..:: ارائه شده توسط وب سايت بلبل جان ::.. ‏ .:: www.bolboljan.net ::.
به سوی دوزخ
وانوتو آرکیپلاگو جزیره امبریم
...ما اینجا در "وانوتو آرکیپلاگو" هستیم
...گروهی از جزایر آتشفشانی در اقیانوس آرام
که در فاصله‌ی 1000 مایلی .از ساحل شرقی استرالیا هستن
"زیر پامون روستای "اندو .در جزیره‌ی امبریم دیده میشه
یه سال قبل بیشتر ...روستا با یک طوفان استوایی، یک رویداد قدرتمند
.نابود شد
اما این روستا مجبوره ...با فورانهای آتشفشانی متناوب
.کنار بیاد
...این مردم که فجایع
مدام برسرشون نازل میشه، به نظر .نمیاد زمان اونا رو گرفتار خودش کرده باشه
...با رییس "مائل موزز" آشنا شدیم
.که با اعضای خانواده بزرگش زندگی میکنه
...این مرد "کلایو اوپنهایمر" ـه
یه آتشفشان‌شناس ...از دانشگاه کمبریج
.که ما رو به این مکان اورد
رییس "مائل موزز" شما رییس ...روستای زیبای "اندو" هستین
.که تنها چند کیلومتر با دهانه‌ی آتشفشان فاصله داره
دهانه رو دیدین و ...خودتون به دوزخ نگاهی انداختین
.به آتش خشمگین - .آره -
وقتی اونجا رفتین چه حسی داشتین؟
رییس مائل موزز روستای اندو
.با نگاه کردن به آتیش خیلی ترسیدم
دوم اینکه حس میکنم .در جزیره‌ی امبریم نبودم
.فکر کردم یه جای دیگه‌م
...و یه مورد دیگه
.حس میکنم که اون آتیش چقدر قدرتمنده
آیا ارواح در اون آتیش زندگی میکنن؟
باورمون اینه که .ارواح در آتیش زندگی میکنن
آتیش به واسطه‌ی .ارواح می‌سوزه
باور داریم که آتیش .به خاطر ارواح میسوزه
...یه جا خوندم که سال 1968 یه فوران بزرگ اتفاق افتاده
و یه سری مراسم انجام شده تا .جلوی فوران گرفته بشه
و بعدش توریستها اجازه نداشتن ...تا سه سال بعد به اینجا بیان
...تا دهانه رو ببینن
چونکه یه جورایی تصور میشده .که توریستها باعث فوران شدن
واقعیت داره؟
...خب، باور داریم که چون فکر میکردیم که ارواح
...در آتشفشان هستن
اگه به شما نگاه کنن شما رو که نمیشناسن. درسته؟
...اما اگه به یکی از ما نگاه کنن میشناسنمون
...چونکه ما کم و بیش به آتشفشان ربط داریم
.بعدش ساکت میشن
گاهی‌اوقات میگیم که توریستها اون بالا نرن، درسته؟
.چونکه برای ارواح و آتشفشان بیگانه هستن
،یه بار در مورد آتشفشان خواب دیدم .آدمایی رو تو آتیش دیدم
.مردم، زنان و مردان
.داشتن اونجا غذا می‌پختن
پس به این باور رسیدم ...که یکی اونجاست
.ارواحشون اونجان
سنگ مذاب هم بخشی از اون روح ـه؟
...گدازه نشانگر خشم شیطان ـه
.که در این آتیش آتشفشان زندگی میکنه
آیا نیاکان زیر آتشفشان زندگی میکنن؟
بله، باور داریم هر کسی که ...می‌میره به آتشفشان میره
...و آتشفشان روستاش میشه
که میتونی باهاشون حرف بزنی .و اونا باهامون حرف میزنن
میتونی با آتشفشان حرف بزنی؟ - ...من نه، چونکه میدونی -
.من به آتشفشان ربطی ندارم
.اما یکی از برادرم اینطوریه .با آتشفشان حرف میزد
...پدرش، پدرش وقتی میره بالای آتشفشان
...و اگه بخواد دود کنه، فقط صداش میزنه
...و آتیش میاد پایین و آتیش رو میگیره
.و سیگار یا پیپشو روشن میکنه
...و اگه برادرت با آتشفشان حرف بزنه
...اجازه داره بهت بگه آتشفشان چی گفته
یا یه رازه؟ - .نه، یه رازه براش. بله -
