق داشت ازمایش و متوقف کنه؟
نمیدونم
چرا وقتی خواست تموم کنید
- تموم نکردید؟ - چرا تموم نکردم؟
- اوهوم - خب چون
اون بهم گفت ادامه بدم
چرا به مردی که درد میکشید گوش ندادید؟
چون فکر کردم ازمایش به من بستگی داره
- و کسی بهم نگفت تمومش کنم - اون ازت خواست تمومش کنی
اره اما خب
اون مورد ازمایشه
چه کسی
مسئولیت اینو قبول کرد
که داره به این مرد شوک وارد میشه؟
نمیدونم
میشه سوال شش تا هجده در این پزسشنامه رو جواب بدین؟
خودکار اینجاست
من یکم میترسم
مضطرب میشم
همونطور که به دکتر والاس توضیح دادم
این دستگاه مال حیوونای کوچیکه
برای ازمایشات مثل موش ها
طراحی بصری در واقع گمراه کننده است.
دستگاه شوک در واقع طوری طراحی شده که شوک ها
یکم از شوک هایی که تو تجربه کردی قوی تر باشن
خوبی؟
اره خوبم
مشکلی نیست خودمم ممکن بود
همین کار و انجام بدم
خدافظ
هر نمونه با هر شاگرد تلفیق میشه
ما از نمونه میخوایم این موارد رو محرمانه نگه داره
برای اینکه نمونه های بعدی ازش با خبر نشن.
در اخر بیشتر صمیمی میشیم
اولین چیزی که میخوام بهت بگم اینه که
مردی که تو اون اتاق بود شوکی بهش وصل نشد
تنها شوک اونی بود که به تو وارد شد
ما خیلی علاقه داریم عکس العمل تورو مطالعه کنیم
نسبت به اینکه باید به کسی درد تحمیل کنی
ازمایش در مورد اطاعت از دستوراته
مردی که تو اون اتاقه با ما کار میکنه
جیم الان میتونی بیای بیرون
به اون شوک وارد نشد کاملا حالش خوبه
ما نمیخواستیم تورو گول بزنیم
فقط میخواستیم عکس العملتو مطالعه کنیم
اوه لعنتی
من خیلی نگران بودم فکر میکردم....
تو ادم خوبی هستی هیچ مشکلی نیست
اما فکر کردی واقعا داری بهش شوک وارد میکنی
وقتی اون صدایی ایجاد نمیکرد
اونجا بود که نگران شدم نمیخواستم ادامه بدم
- اما ادامه دادی - اره اما نمیخواستم
دیدی چطور داشتم باهاش مبارزه میکردم
خب درک میکنی که چرا باید این کارو میکردیم
میخواستیم عکس العمل واقعیتو ببینیم
وقتی پروژه تموم شه یه کپی از نتیجه رو بهت کیدیم
تا اون موقع میخوایم که چیزی دربارش نگی
ممکنه به کسی بر بخوری
که مستعد شرکت تو این ازمایش باشه
چه حسی بهت دست میده اگه بیای اینجا و روش ازمایش کنی
حالا که همه چیزو میدونی؟
خب....
حالا که حقیقت و میدونم مشکلی ندارم
ممنون که اومدی
خیلی ممنونم که وقو در اختیار ما گذاشتی
- خواهش میکنم - الن راه خروج و بهت نشون میده
فکر کنم از نتیجه خیلی خوشت بیاد
ممنون
من هنوز مضطرب میشم تو خیلی سرد برخورد میکنی
شاید اون همه سال تدریس تو دبیرستان
- یه جورایی.... - باعث میشه خنثی شی؟
قانونمند شی
شبیه قبرکن ها شدی
فکر کنم منظورت کسیه که جنازه رو دفن میکنه
وقتی معلم نقش و به عهده میگیره
تو مغزش یه اثر دومینویی ایجاد میشه
چند تا خانم بیار اینجا همسر من رو این صندلی
مه نه تا بچه داریم با اولین صدا
کل کارو تعطیل میکنه
نه تا بچه مطمئنی؟
اره انقدر پس انداز دارم که اگه مردم
لااقل به هرکدوم یه جفت جوراب برسه
تو خیلی شجاعی جیم خب نمونه بعدی اومده
باید برم
یه بعدازظهر جادویی
با یه غریبه اشنا میشی
1933 من تو برونکس به دنیا اومدم سال
پدرم اهل هانگریه مادرم رومانی
مهاجرای یهودی شانس اوردن وقتی بچه بودن اومدن امریکا
و تونستن وارد یه خانواده بشن
اونم تو نیویورک به جای اینکه تا اینکه برن تو کمپ ها
و توسط نازی ها کشته بشن مثل میلیون هانفری که مثل اونا بودن
و تو اروپای شرقی کشته شدن
این چیزیه که در واقع
پشت پرده ازمایشات فرمانبرداریه چیزی که دنبالشم
چیزی که ناراحتم میکنه
اینه که چجوری انسان های متمدن
مرتکب اعمال ویرانگر میشن؟
چجوری نسل کشی انقدر سیستماتیک و موثر انجام شد؟
کسایی که این قتل ها رو ترتیب دادن
چجوری با خودشون کنار میان؟
دختر من میشل یه بچه خیلی باهوشه
که تو این قسمت داستان حتی به دنیا نیومده بود
"پدرم روانشناسه,"
اما نه ازون اونایی که با بقیه حرف میزنه
روانشناس تجربیه
"ازمایش انجام میده."
خب اول تعیین کنیم کدام یکی از شما معلم میشه
و کدوم شاگرد
"معلم."
هردو اینو گفتن و هیچکس گرفتار نشد؟
- هیچکس - نه مدیر شرکت
بانکدار, لوله کش, و مرد شوخ.
مرد شوخ در واقع شرور بود
یه ادم زمخت که به طور بدیهی هوش محدودی داشت
متنش یه جورایی نیروی حرکت داره اونا رو جلو میبره
- فقط مردا؟ - هر ساعت
داره کم رنگ میشه
پس هردوشون رو فرستادی به
صندلی شوک؟
ما اسمشو این نمیذاریم
ولی بله میشه لطفاباهام بیای به اون یکی اتاق؟
اینجا خونه منه
فکر کنم هر روز تو این اتاق کوچیک باشم دیوونه میشم
خوب اونا سر منو گرم میکنن
راستش من مشکل قلبی دارم
جدی؟
فکر کنم این تو نقش بهت صحت میده
اما فک کنم بیشتر از اینکه حسابدار خوبی باشم بازیگر خوبیم
تقریبا نوبت بعدیه
- اوه - کسی اون توئه؟
شاید الن
- میشه بریم پیشش؟ - حتما
واسه اینکه بهت نشون بدم شاگرد
چقدر شوک دریافت میکنه فکر کنم عادلانست که
یه نمونه شوک بهت وارد کنم مگه نه؟
- کاملا عادلانست - دست راستتو بده من
این تنها شوک واقعیه نه؟
اوهوم
تاحالا انجامش دادی؟
که بهم شوک وارد شه؟
- اره - خوشایند نیست
حالا اگه میشه از مقیاس اینجا استفاده کن
و حدس بزن چه درجه ای از شوک
بهت وارد شده
- نمیدونم تو بگو - ولت 45 فقط
حالا برو تست و شروع کن
اون میکروفن نداره اما صداتو میشنوه
فقط تو میکروفن صحبت کن
اتاقا ضد صدا هستن
اماده ای شاگرد؟
با بی حسی کامل ادامه میده
که برای ازمایش کننده مشهوده
انگار از این کار هیچ لذتی نمیبره
غلط
جواب درست جعبست
کاملا کوتاه و ناخواسته میگه نادرست
75 ولت
بذار بیام بیرون
هربار شوک وارد میکنه
لب هاش میرن عقب و دندوناش پیدا میشن
"شیرین: شیرینی, دختر,
مزه,خیارشور."
غلطه. "مزه شیرین." 120 ولت
بار بیام بیرون
با ناراحتی به ازمایشگر نگاه میکنه
و به خوندن کلمات ادامه میده
غلطه. "داستان واقعی".
135 ولت
"ارام, پیاده روی..."