سعی میکنی این راز رو از زیر زبونش بیرون بکشی؟ - .یکم کشیدم -
...اما رییس "مائل موزز" نگرانه
.که فرهنگ باستانی‌ـشونو از دست بدن
ازمون خواست دنبالش .به محل مراسم در جنگل بریم
.زمانی مردم ما آدمخوار بودن
...یکی رو که میدیدن دوست داشتن بهش حمله کنن
.بکشنش و به عنوان گوشت ازش استفاده کنن
.و اینطوری نشون میدن
.بسیاری از آدمای اینجا رقص رو از دست دادن
.اونا ایده‌ی رقصیدن رو از دست دادن
.بله
رقص سنتی که ...قراره امروز عصر ببینی
.فقط خانواده‌ی من رقص رو انجام میدن
.رقص شادیتری ـه .شادترین رقص
...بعد از رنج و درد بسیار
...خوشحالیم که برمیگردیم و می‌رقصیم
.و احساس خودمونو میگیم
...با چند همکار ده سال پیش اینجا مطالعه کردم
."دانشمندانی از "واناتو
برات عجیبه که ...تصور کنی یکی برای کار کردن بیاد اینجا
تا روی آتشفشان و نحوه‌ی فورانش مطالعه کنه؟
...خیلی تعجب میکنم که شماها اینقدر
.به آتشفشان علاقه دارین. آره
...همیشه از خودم میپرسم
این آدما میخوان با اون آتیش چه کار کنن؟
باشه؟
وقتی اینو نگاه میکنم ...که دیروز داشت سوار هلیکوپتر میشد
...از خودم پرسیدم که این مرد
میخواد آتشفشان چه کار کنه؟
بله، نمیدونم چرا .اینقدر به آتشفشان علاقه دارین
به شکلی این فیلم برای من .ده سال پیش از جنوبگان شروع شد
...داشتم در مورد دانشمندانی در این قاره فیلم میساختم
که منو به کوه "اربوس" برد ...که یک آتشفشان فعال ـه
...یکی از سه آتشفشان دنیا
که میتونی مستقیم .به مواد مذاب درون زمین نگاه کنی
مواد مذاب سنگ مذاب بسیار .داغی ـه که گدازه ازش به بیرون پرتاب میشه
،روی "اربوس" بود ...در ارتفاع 12500 فوتی بالای سطح دریا
که من با قبیله‌ای عجیب ...و معرکه از آتشفشان‌شناسها آشنا شدم
برخی از اونا بر .بیماری ارتفاع‌زدگی غلبه کرده بودن
در این فاصله‌ی نزدیک به ماگمای جوشان ...که مرتب منفجر میشه
برامون توضیح داده شد .که چطوری باید با این ماده برخورد کنیم
...یه مسئله بسیار مهم که باید در ذهنمون باشه اینه که
...وقتی در دهانه‌ای هستین
دریاچه‌ گدازه هر .لحظه ممکنه منفجر بشه
"فیلمبرداری مستند "مواجهه با پایان دنیا
...اگه منفجر بشه حیاتی ـه که توجه‌ـتون
...به سمت دریاچه‌ی گدازه باشه
و مراقب بمبهایی باشین ...که به هوا پرتاب میشن
و سعی کنین اونایی رو پیدا کنین ...که ممکن به سمت شما بیان
.و از سر راه دور بشین
آخرین کاری که باید بکنین ...اینه که پشت به دهانه بایستین
.یا بدوین یا سینه‌خیز بشین
...حواستون به دریاچه گدازه باشه، به بالا نگاه کنین
.و از سر راه برین کنار
چیزی که واقعا منو تحت تاثیر قرار داد ...دیدن این دانشمندان بود
با کوشش بسیار از دامنه‌ی .آتشفشان با بارهای سنگین بالا می‌رفتن
...دما در این صبح به خصوص
.به منفی 25 درجه فارنهایت می‌رسید
.صورتم یخ زده
.یکی از اونا کشید کنار
...باوجود این دریاچه‌ی گدازه معرکه در اون پایین
...با این همه انرژی
بازم مجبوریم ژنراتور قدیمی .بنزینی رو به لبه‌ی دهانه ببریم
.انسان در برابر ماشین، بخش 53
."پرفسور "کلایو اوپنهایمر" در "اربوس
.دستها در جیب
.منتظره تا خودبه‌خود شروع بشه