به هرحال اگه شاگرد
قبول کنه این کارو انجام بده
باید مسئولیت رو قبول کنه
غلط. "موزیک اروم." 150 ولت
بذار بیام بیرون
من نمیتونم درد و تحمل کنم
انگار داره درد میکشه
اسیب دائمی ای وجود نداره
اره اما میدونم شوک با ادم چیکار میکنه
من مهندس برق ام
و شوک بهم وارد شده
خیلی به ادم فشار میاد
مخصوصا اگه بدونی بازو قراره شوک بهت وارد شه
متاسفم
ادامه کار ضروریه
من اینکارو نمیکنم به خصوص که اون مرد داره فریاد میزنه که بیاد بیرون
چاره ای نداری
چرا ندارم؟
من با پای خودم اومدم اینجا
فک میکردم قراره تو یه پروژه کمک کنم
اما اگه قراره به کسی صدمه بزنم
نمیتونم ادامه بدم
همین الانشم زیاده روی کردم متاسفم
نزدیک بود گریه کنم
انگار میخواست منو بزنه
به خاطر تشکر
چون کل روز
فقط کلمه اشتباه و شنیدیم
میدونی که من هر روز باید بشینم اینجا به داد زدن تو گوش بدم
منم همینطور
اون دانمارکی بود؟
هلندی بود
اما به خاطر اصلیتش نبود که دیگه ادامه نداد
به خاطر این بود که با الکتریسته سر و کار داشت
اوهوم
به نظر میرسه همشون میخوان
- به یه دلیلی تحت تاثیر قرارت بدن - اوهوم
اما چرا؟
چرا خیلی از اونا
تا اخرین مرحله پیش میرن؟
چچرا مخالفت اون هلندی به جای اینکه هنجار باشه ناهنجاره؟
همه روانپزشکان و روانشناسان که من باهاشون مشورت کردم
این باور و داشتن که خیلی سخته کسی رو پیدا کنی
که تا مرحله اخر پیش بره
بهتر بود از اون یارو تو پیتزا پاپا مشورت میخواستم
منظورت پیتزا پپه است؟
فکر کنم اسمش کارماینه
خب تو منظورمو فهمیدی قصاب, نانوا,
شمعدان ساز
میخوام شوک و امتحان کنم
میخوام ببینم چه حسی داره
ساشا
حتی بهش فکرم نمیکنم من اون تو بودم
ظاهرا تحت حد اکثر شوک بودم
واقعا لازم نیست
اره ولی ضرری ام نداره
فقط میخوام بهتر درکش کنم
باشه
اون یکی دست
- ممنون - خواهش میکنم
من یه سری نمونه طراحی کردم
در کل بیست و پنج تا و در طول دو دوره بعدی
ازمایش و ادامه دادم
ازمایش و جوری طراحی کردیم که معلم شاگرد و پرت کنه سمت دیوار
اما چیزی نگه
ازش خواستیم دست شاگرد رو
فشار بده به یه ورقه مسی
و مجبورش کنه شوک و دریافت کنه
- خونه - غلطه. 135 ولت
در بریجپورت برای از بردن حس ترس
لیگ ایوی و ییل از خانم ها استفاده کردیم
چیکار کردی؟
اون گفت اوه
ماشین و خاموش کردی؟
فکر کردم اگه...
بلبل جان ‏.:: www.bolboljan.net ::.
خیله خب
کوتاه
لطفا ادامه بده
کوتاه: جمله, فیلم
زمان, دامن."
متاسفم اشتباهه زمان کوتاه
تقریبا در هر مورد
نتایج بالقوه مثل هم اند
اونا شک میکنن آه میکشن میلرزن و ناله میکنن
اما تا اخر پیش میرن ولت 450 یعنی
شوک خطرناک و شدید
چون با احترام ازشون درخواست شده
نتایج وحشتناک و ناراحت کنندست
اونا نشون میدن که نمیشه روی کسی که عضو جامعه امریکاست
حساب باز کرد واسه اینکه
شهروندهاشو در مقابل بی رحمی و رفتار های غیر انسانی
به خاطر پاسخ به یه مقام بدخواه محافظت کنه
میلگرام؟ به زبان هبرو میشه انار
منظورت اینه؟ انار یکی از هفت میوه بهشتیه
- تو انجیل - توام مثل من یهودی هستی
به نظر ناراحتی ناراحتت کردم؟
من تو دفتر وقت دارم میتونی یه قرار بذاری
ها؟ تو از غافلگیری خوشت نمیاد
میدونی من خیلی راجع به ازمایش فکر کردم
خیلی راجع بهش با همسرم حرف زدم
اگه اون جای من بود
فکر میکرد دکمه رو فشار نمیده
- اما میدونی چیه؟ - چی؟
مسئله اینجاست که نمیدونی از کجا میتونی بفهمی
- نمیتونی درسته؟ - نه نمیتونی
اگه این کمکی میکنه بهتره بگم که خیلی از شرکت کننده ها
به حالت عصبی میخندیدن
اما همسرم خونه منتر منه واسه شام
- خب... - داری دعوتم میکنی؟
نه یه قرار بذار
با کمک هزینه باقی مونده دو روز اخر ازمایش و
فیلم برداری میکنیم می 26 و 27, 1962.
چهار روز بعد ادولف هیچمن تو اورشلیم اعدام میشه
ایچمن, معمار هولوکاست
مسئول اخراج و قتل میلیون ها یهودی
بعد از جنگ جهانی دوم به ارژانتین فرار کرد
اون با خانوادش تحت نام ریکاردو کلمنت زندگی میکرد
کارمند مرسدس بنز
زمانی که عوامل موساد اسرائیل او را در سال 1960 دستگیر کردند
و محاکمش کردن
برای تکمیل ترجمه
خواهش میکنم شماره 887
به المانی ترجمه بشه
ایچمن جرایمش رو انکار نکرد
اما اثری از پشیمانی هم نشان نداد
میگفت او صرفا یک فرستندست
من هیچ کاری رو چه بزرگ چه کوچک
بدون دستور العمل مافوقم انجام ندادم
سنگ های لبه پرتگاه و حس مشترک به ما میگه که
زندگی ما تنها یه نور کوتاهه بین
دو تاریکی بی پایان
بذار بیام بیرون هی این خیلی دردناکه
بهت گفته بودم مشکل قلبی دارم
دیگه نمیخوام تو ازمایش باشم
بذار بیام بیرون
من دیگه اینجا نمیمونم
هی استنلی روز خوبیه واسه
- یه ازمایش جدید - اره اره
اوهوم
باید راجع به اش بهت بگم سالمون اش
اگه تز منو تو هاروارد دیدی بدون من براش کار کردم
با پشتکار و به طور زجر اور
در موسسه تحصیلات پیشرفته پرینستون
اش اون کارارو با خط ها انجام داد نه؟
تحقیقی که امروز درش شرکت میکنی شامل درک طول
خط هاست
همونطور که میبینی تعدادی کارت وجود داره
رو هرکدوم چند تا خط هست
کار تو خیلی اسونه
باید به خط های سمت چپ نگاه کنی
و ببینی طول کدوم با کدوم خط سمت راست برابره
این بازسازیه یه فیلمه که من تو دهه هفتاد ساختم
پنج تا از شش شرکت کننده متفق هستند
نمونه تک که تی شرت سفید تنشه
قبل از اینکه تصمیمشو اعلام کنه جواب همه رو میشنوه
- دو - دو
خب بریم سراغ کارت بعدی
- سه - سه
بعد از چند دور اول اعضای گروه
اشتباه انتخاب میکنن
- دو - دو
نمونه چیزی که میبینه رو انکار میکنه
و تحت تاثیر گروه قرار میگیره
- دو
خیلی خوبه ممنون
به زبان علوم اجتماعی این ازمایش به عنوان
تاثیر فشار گروهی بر اصلاح و تحریف قضاوت ها
- شناخته میشه - اوف عنوان خوبیه
من اش و معروف کردم
بین دانشمندان علوم اجتماعی
همیشه این موضوع ناراحتم میکنه که ازمایش راجع به خط ها بود
میخواستم یه چیزی باشه که از نظر انسانی بیشتر مفهوم داشته باشه
اون صدای زنگ و میشنوه
استنلی خوشحالم میبینمت
- سلام خوشوقتم - این ساشا هست
ساشا چطوری؟ خوشحالم میبینمت بیا تو
- استنلی چطوری؟
خوشحالم اومدی
میدونی چقدر با مشقت با اش کار کردم؟
پرینستون، بوروکراسی، استکبار نهادی.