.فکر کنم خیلی زیاد منتظر بمونه
تا حالا دیدین دو مرد همدیگه رو بالای "اربوس" ببوسن؟
.از کار کردن با "هری" خوشم میاد
.اشکالی نداره؟ ممنون
.شروع یه رابطه دوستانه باهاش آسون بود
...در یکی از اولین روزامون با همدیگه
.اصرار داشت کار با دوربین خودشو بهم یاد بده
بیا خاموشش کنیم آره؟ باشه؟
آتشفشانها رو فقط به شکل یک ویرانگر می‌بینی؟
.نه، اصلا
.یه چیز متفاوت .خوبه که وجود دارن
.و خاکی که روش راه میریم دائمی نیست
...هیچ جاودانگی در کاری که میکنیم وجود نداره
...تلاشهای انسان هیچ جاودانگی نداره
.هنر و علم هیچکدوم جاودانگی ندارن
یه بخش از پوسته‌س ...که یه طوری حرکت میکنه
و باعث میشه عاشق آتشفشان بشم ...تا در مورد زندگیمون بدونم
...زندگی انسان یا حیوانات
...وجود داره و ادامه پیدا میکنه
چونن آتشفشانها .جوی که نیاز داریم رو بوجود اوردن
آیا حس میکنین که آتشفشانهای متفاوت و فورانهای متفاوت وجود دارن؟
میدونم که سالها پیش در ...لا سوفیرر دی گودالوپ" فیلمبرداری کردی"
...که خیلی
خب، حس میکنی با فعالیتی که اینجا هست متفاوته؟
.آره، "لا سوفیرر" خیلی فعال بود
از فیلم "ورنر هرزاگ"، لا سوفیرر
...خیلی وقت پیش در 1976 بود که
.برای اولین بار از یه آتشفشان فیلم گرفتم
.در جزیره کاراییبی گودالوپ بود
...انتظار می‌رفت هر لحظه تمام کوه منفجر بشه
.و 70 هزار نفر به سرعت تخلیه شدن
...ترس فراگیر بود
به خاطر یه رویداد در گذشته .که تاثیرات مخرب بسیار زیادی بر جا گذاشته بود
...در 1902 اون اتفاق افتاد
"در جزیره‌ی همسایه‌ی "مارتینیک .کوه "پیلی" منفجر شد
"نشانه‌هایی که "لا سوفیرر ...در گوادولوپ نشون میداد
.تقریبا با اتفاق گذشته یکسان بود
.در 1902 اندازه‌گیری شده بود
...پس همگی می‌ترسیدن که منفجر بشه
...و با نیروی بسیار بسیار عظیمی منفجر بشه
.بارها و بارها بیشتر از بمب اتمی هیروشیما
.پس به این آتشفشان علاقه‌مند نبودم
به تنها مردی علاقه‌مند بودم .که حاضر به تخلیه نبود
.نگرش متفاوتی نسبت به مرگ داشت
...‏75 هزار نفر تخلیه شده بودن
.و اون مونده بود
.راستش وقتی پیداش کردم خوابیده بود
.در حال خواب پیداش کردم .مجبور شدم بیدارش کنم تا ازش فیلم بگیرم
.و شگفت‌انگیز اینکه خیلی فلسفی حرف میزد
.یه کشاورز سیاهپوست و بسیار فقیر
...و بعد از یه مدت حس کردم
...که دیگه با حضور ما در اونجا چندان احساس راحتی نمیکنه
و نشست و شروع به .پوشیدن کفشهای ورزشی کهنه‌ـش کرد
...و بعد یهو جلوی دوربین زد زیر آواز
.و میدونستم این یعنی تمومه .پس رفتیم، بهتر بود می‌رفتیم بیرون
"ده سال بعد از ملاقات روی کوه "اربوس
..در جنوبگان با هم آشنا شدیم
در طول فیلمبرداری مستند ...مواجهه در پایان دنیا
.و چیزی زیادی در موردت نمیدونستم ...وقتی جوون بودم
...چند تا فیلمتا دیده بودم
.و کمی از شهرتت خبر داشتم
...و ما در تیم خودمون
مضطرب بودیم که ...تو داری ما رو به سمت
.دریاچه‌ی گدازه میبری
نگرانی وجود داشت ...که تو به دنبال طنابهای طولانی هستی
که باهاش بتونیم به ...چند متری این دریاچه‌ی آتشین
.در آتشفشان کوه "اربوس" بریم
...و به جاش علاقه داشتی بدونی چه کار میکنیم
.و چرا انجامش میدیم