کافی بود یه دونه کاغذ بی اجازه بردارم
پشت در حبس میشدم
یه شکلات میاوردم تو دفتر
از طریق نامه رسمی ازم شکایت میشد
فکر میکردم قراره منو به روشنفکران برجسته معرفی کنه
ولی این اتفاق نیوفتاد
فکر میکردم قراره تو کتابی که داشتم براش درموردش تحقیق میکردم ازم قدردانی کنه
یه کتاب درمورد انطباق
اون کتاب و تموم نکرد
مث این بود که از یه لیوان که ته نداره اب بنوشی
فکر میکردم چیزای بیشتری هست تشنه بودم
لطفا شولم صدام کن اینو ترجیه میدم
لازم نیست محافظه کاری کنی
تو اسانسور؟ جدی؟
اونا تو اسانسور اشنا شدن
میشه یکی سگ و اروم کنه لطفا؟
من هنوز دارم تلاش میکنم اونو تحت تاثیر قرار بدم
انسان میتونه مورد مطالعه قرار بگیره اما نمیتونه رها شه
مخصوصا کسی که متعلق به خودت باشه
خب من داشتم میومدم این مهمونی
حس کردم کسی پشتمه
همونور که وارد ساختمون شدم هردو اومدیم تو اسانسور
و معلوم شد داریم میریم یه طبقه
و یکی از ما یادم نیست کدوممون گفت
داریم میریم به به مهمونی؟
سرنوشت رقم خورد
اون کل شب کنار من بود
و منو رسوند خونه
و معلوم شد خیلی نقاط مشترک داریم
هردو اهل برونکس هستیم مادر من روسیه به دنیا اومده
پس دوست خواهر من پدر و مادرش در وین
اون و برادرهاش رو تو جنگ جهانی فرستادن به نیویورک
اما وقتی من رفتم دیدنشون
اونا کارخونشون رو پس گرفته بودن یه کارخونه کت دوزی
و من اینو از اونجا گرفتم
پس تو یه دختر امریکایی خوش سفری
که سوییس به دنیا اومدی
و در پاریس رفتی کلاس رقص و یه کت وینی تنته؟
چرا قبلا اشنا نشدیم؟
استنلی چرا فکر میکنی با جنبه های منفی اطاعت
زندگی کنی؟
چرا باید رو قابلیت های تخریبیش تمرکز کنی؟
اطاعت لزوما یه خصوصیت بد نیست
فکر کنم هرو با این موضوع موافقیم که اگه به تاریخ نگاه کنیم
تاریخی که تو رو به این کشور اورد
تاریخی که درش سوئ استفاده از قدرت دیده میشه
میشه انتظار ابعاد کشنده ای رو داشت
چرا ازمایشت بهم حس بدی میده؟
اون انتظار این نتایج و نداشت
اون سعی کرد شرایط و تغییر بده
که افراد اطاعت نکنن
اه
ما تو یه کتابخونه با هم اشنا شدیم
اوه اون نه
متاسفم شگفت انگیزه
نمونه 780 بین حتی یه نفر بلند نشد
بره تو اون اتاق و نگاه کنه
و ببینه اون مرد که داره داد میزنه حالش خوبه یا نه
حتی یه نفر
ساشا برمیگرده به کالج اسمیت
برای مدرکش در فعالیت های اجتماعی
اولین مقاله من که دو سال پیش درمورد فرمانبرداری
به مجله روانشناسی اجتماعی و ناهنجاری ارائه شد
بالاخره منتشر شد 1963 سال اکتبر در
درست بعد از اینکه من کارمو در هاروارد به عنوان
دستیار استاد و در دپارتمان روابط اجتماعی شروع کردم
از خودم راضی ام که به هاروارد رفتم؟
خب من دکترامو اینجا گرفتم هاروارد بهترین جاست
دیده شده که نمونه ها قسم میخوردند میلرزیدن و لکنت زبون میگرفتن
لبشون رو گاز میگرفتن و و ناخونشون رو میکندن
اینا پاسخ های خاص هستند نه استثنا
و با این حال بر خلاف این رفتار ها بازهم موافقت کردن
بله؟
فریبکاریتون رو چجوری توجیه میکنین؟
دوست دارم بهش به عنوان توهم نگاه کنم نه فریب
اما از نظر معنی شناسی توهم
عملکردی مکاشفه امیز داره مثل یه نمایش.
توهم صحنه رو برای اشکار سازی اماده میکنه
برای فاش کردن حقایق خاصی که درکشون سخته
اما به هرحال وقتی میری دیدن یه نمایش برای بلیطش پول میدی
میدونی داری یه نمایش میبینی
این مردم نمیدونستن اینا واقعی نیست
تو اونا رو گول زدی
سلام امروز میخوایم یه ازمایش انجام بدیم
درباره اطاعت کورکورانه از یک فرد دارای قدرت و شرور
ازت میخوام وانمود کنی این ماشین داره به کسی که تو اتاقه
شوک های دردناکی وارد میکنه
فکر میکردی چقدر واقعیه؟
اما اگه بهش فکر کنی واقعا داشتی به نمونه ها
شوک وارد میکردی شوک روانی
- و اضطراب... - نه...
به طور علمی برای یک سال
اگر حقایقت به اندازه تصوراتت قابل اطمینان بودند
میفهمیدی که این یه قیاس نادرسته
همونطور که کیرکگارد میگه: تناقض رو از یک متفکر بگیر
- و او تبدیل میشه به یه پروفسور - دستیار پروفسور
در حال حاضر دکتر میلگرام و من
دستیار پروفسور هستیم درسته
کسی که الان تو اسانسوره
یه ستارست
اینهایی که دارن وارد میشن مردی با تی شرت سفید
اون خانمی که کت بلند تنشه
و متعاقبا دیگر عضو گروه ما
عقب می ایستند
و میبینید که این مرد با کت بلند چطور
سعی میکنه فردیت خودش رو حفظ کنه
اما کم کم
به ساعتش نگاه میکنه اما داره بهانه میاره
که یکم برگرده به سمت دیوار
درواقع درسته
در تمام کارهای من کمی توهم وجود داره
ظاهرا این مرد قبلا
در گروه هایی بوده
دوربین کاندید یه نقطه مرجع بود که من هیچوقت انکارش نکردم
به سادگی میتونین اینو ببینین در نامه تکنیکی گم شده ای که
که در ییل انتظارشو داشتم ولی در هاروارد تصییح شد
یه نامه مهر و موم شده و تمبر دار رو
نفرست اما بذار جایی که کسی دیگه پیداش کنه
بذارش کنار خیابون یا تو یه مغازه یا باجه تلفن
بذارش رو برف پاک کن یه ماشین
با یه یادداشت که میگه: کنار ماشین پیدا شد
ادرس همه نامه ها یکیه
اما به طور مساوی بین
چهار فرد مختلف در نظر گرفته شده پخش میشن
دوستداران حذب کمونیست دوستداران حذب نازی ها
همکاران تحقیقات پزشکی و اقای والتر کارناپ
همه جعلی هستن
محتوای بی ضرر نامه
اگر کسی انقدر کنجکاو باشه که بخونتش
به سادگی این پیغامه: از طرف مکس به والتر
که پیشنهاد یه دیدار رو میده
کارناپ
اسم عجیبیه
مثل یه فیلسوف؟
د دو هفته
از صد نامه گم شده به هر ادرس
هفتاد و دو تاش فرستاده شدن به دانشیاران تحقیقات پزشکی
بیشتر از هفتاد و یک درصد فرستاده شدن به دکتر والتر کارناپ
اما بیست و پنج تا فرستاده شدن به حامیان کمونیست ها
و همون تعداد هم به نازی ها
از این موضوع میفهمیم که مردم امریکا
از نازی ها و کمونیست ها نفرت دارند.
نتیجه ای که منطقی و حتی خوشاینده
اما شگفت انگیز نیست اما چرا پیش بریم؟
Taketo Murata یه دانش اموز دیگه
میره پیش شارلوت و رالی شمال کرولاینا
تا یه سری نامه دیگه رو اونجا پخش کنه
وقتی نامه ها برمیگردن درصد ها دوباره
تعصبات فرض شده رو تصدیق میکنن
معمولا نامه های طرفدار سفید پوست ها
به محله های سفید پوست ها فرستاده میشن
و نامه های طرفدارن سیاه پوستان از محله های سیاه پوست ها فرستاده میشن
یه اختلاف
من یه خلبان و استخدام میکنم که با ارتفاع کم
تو ماساچوست پرواز کنه
و نامه ها رو پخش کنه
پخش میشن تو برکه ها و درختا یا پشت بوم ها
همه ایده های من عالی نیستن
خب عجیبه که تو صفحه اول نیست
من پیداش کردم صفحه ده
باشه
ازماشات ییل ناراحتی از خشونت رو نشون داد
اما متوقف نشد
عجیبه اسم کسی رو تو مقاله ببینی
اما شاید بتونم بهش عادت کنم
نمونه ها تحت بیست و چهار شرایط ازمایشی گوناگون
مورد بررسی قرار داده شدن
هزار تا نبود نه؟
من نیم ساعت باهاش حرف زدم
اما هیچ نقل قول مستقیمی نمیبینم
دکتر میلگرام اشاره کرد که 1933 تا 1945,بین
میلیون ها نفر تحت فرمان
به طور سیستماتیک قتل عام شدند
اتاق های گاز و کمپ های کشتار ایجاد شدند
با همان راندمان تعداد اجساد افزایش یافت
مثل تولید لوازم
یه نقل قولی هست
فکر میکنی کس دیگه ای مقاله رو میخونه؟
ریس جمهور کندی تیر خورده
دروری کاروان موت در دالاس
به سرش تیر زده بودن
میلگرامه اینم یکی دیگه از ازمایش هاشه
- با هدف گیری؟ - اره
کلی تو رادیو داری نه؟ روشنش کن
یه دستیار رییس جمهور ماریو برایان
در سفرش به شهر دالاس تگزاس گفتی خبری مبنی بر اینکه
رییس جمهور زندست یا نه نداره
اون یه برنامه رادیویی جعلی اماده کرده مثل اورسون ولز
برام جالبه بدونم ازمایش درمورد چیه؟
- این واقعیه شرایط رییس جمهور بحرانیه
فرماندار تگزاس یعنی جان کانلی هم تیر خورده
و برای عمل جراحی به بیمارستان پارکلند برده شده
ارزون گرفتمش از یه دانشجو
وقتی فهمید نمیتونه با خودش ببرتش لندن
دادش به من
صدای با مزه ا میده یه نگاه بهش بنداز
- استنلی - تو از این چیزا خوشت میاد
رییس دقیقا اونور خیابون زندگی میکنه
ما الان درخواست کمک مالی دادیم
یه جگوار قراره چه فکری کنه؟
کی اهمیت میده اون چه فکری میکنه؟
من اینو نگفتم
- خب... - من اینو نگفتم
اره
میبینمت
از اون چیزی که فکر میکنی ارزون تره
اما میفهمم تاثیرات اشتباهی میذاره
- جدی؟ - اره
یا فقط داری ادای کسی رو درمیاری
که گوش میده و منطقیه؟
خب ما دو تا ماشین احتیاج داریم
اون رییسه؟
خب شاید کمیته هاروارد و تحت تاثیر قرار بده
کی اهمیت میده اونا چه فکری میکنن؟
- پس ماشین و برگردوندی؟ - اره
- کار درستیه - اوهوم.
من هیچ استادی رو نمیشناسم که جگوار سوار شه
رنگشو دوس نداشتم
اگه قبولت نکنن به خاطر یه ماشین نیست
اما گول زنندست نه؟
این حملات، انتقادات، واکنش خشونت آمیز است.
معلوم شد اون زن داشته طلاق میگرفته
من باشم مسئله رو شخصی نمیکنم
من دارم طلاق میگیرم
تو صورت مردم تف نمیکنم
متاسفم اینو میشنوم
ممنون
درسته که من معمولا ازار دهندم
اما چه حسی بهت دست میده اگه یه نسخه از روانشناس امریکایی رو بخری
و ببینی تو یه مقاله به اسم عقایدی درباره اخلاق در تحقیق
با انتقاداتشون بهت حمله کردن؟
پاسخی به مطالعه رفتاری میلگرام درباره فرمانبرداری
روانپزشکان, بسیاری از شما در این اتاق
حدس زدید که فقط یک نفر از هر هزار نفر
ممکنه به نفر دیگه شوک وارد کنه
حدسی که با مقیاس پانصد کاملا دور از انتظار بود
پس چیزی که در ازمایشگاه اتفاق افتاد کشف شده بود نه برنامه ریزی
اما حدس زده بودید که بعضی افراد قرار ناراحت بشن
- اوهوم - در واقع استرس
- بخشی از اون بود - خب هر....
استرس شدید
هر ازمایش شرایطیه که پایانش نامشخصه
ممکنه شکست بخوره
بلاتکلیفی بخشی از هیجانشه
جنبه های معنوی و تاثیر گذار اخلاقیات
من میخواستم یه سوال بپرسم یه سری سوال
درمورد عملکرئ روانی فرمانبرداری شرایطی که بهش شکل میدن
و مکانیسم دفاعی ای که شاملش میشه
نیروهای عافی که یه فرد رو وادار به اطاعت میکنن
به عنوان یک مربی اخلاق,
بذارین بگم که دانش شخصیت و اخلاق ما رو ارتقائ میده
نه اینکه ضعیفشون کنه
تو مردم و مجبور کردی بقیه رو شکنجه بدن
- نه - که ببینی اونا...
نه نه نه این از نظر من ناشناختست
کسی مجبور نشده بود درسته؟
ازمایشگر از نمونه خواست که کاری انجام بده
چیزی که بین فرمان و نتیجه اتفاق میوفته
فردیه با وجدان و اراده
که میتونه فرمان و اطاعت کنه یا نکنه
نمیدونم چطور میتونی قربانی کردن در یه ازمایشگاه رو
با حضور ارادی تو یه کشتار جمعی
برابر بدونی
قربانی کردن؟ ببین...
وققتی ازمایش ها کامل شدن
به همه نمونه ها این پرسشنامه رو فرستادیم
اینها چند تا مثال هستن
هشتاد و چهار درصد گفتن خوشحالن که تو ازمایش شرکت کردن
پانزده درصد حس خاصی نداشتن
1.3 درصد احساسات منفی بروز دادند
1.3 درصد
چهار پنجم افراد فکر کردن ازمایشاتی از این قبیل
باید ادامه پیدا کنند و هفتاد و چهار درصد گفتن
در مورد خودشون به اهمیت شخصی و شرایطی که اعمال افراد رو شکل میده
پی بردن
یک سال بعد از این ازمایش یه روان پزشک به اسم پاول اررا
سعی کرد با نمونه هایی که از ابعاد منفی این ازمایشات رنج برده بودم
ملاقات کند
این دیگه ازمایش نیست اینجا هیچ حقه ای وجود نداره
میفهمم چرا شک دارین
- بله - بله
این یه ملاقات برای کسب اطلاعاته
ما اومدیم که اثرات جانبی رو ارزیابی کنیم
خب بگو چه حسی داری
میخوام بدونم هدف این کار چیه
رسیدن به حقیقتی درباره ذات انسان
این هدف موضوع بود
پروفسور میلگرام؟
واقعا امیدوارم که
این حسو نداشته باشی که
کاش بخشی از این ازمایش نبودی
این یه تجربه جالبه
من دیگه دلم نمیخواد به کسی صدمه بزنم
و نمیفهمم چرا اون کارو تا اخر انجام دادم
- عذاب وجدانش برام باقی مونده - اوهوم
نباید قهوه میخوردیم؟
من به همسرم گفتم میدونم نباید اینکارو میکردم
اما من هرکاری که بهم میگن و انجام نمیدم
اون گفت امکان نداشت شوک وارد کنه
حتما از این کار خودداری میکرده
میخواستم گریه کنم اما خندیدم
- فکرکنم هردوتاشو انجام دادم . - من خیلی ترسیده بودم
و میلرزیدم و ...