.برای من پایین رفتن هیچ هیجانی نداشت
کنجکاوی بود بله، خیلی دوست .داشتم از نزدیک ببینمش
.اما از اونجایی که خیلی خطرناکه کار احمقانه‌ای ـه
...یه جورایی بهم شباهت داریم
...میدونی هر دو به عنوان آتشفشان‌شناس
...معلومه که خطری در اندازه‌گیریها وجود داره
و از خود میپرسی، خب ارزشش رو داره که الان این اندازه‌گیری رو انجام بدم؟
.و جواب منفی ـه، اگه با این شرایط بهشون نگاه کنی
...اما همیشه سعی داری ارزیابی کنی
.که چقدر حاضری این خطر رو تحمل کنی
خب حتی همینجا هم ...آتشفشان ممکنه الان منفجر بشه
.و همگی با یکی از این بمبهای پنج متری بمیریم
من تنها فیلمسازی هستم ...که از نظر پزشکی عاقلم
.از اقدامات احتیاطی حرف میزنم - .خیلی روشنه، کاملا -
.خب اگه دیوونه بودی که هنوز اینجا نبودی
...مدتها قبل جریان آتشفشانی
یا شراره‌ی گاز یا .یه خرس گریزلی یا یه چیز دیگه نابودت کرده بود
.پس کاملا واضح ـه که عاقلی
.از همون برخورد اولمون هرگز در این مورد شکی نداشتم
.در گاز آتشفشانی رسوب کرده
.خیلی خوبه
.عجب فواره‌ی خوبی - آره، فواره‌ی خوبیه -
.در برابر تمام اینا بی‌تفاوت بودیم - .آره -
.اما بذار به سمتمون بیاد .باهاش مواجه میشیم و میریم کنار
کاتریا و موریس کرافت آتشفشان‌شناسهای فرانسوی
اغلب در مورد زندگی و کار ...یه زوج فرانسوی بحث میکنیم
."کاتریا" و "موریس کرافت"
.به خاطر ضبط تصاویر خیره‌کننده از آتشفشانها مشهور بودن
اما برای این کار باید .به موضوع کارشون به شکل خطرناکی نزدیک میشدن
.در نهایت معلوم شد که زیادی نزدیک میشدن
...هر دو با یک جریان آتشفشان در ژاپن در جا کشته شدن
.همراه با 41 نفر دیگه
همین بهمن عظیم از .گازهای بسیار داغ اونا رو کشت
چیزی که از این دامنه با ...سرعت بیش از 100 مایل بر ساعت داره پایین میره
.دمایی بیش از 800 درجه فارنهایت داره
دریاچه توبا، اندونزی
.بخش مهمی از جوونمیو در اندونزی گذروندم
.وقتی 19 سالم بود به "توبا" اومدم
.و راستش حس میکنم اندونزی خونه‌ی دوممه
...در طول سالها پراکنده به اینجا برگشتم
.اما بلافاصله حس کردم خونه‌ـم
،"بوی بسته سیگارهای "کرتک .این منظره و این صداها
.برای من جای خیلی خاصی ـه
...و فکر کنم حرفه‌م به عنوان آتشفشان‌شناس
بخشیش در سن 19 سالگی .در اولین دیدار از اینجا شکل گرفته
.اندونزی برای یک دانشمند پراشتیاق جای مناسبی بود
راستش هیچ کشوری در دنیا .بیشتر از اندونزی آتشفشان نداره
.کلایو اوپنهایمر" ما رو به کوه "سینابونگ" برد"
.در چند سال گذشته به نسبت ساکت بوده
منطقه‌ای که الان ازش فیلم می‌گیریم ...منطقه‌ی محدودشده اعلام شده
.که هیچکس اجازه دسترسی نداره
اما وقتی کشاورزان در حال کار رو اینجا دیدیم .احساس امنیت کردیم
بااینحال یادگاری عجیب .از فوران 2010 به جا مونده
...حس میکردیم اینقدر فاصله‌ی زمانی گذشته
.که هیچکس انتظار نداره اتفاق بعدی چی باشه
...خوشبختانه این فوران به کسی آسیب نزد
.و ما به سرعت ناحیه رو ترک کردیم
روستاهایی در خاکستر بعد از فوران آتشفشان اندونزی
تنها چند روز بعد .این تصویر رو در تلویزیون اندونزی دیدیم
حداقل هفت نفر مردن، بسیاری در فوران کوه "سینابونگ" سوختن