راستش سعی کردم خودم هم کلمه ها رو حفظ کنم
که اگه اونا عوضش کردن
شوک بهم وارد نکنن
این تفکر همیشه وجود داره که هرکاری که یه نفر انجام میده
به خاطر احساسات و ایده هاشه
قهوه تو نخوردی قهوه میخوای؟
- بله - خامه و شکر؟
- دو قاشق شکر لطفا - هردو لطفا
ممنون
ولی بعضی وقتا اعمال یه فرد به همون اندازه به
به موقعیتش بستگی داره
و در این مورد قدرت موقعیت
قدرت شخصی رو میده شکست
من یه انسان فهمیده هستم
من باهوشم با من صادق باش
و من با کمال میل همکاری میکنم حتی اگه حقیقتی تخ باشه
اما به من دروغ نگو
هدف هم ارتقا علم بود
و فراگیری
شاید نباید اینجور ازمایشات و انجام بدی
اگه قرار باشه کسی رو فریب بدی
میتونی بقیه رو فریب بدی اما منو نه
ما چندین جلسه با اررا داشتیم
و نمونه ها رو دعوت کردیم کمتر کسی تو جلسات شرکت میکرد
و اونها پر از سردرگمی و شکایت بودن اما ما نتیجه گرفتیم که
هیچ کسی نشانه ای از صدمه نداشت
هیچکس دچار اسیب روانی نشد
- استنلی؟ - تام شنون
تام تو ییل سیمکشی دستگاه شوک و انجام داد
- جعبه شوک - خوشحالم میبینمت
- این ساشاست - این میشله
هی خیلی ناراحت شدم شنیدم جیم مک دان مرده
اون مسائل درمورد قلبش الکی نبود
اره سر غذا نشسته بود که سکته کرد
نه تا بچه داشت
ناراحت کنندست شاید نباید انقدر بچه
به دنیا بیاری توهین نباشه
اون میخواد ببرتمون پاریس این اولین مهر پاسپورتمونه
- عالیه - ساشا فکر میکنه من به تعطیلات احتیاج دارم
اره شنیدم راجع به اون نتایج
- خیلی بهت سخت گرفتن
مردم عصبی میشن اما حل میشه
باید الان کتابتو تموم کنی منتشر کن یا نابودش کن درسته؟
راستش از مسیرم منحرف شدم
رو مشکلات کوچیک کار میکردم
ما از مردم کانزاس و اوهاما خواستیم
به یه کسی تو شارون ماساچوست یه نامه پست کنن
دستورالعمل ها سادن
هدف یه شخصه
در این مورد یه دلال سهام به اسم جیکوب
با فرض به اینکه اونا نمیشناسنش ازشون میخوایم که نامه رو
بفرستن به کسی که ممکنه بشناستش
به یه دوست اشنا یا فامیل
اما باید بفرستنش به کسی
که به اسم کوچیک میشناسنش این مهمه یه فهرست هست که باید پر شه
و یه سری کارت پستال که باید برگردونده شه به هاروارد
که مراحل کار دنبال بشه
جواب میده؟ نمیدونیم
یه زن تو اوهاما نامه رو میفرسته به دوست دوران دبیرستانش
Bluffs یه کارمند بانک در شورای در ایووا
اون میفرستتش به مرد ناشر تو ماساچوست
اونم میفرستتش به یه دباغ تو شارون
و اون میفرستتش به شوهر خواهرش یه اهن کار در شارون
اونم میفرستتش به یه دندون پزشک اونم میفرسته به یه چاپگر
اونم میفرستتش به اقای جیکوبز
هفت پیوند تو یه زنجیره
یه زنجیره متوسط معمولا پنج و نیم پیوند داره
طبق اون ما حدس میزنیم کمتر از شش درجه جداسازی
بین یه نفر و میلیون ها غریبه وجود داره
که ممکنه در طول زندگیت باهاشون برخورد کنی یا نه
وقتی ساختار این سامانه ارتباطی رو درک میکنیم
فهم بهتری پیدا میکنیم از
تار و پود جامعه
شاید هم نشه توجیهش کرد
این شکایت شایع بشر
این احساس که همه ما جدا و بیگانه و تنهاییم
لازم نیست وارد جزییات شم که چیزایی که یادمه رو پنهان کنم
وقتی شونزده سالم بود در بخارست
کشتار و شکنجه و ترور
چرا الان داری اینارو میگی؟
مربوط به این موضوعه
یه مردی رو تو هیئت هارواد قبول نکردن
میخوای به تراژدی یه دیدگاهی داشته باشی
فقط این نیست چون باور کن
اونا مردم و میبردن به سلاخ خانه اویزونشون میکردن به قلاب های گوشت
زنده زنده
شکم هاشون رو میبریدن مثل گاو
یه پسر شش ساله
و میدیدن که اعضای بدنش میریزه بیرون خون میپاشید
. اونا یادداشت مینوشتن و میزدن به بدن هاشون
"حلال."
ارائه ای از کینگ دی وی دی تقدیم به تمام پارسی زبانان
سرژ فقط به من درسی میداد از...
واقعیت؟
قتل عام در رومانی در طول جنگ
گارد اهنی
اونا مردم و اتیش زدن و از ساختمونا پرتشون کردن پایین
این راه مودبانشه که بگم کار همسر شما
خیلی مهمه
و به جاست
چون تکنیک ها عوض میشن قربانی ها عوض میشن
اما هنوز سواله این چیزا چجوری اتفاق میوفتن؟
چطوی نهادینه میشن؟
جنگ الجزایر
شکنجه ها میدونی این چیزا تو امریکا وجود دارن؟
البته
باید ازمایشات فرمانبرداری رو تو اروپا انجام بدی استنلی
فرانسه المان
اونا رو دوباره بساز
فرقی میکنه؟
- فکر نکنم - چه کسی سرمایه گزاری رو انجام میده؟
ازمایش ها غیر اخلاقین یادت رفت؟
سرمایه گزاری ای وجود نداره
بلبل جان ‏.:: www.bolboljan.net ::.
معمولا نمیتونی اینجور ازمایشات رو بدون ارسال چیزی برای هیئت بررسی داخلی
انجام بدی
اون کتابشو تموم میکنه و بعد استنلی میخواد
از ازمایشات فرمانبرداری بگذره چرا که نه؟
ببین اگه زیر یه سنگ و نگاه کنی چیزای زشتی میان بیرون
و ما باید باهاشون مواجه بشیم
ازمایشای دیگت نامه ها و نقشه ها
هوشمندانه و امیدبخش بودن
اما باید برگردی به ازمایشات فرمانبرداری
اره باید برگردم
اره استنلی چاره ای نداری
شغل جدیدم تو دانشگاه شهر نیویورک
مقام استادی با درامد خیلی خوبه
رئیس گروه روانشناسی اجتماعی
شهر نیویورک یه ازمایشگاه بزرگه
برای استفاده در تحقیقات و اموزش به دانشجویان
در رشته علوم اجتماعی
ه CUNY این مال بروشور
من نوشتمش
ساشا یه اپارتمان تو ریوردیل برامون پیدا میکنه
با یه منظره خوب از هادسون به دنیا اومد 1967 مارک در سال
اون به سختی کمبریج و به یاد میاره
حتی وقتی اتفاق فریبنده ای نمیوفته
زمان نمی ایسته
من هرروز میرم به ایستگاه
و سوار قطار میشم به سمت این شهر
من از روتین لذت میبرم
ماموریت امروز سوار اتوبوس محلی شو
و همراه با اتوبوس در حال حرکت و با صدایی بلند
که به گوش بقیه مسافرها هم برسه
اهنگ مورد علاقتو بخون
هر اهنگی بخوایم؟
هر اهنگی که خوب بلدی و میتونی بلند و واضح بخونیش
جفت شین کسی که نمیخونه یادداشت برداری میکنه بعد جاتونو عوض کنین
ممکنه بگین خب که چی هرکسی میتونه اهنگ بخونه
یا من لازم نیست این کارو کنم
من یه ادمم نه کسی که رفتار یگرانو دنبال میکنه
یا این مسخرست
با اهنگ خوندن دنیا عوض نمیشه
جواب من شما به سادگی اینه که
سوار اتوبوس شین و اهنگ بخونین
حالا برین
پچ پچ ام نکنین
مهمان بعدی من استاد روانشناسی
در مرکز تحصیلات تکمیلی،
دانشگاه نیویورک
او یه کتاب خارق العاده نوشته کتابی نگران کننده
یک دیدگاه ازمایشی
توسط هارپر و روو منتشر شد
لطفا خوشامد بگید به روانشناس اجتماعی خلاق و ستیزه جو
استنلی میلگرام
دکتر میلگرام
پس نمونه های شما فکر میکردن شوک ها واقعیه
و اونا دارن ولت به دقیه شوک میدن450
- 65 درصدشون - اوهوم
اما اونا افراد مهاجم یا سادیستی نبودن.
انها نماینده ای از قشر متوسط
شهروندان امریکایی بودن که در محدوده دانشگاه ییل زندگی میکردن
من با خودم فکر کردم ازمایش و تو نیو هاون انجام بدیم
و اونا خیلی کم اطاعت خواهند کرد
بعد تو برلین ازمایش و دوباره سازی میکنیم
و میبینیم که درصد اطاعت بالاتر میره
خب بذار موضوع و روشن کنم
ازمایشات رو اوایل دهه شصت انجام دادی؟
هست 1974 و الان سال
و کتاب تو هنوزم جدیده
چرا؟
مردم نمیتونن جلوی مقامات بایستند
این چیزیه که ازمایش به ما یاد میده
مردم دوست ندارن بشنون که ازمایشات
یه جور نقص و تو جامعه توضیح میده
یه اختلال تعلیق ارزش های اخلاقی
به منتقدان چی میگی؟
منتقدانی که اصرار دارن تو انحراف اخلاقی داری؟
یکی از اونا میگه "ازمایشات به روشی بسیار"
بی عاططفا و فریبکارانه انجام شدند."
یکی دیگه میگه: از نظر اخلاقی نفرت انگیز و ناپسنده
میلگرام باید سمت دیگه دستگاه شوک باشه."
نوعی کیفیت کافکایی
- در ازمایشات وجود داره - کافکایی؟
ازمایشات یه چیزی به من یاد دادن در مورد
شکل پذیری ذات انسان
نه شیطانی نه پرخاشگری
بلکه نوع خاصی از انعطاف پذیری
شصت و پنج درصد افراد اطاعت کردند
سی و پنج درصد هم یه نوع نقض اخلاقی رو حس کردن
و مقاومت کردن و مسئولیت کارهاشون رو به عهده گرفتن
هیچ اسیب دائمی ای وجود نداره
این نظر توئه اگه اون نخواد ادامه بده
من از اون دستور میگیرم
باید ازمایش و ادامه بدی
چاره ای نداری
اگه تو روسیه بود شاید ولی تو امریکا نه
اما اطاعت و انطباق بیشتر رواج داشت
تو به خودت میگی: من هیچوقت این کارو نخواهم کرد
اما مونتنی چی میگه؟
ما در درون دو نفریم به چیزی که اعتقاد داریم اعتقاد نداریم
و نمیتونیم خودمون رو از شر چیزی که بهش محکوم شدیم نجات بدیم
یکی دیگه از ازمایشات من
هانک, CUNY دانشجو
تعیین کریستال جمعیت بود
خیره شدن به یه نقطه ثابت در فضا
نگاه کردن به چیزی که وجود نداره
وقتی افراد زیاد تر میشن
کسایی که خیره میشن
تعداد افرادی که می ایستن و نگاه میکنن
به صورت نمایی افزایش پیدا میکنه
در این بین ازمایش فرمانبرداری به هشت زبان ترجمه میشه
و برای جایزه جهانی کتاب کاندید میشه
اکتبر24th, 1974, 4:25عصر.
شیلا جارکو ج ا ر...
میدونم چجوری بنویسمش استنلی
در حال کار بر روی پروژه نقشه های ذهنی میاد
و بهم میگه که در نقشه های محل اشکالاتی وجود داره
که تاحالا پانصد نسخه ازش پخش شده
چهره اش بیانگر طرز فکریه
که در تمام مدتی که دستیار تحقیق بود نشان میداد
چشمای من واقعا انقدر بسته هستن؟
در کل مردها و زن ها همه وقتی عکس خودشون رو میبینن
خیلی منتقدانه حرف میزنن
خودبینی خیلی جالبه
وقتی مردم درمورد عکس خودشون قضائت میکنن
تا حالا این موضوع نگرانت نکرده که
از زمان ازمایش فرمانبرداری هیچ چیزی اوج نگرفته
و کار تو تمام کارهایی که انجام میدی
خیلی زودگذره؟
حیقیت اینه که تو رو ایده اختیار خیلی حساب کردی
و خیلی دوست داری اونو به ما تحمیل کنی
من و بقیه دانش اموزا حتی زنت
من؟
اره لعنتی
من اینجا کار میکنم چون بهم پول میدن
و فکر میکنم جالبه
شیلا چت شده؟
همینطور کارایی که اون بهت میگه انجام بده
من با همه دانش اموزام کنار نمیام
زودگذر؟
چند نفر میتونن حتی همچین چیزی رو اجرا کنن؟
من ازمایشات روانی زیادی انجام دادم
اما هنوز تو ذهنم میخوام
برادوی موسییمو بنویسم
4:27 عصر پاول هولندر برنزه و خوش هیکل
از ماساچوست میاد به دیدنم
برنزه و خوش هیکل و بدبخت
متاسفم پاول
خب یه ازدواج دیگه ام از هم پاشید
- باید پیش بینیشو میکردم - وحشتناکه
اما خوب به نظر میای
بدترین قسمتش اینه که اون
- بین من و دخترم یه دیوار بلند ایجاد کرده - اوه
جای قشنگی داری
مثل هاروارد نیس ولی مرسی
هاروارد ممکن نبود یه دفتر حتی نصف این دفتر هم به تو بده
یا برات یه منشی عالی پیدا کنه
خب هرجا که کار باشه منم هستم
پس نمیخوای از من عکس بگیری؟
دارم بهش فکر میکنم
شده یه لحظه حس کنی شکست ناپذیری
و بعد حس کنی به درد نمیخوری؟
هم اره هم نه
دوربین موضوع خودش رو جذب میکنه
دیگه غیر فعال نیس بلکه کاملا به طور فعال
افرادی که میخواد ضبظشون کنه رو جذب میکنه
اوه استنلی میلگرام
من کی انقدر پیر شدم؟
نقل قول کافکا چیه؟
"زندگی رو همیشه فقط در صورتی میتونی درک کنی
که از اخر به اول ببینیش."
اکتبر 24th, 1974, 4:29 عصر
صحبت با پاول هولندر با امدن یک پیک
که نسخه المانی ازمایشات فرمانبرداری
که جلدش سیم های خاردار کلفتی داره رو به همراه داره
قطع شد
Mein Gott.
- اسمت چیه؟ - توماس شاین
میشه تو ازمایش من شرکت کنی؟
بستگی داره
اون فقط میخواد ازت عکس بگیره همه این کارو میکنن
- خب من امضا لازم دارم - اوه بله
اون به قدرت ناشناخته عکس ها
علاقه داره
باشه
اوه زندگی رو فقط وقتی از اخر به اول ببینی میتونی درک کنی
اما باید بری جلو و زندگی کنی
تو این مدت منم داشتم رو غریبه اشنا
کار میکردم
ما از مسافران قطار عکس میگیریم
به هر شکل تو عکس یه عدد میدیم.
عکس ها تکرار میشن
و یک هفته بعد دانش اموزا پی گیری میکنن
هستم CUNYسلام من یه دانش اموز در
میشه لطفا این پرسشنامه رو پر کنین
- باشه - درضمن
کسی از این افراد و میشناسین؟
نه
- اینجا چی؟ - خب این منم
بله میتونین کسی دیگه رو شناسایی کنین؟
به اسم نه
بیشتر مسافرا به ور میانگین چهار نفر و میشناسن
که هر روز میبیننش اما باهاش حرف نمیزنن
غریبه اشنا
بین اینها ستاره های جامعه سنجی وجود دارن
شکل هایی که نه تنها اونا میشناسن
بلکه درموردشون خیال بافی هم میکنن
اونا فکر میکنن هرکدوم این غریبه ها چه زندگی ای ممکنه داشته باشن
شغلشون چی میتونه باشه
و اگه جایی دیگه بهم بر بخورن
یا اگه یه مورد اضطراری اونا رو از این روتین خارج کنه
ممکنه با هم صحبت کنن و همو بشناسن
تدریس میکنم CUNYمن در و هرروز شما رو اینجا میبینم
و در مورد چیزایی که میبینین کنجکاوم
به نظرم اشنایین چی درس میدی؟
روانشناسی اجتماعی شهر نیویورک یه ازمایشگاه وسیعه
نمیدونستم انگلیسی هستی تو انگلیسی هستی؟
- بله - پس مثل اینکه لهجت واقعیه
- من تو رو تو تلویزیون دیدم صبح بخیر امریکا
- میدونستم اشنا به نظر میای - اون مردم و شکنجه میده
- با شوک الکتریکی - اون ادم درستی نیست
ادم ستیزه گریه
کتاب منو خوندی؟
خیلی دوست دارم ولی وت نمیکنم
- اشکالی نداره - خلاصشو میخونم
خب خلاصه های زیادی هست
تایمز و میگی نه؟ خیلی خشن بود
اره خشن بود
نامزد دریافت جایزه شد ولی کی اهمیت میده؟
چرا خودتو گول میزنی؟
چی؟
نمیخوام عصبانیتون کنم خانم فقط...
روز خوبی داشته باشین
خوشحال شدم دیدمت
وقتی اولین بار در موردش خوندم خیلی دگرگون شدم
و درباره تو در تایمز
و بعد نسخه اصلی
و مجله های علمی رو خوندم و رفتم تو فکر
- رفتی تو فکر؟ - اره
و این ژرف اندیشی بهم یه ایده داد که یه برنامه تلویزیونی اجرا کنم
به امید کالیبر بالا به عنوان یه برنامه مورد قبول
در سطح بزرگسال و ابرومند به شکل داستانی
مثل ازمایشی که تو انجام دادی و عواقب بعدیش
و ازش برای ارتقائ شخصی خودم
و اختراعات موقعیتی استفاده کنم
من اینو نگه داشتم
استن متاسفم کمکم کن برام جالبه بدونم
اسمت اقتباسیه؟
میلگرام به زبان هبرو میشه انار
یکی از هفت تا میوه انجیل من یهودی م
اگه سوالت اینه
سیب هم یکی دیگشه نه؟
انجیر, انگور. زیتون, اینا هم میوه اند؟
به هر حال وقتی به تشابهات و ارتباطات اشاره میکنی
هاا ارنت ابتذال شیطان
قتل عام لای من همه اونا
فهمیدم از کجا اومدی
من اینجام چون یه موقعیت جدی در راهه
با توجه به اتفاقات ناراحت کننه پیشنهاد من اینه
تاتر 90، کلمبیا سیستم پخش.
CBS.
میشل دختر خوشگلم
سلام
میخواستم بستنی بگیرم
هروقت انقدر تا دیروقت بیدار میمونم که خیلی اتفاق میوفته
یاد پدر بزرگت میوفم
- سم -اره اسمش اینه
اره
اون از دنیا رفت
تو خواب این بهترین روش واسه مرگه
اینکه ندونی قراره چه اتفاقی بیوفته
چرا از دنیا رفت؟
هم...
بیماری قلبی
قبل از اینکه تو به دنیا بیای
قبل از اینکه مادرت بتونه ببینتش
اون یه نانوا بود تخصصش پختن کیک بود
- تا دیروقت کار میکرد - اوهوم
منم ازش به ارث بردم ممکنه توام از من به ارث ببری
سه نوع از ادما وجود دارن
این چیزیه که تحقیق تو تصدیق میکنه
یکی کسی که باعث میشه اتفاقات رخ بدن
کسی که شاهد رخ دادنشونه
و کسی که میگه چه اتفاقی افتاد؟
درسته؟
من نمایشنامه نویسم بیانم صریحه نه یه دانشمند
کار تو یه سکوی پرتابه برای پرده برداری از حقایق پیش پا افتاده ای در مورد انسان
و پول مشاوره ات رو هم میگیری. مشکل چیه؟
موضوع پول نیست
ببخشید اون میخواد دوباره باهات صحبت کنه
میگه ضروریه
بهش بگو اروم باشه
ببخشید
دکتر استنلی؟
بله؟
اقای بلاک امروز عصر برنمیگردن دفترشون
بله؟؟
نمیتونن امروز باهاتون صحبت کنن
میگن نمیتونین از مجموعه بازدید کنین
باشه
پس تو حق و به اون واگذار کردی؟
اره ولی هنوز تایید نشده
اما این کتاه توئه کار توئه ازمایشات توئه
تو انجامش دادی و میفروشیش یا نه درسته؟
از نظر دپارتمان حقوقی هارپر
ادعای قابل دفاعی نداریم نه بر اساس
نقض قوانین حق تکثیر چون نمایش تخیلیه
کارمون باهاش تمومه؟
اونا به من حق مشاوره دادن کافیه؟
پدرت داره تبدیل میشه به یه شخصیت خیالی
- چرا؟ - اره چرا؟
و چرا اونا باید به یهودی لقب غیر یهودی بدن؟
این درباره من نیست من فقط یه سکوی پرتابم
- چرا؟ - نمیدونم
متوجهم پس چاره دیگه ای نداشتی؟
میتونستم پول و پس بدم اما اونا به هر حال برنامه رو ساختن
چرا پول و پس ندم؟
من پول و پس میدم فکر خوبیه
میدونی چیه؟ لازم نیست انقدر مغرور باشی
قرار نیست اونا همینجوری بیان
و به طور سادیستی دکمه ها رو فشار بدن
اونا یه کشمکش درونی دارن واسه اینکه اطاعت نکنن
عذاب درونیشون حاکی از اینه
استیون کاری که تو میکنی خیلی مهمه
و من طرح و دوست دارم بی پرواست
و؟
دارم احتیاط میکنم واسه همین اینجا حق تصدی گرفتم
خیلی قبل از اینکه اون محبوب بشه.
گول زنندست
قراره از هر چیز جدیدی انتقاد بشه
وقتایی هست که زندگیت شبیه یه فیلم بد میشه
اما چیزی تو زندگی تو رو اماده نمیکنه
که تبدیل به یه فیلم بد بشی
دکتر استیون ترنر استیون/استنلی, ترنر/میلگرام
از دانشکاه راتلج WASPکارشناس و
توسط ویلیام شتنر بازی میشه
چهار سال بعد از اخرین قسمتی که در استار ترک بازی کرد
Ossie Davis نقش بهترین دوستش در کالج رو داره
باورم نمیشه داری واکنش دانشکده رو
انقدر جدی میگیری
ممکنه یهو ببینی داری تو سیبری درس میدی
باید یه جورایی برات عجیب باشه
راتستش من خودمم چند تا فیلم ساختم
مستند.
همچنین برام جالبه بدونم
دوست صمیمی ای داری که مثل برادر باشه؟
یعنی این رسم داشتن یه دوست صمیمی سیاه پوست
از کجا اومد؟
تو دوست صمصمی سیاه پوست نداری بیل؟
نه تو داری؟
این شخصیت من نیستم من قط یه سکوی پرتاب ام
میدونی اولین بوسه بین نژاد های مختلف رو
من تو تاریخ تلویزیون امریکا انجام دادم؟
اوه استار ترک
من نیشل نیکولز و تو تلویزیون بوسیدم
بحث برانگیزه ولی انجامش دادم
شبکه نگران شده بود
اونا اصرار داشتن یه نسخه دیگه رو فیلم برداری کنیم
اما در نمای نزدیک من این کارو کردم...
دفعه اول, 1968,
در تاریخ تلویزیون
من راجع به ازمایشاتت خوندم دکتر
از سیاه پوست ها استفاده نکردی؟
چرا
و نتیجه؟
اونا هم مثل بقیه بودن
تقریبا شصت و پنج درصد سازگار بودن
کسی رو مجبور یا تهدید نکردی نه؟
- نه - دست کسی رو نپیچوندی؟
اسلحه برای کسی نکشیدی؟
ببین یادم میاد شیش هفت سالم بود
از مدرسه میومدم خونه
دو تا پلیس از تو ماشین صدام کردن.
بیا اینجا پسر
بیا
- اینو شنیدم؟ نه
بهم گفتن برم تو ماشین
و منو بردن به ایستگاه حوزه
بعد یکیشون یه شیشه شربت نیشکر برداشت
و ریختش رو سر من
و بعد هردو جوری خندیدن که انگار این خنده دار ترین اتفاق دنیاست.
منم خندیدم
بعد یه عالمه بادوم زمینی ترد بهم دادن و ولم کردن
سی سال طول کشید تا اینو به کسی بگم
این کجا بود اوسی؟ جنوب؟
مهم نیست کجا و این منظور منه
لازم نیست بری المان
تا در مورد فرمانبرداری از مقامات مطالعه کنی
این تو کتاب در واقع فصل دهمه
- که کمتر کسی بهش میرسه - سطح دهم
ناحیه اجنتیک که در اون
خواسته های مام دموکراتیک
با وجدان تداخل پیدا میکنه
ابتذال شیطان
من مسئولیت قبول نمیکنم تو میکنی؟
من قبول میکنم نه اون اشتباهه
وقتی جواب نده اشتباه حساب میشه
پس دکمه رو بزن لعنتی
Dahlquist اقای , این کار شماست
نه من این کارو نمیکنم
کسی اینطوری چیزی یاد نمیگیره
یه موقع ای شک کردم مرد و زن چه زمانی میتونن
یه پاسخ کاملا انسانی به هر شرایطی بدن
کی میتونیم در جهان به عنوان یه انسان کامل درگیر بشیم
اما حالا گاهی
مردم نمیتونن یه شرایطط و کامل ببینن
فقط بخش کوچیکیشو میبینن
یک تقسیم کار وجود دارد، و مردم کارهای کوچیک
محدود و خاص رو انجام میدن
و ما نمیتونیم بدون دستور العملی از بالا کار انجام بدیم
من به این میگم ناحیه اجنتیک
بازده فردی شخص دارای قدرت
و با این کار شخص با اقدامات فردی خودش بیگانه میشه
اقای Dahlquist, شما قوانین رو قبول کردین
ناحیه اجنتیک یه جور اندوخته سیاسته
یعنی من فقط دارم کارمو انجام میدم
یا این کار من نیست
یامن قانون تعیین نمیکنم ما این کارو اینجا انجام نمیدیم
فقط اطاعت از قوانین این قانونه
در ناحیه اجنتیک هرکی خودش رو وسیله ای برای
انجام خواسته های دیگران تعریف میکنه
یه سرباز یا پرستار یه اجرا کننده
یه بازیگر
یه کارمند شرکت یا حتی بله، دانشگاهیان و هنرمندان.
- لطفا ادامه بده - اوه خدا.
- اقای Dahlquist? - یه لحظه ساکت شو
صبر کن
- زودباش - حروم زاده
هرکس یه راهی داره
اون تصمیم میگیره اجنتیک باشه
اما وقتی نقشو به عهده میگیری
راه برگشتی وجود نداره
غلطه
195 ولت
رقض
بار بیام بیرون
ادامه بده لطفا
ما همیشه پرسیدیم
چیزی هست که اگه اون مرد میگفت
شما شوک دادن و متوقف میکردین؟
فکر نکنم
بهت گفتم من مشکل قلبی دارم
میشل
بشین اینجا باشه؟
میشه شکلات داغ بگیریم؟
- شوکولات میخوای؟ - اره لطفا
- شکلات داغ؟ - اره
چیزی میخوای؟ نه مرسی
میخوام همینجا بشینی باشه؟
متاسفم
میتونم هزار بار بگم از ته دل
برگرد رو صندلیت
پیاژه
یادته داشتم ترجمش میکردم؟
یه چیزی راجع به تکامل کودک یادم اومد
یه مرحله خاصه وقتی بچه در حال رشد میتونه
مرزی بین چیزی که وجود داره و وجود نداره رو تشخیص بده
و به ذهنم رسید وقتی کسی رو انتخاب میکنیم
واقعیت خودمونو انتخاب میکنیم
یعنی چی؟
ازدواج یه چیز خیالی نیست
نه نه درسته
درسته
اما یه انتخابه
باید بدونی که من انتخابت کردم
هرروز انتخابت میکنم
1984.
واسه من سال مهمی بود
هزینه های سخنرانی من به اوج خود رسید از من خواستن همه جای دنیا
صحبت کنم در مورد ازمایشات فرمانبرداری
البته در رابطه با کتاب نبوی اورول.
یه کتاب در وصف جهان دارای حکومت مطلقه و دیکتاتوری
جایی که مردم نمیتوننن خودشون خوب فکر کنن
کی میتونه توصیفش کنه؟
کی میتونه بگه چرا؟
احمقا برات دلیل میارن
افراد باهوش هیچوقت تلاش نمیکنن
1984 همچنین سالی بود که من مردم
سالم بود 51
ببخشید؟ باید سریع بریم پیش یه دکتر
من استنلی میلگرام ام اینم کارت شناساییم
فکر کنم برای بار پنجم سکته قلبی کردم
دکتر Heissenbuttel...
کسی که اخرین بار منو معالجه کرد
باید اینو پر کنین
شخصیت اجنتیک
هیچکس نمیتونه واقعا درک کنه اونا ممکنه چه کارایی بکنن یا نکنن
زمانی که در شرایطی خاص با خواسته های مشخصی رو به رو میشن
در 2008, یه استاد در دانشگاه سانتا کلارا ازمایشات فرمانبرداری رو تکرار کرد
و همون نتایج رو گرفت
بیشتر از شصت درصد داوطلبان تا مرحله اخر شوک پیش رفتن
در 2010, ازمایشات تکرار شدن
در یه برنامه تلویزیونی فرانسوی
Le Jeu de la Mort, بازی مرگ
شرکت کننده ها توسط مخاطبان رادیویی به صورت زنده تشویق میشدن
بیشتر از هشتاد درصد افراد تا اخر پیش رفتن
الکساندر میلگرام ساشا
در دپارتمان مشترکمون در ریوردیل زندگی میکنن
بچه هامون با بچه هاشون بزرگ میشن
نزدیک بوستون و تورنتو
ساشا هیچوقت دوباره ازدواج نکرد
ازمایشات فرمانبرداری تقریبا در مقدمه همه کتب درسی روانشناسی در سراسر جهان
مورد بحث قرار گرفتند
فیلم من در این باره در همه کلاس های اکادمی نظامی امریکا
پخش شد
و روش ها و نتایج من همچنان به چالش کشیده میشن
مورد تمسخر قرار میگیرن کم ارزش میشن
با این حال هر بار خشم جدیدی در جهان به راه میوفته و
اعمال سیستماتیک خشونت امیز مورد تایید قرار میگیرن
ازمایشات فرمانبرداری دوباره مورد بحث قرار میگیرن
و سوال های بی پاسخی بر جای میذارن
میتونین بگین ما عروسک خیمه شب بازی هستیم
ولی من معتقدم ما دست نشانده ایم که ادراک داریم
و آگاهیم
بعضی وقت ها میتونیم نخ بند ها رو ببینیم و شاید
آگاهی ما گام اول است در آزادی ما
بلبل جان مرجع دانلود فيلم و سريال با زيرنويس چسبيده ‏.:: www.bolboljan.net ::.