هفت نفر در همون نقطه‌ای .که ما دوربینمونو گذاشته بودیم کشته شدن
...برای جلوگیری از چنین فجایعی
اندونزی سیستمهای هشدار زودهنگام .بسیاری رو نصب کرده
.اینجا رصدخانه‌ی "بابادان" ـه
...که کوه "مراپی" رو زیرنظر داره
.یکی از خطرناکترین آتشفشانهای دنیا
و هر کدوم از این ایستگاه‌ها ...یه لرزه‌شناس روی "مراپی" ـه
در فاصله متفاوت، پنج شش کیلومتری از قله؟
سری سومارتی رییس بخش مراپی، رصد‌خانه‌ی آتشفشانی بابادان
.آره، درسته .پس ایستگاه قله هم داریم
...ایستگاه کوچیک شرقی داریم
.ایستگاه کوچیکی در تپه‌ی بابادان داریم
.و همینطور در غرب هم ایستگاه داریم
و این اطلاعات زنده یکی از ...مهمترین بخشهای
برنامه‌ی نظارت آتشفشانی رو .فراهم میکنن تا ببینیم شرایط آتشفشان چطوریه
.این قلب تپنده‌ی آتشفشان ـه - .دقیقا -
این یکی فواصل رو .به صورت الکترونیکی اندازه میگیره
.یه بازتاب‌دهنده روی قله‌ی "مراپی" داریم
.پس هر روز صبح اندازه‌گیری میکنیم
.با این اندازه‌گیری مخروطی رو رسم میکنیم
...خب یه پرتوی لیزر شلیک میکنه
.به طرف آینه‌ای که پنج شش کیلومتر فاصله داره
.نور برمیگرده و اینطوری فاصله رو اندازه‌گیری کردین
...و این نشون میده که آتشفشان داره ورم میکنه یا نه
.چون ماگما داره از مخروط میاد بالا
درسته. فاصله‌سنجی .الکترونیکی هم به خاطر همینه
...در بدترین شرایط
تصور میکنم که اگه جریان .آتشفشانی رخ بده رصدخانه در خطر می‌افته
...اگه برای تخلیه‌ی رصدخانه زیادی دیر بشه
چاره‌ی دیگه‌ای وجود داره؟
.آره، شرایط اضطراری ـه
خب، اگه شرایط اضطراری باشه .سنگر داریم
.در ضخیمی ـه
.آره - .بعد از شما -
.هم غذا داریم و هم اکسیژن
.امیدواریم بتونیم به مدت یه ماه زنده بمونیم
...منو یاد فوران 1902 کوه "پلی" میندازه
که تقریبا 30 هزار نفر ...رو در شهر سنت پیر کشت
.و جریان آتشفشانی بهش رسید
و تنها یه نفر زنده موند .چون ناخوشایندترین آدم شهر بود
.مجرم بود ...فکر کنم نگهبان زندان رو زخمی کرده بود
...با مداد زده بود توی لپ طرف
و توی یه سلول انفرادی .که شبیه یه سنگر بود حبس شده بود
...تمام زندانیای دیگه مرده بودن و فقط اون زنده مونده بود
اگرچه بد سوخته بود ...چون یه پنجره‌ ریز توی سلولش بود
...و بعدش به سیرک "بارنوم اند بیلی" ملحق شد
...و به شهرت رسید
.به عنوان تنها بازمونده‌ی این فوران
فوران مراپی، 2010
...خب در 2010، نظارت خیلی حیاتی بود
.در پیش‌بینی فوران و تشدیدش
.اولین نشانه لرزش زمین بود
.کلی زمین‌لرزه‌ی آتشفشانی
.که نشون میده ماگما داره حرکت میکنه
که بازم این فاصله‌سنجهای .الکترونیکی محاسبه‌ش میکنن
و اندازه‌گیری گاز؟
.البته
...میدونم که خیلی داغون به نظر میاد، شبیه جعبه‌ی کفش ـه
...که یه کنسرو لوبیا به تهش چسبیده باشه
...و به نظر میاد که به طرف زمین نشونه رفته باشه
.تا به طرف قله‌ی آتشفشان
.اما بهش خیلی افتخار میکنم .اینو در کمبریج ساختیم
یه دریچه‌ی کوچولو اینجاست ...با یه آینه و چند تا عدسی
.که به یک طیف‌سنج فرابنفش متصل شدن
این دستگاه میزان ...گوگرد دی‌اکسید منتشر شده از آتشفشان رو اندازه میگیره
...وقتی گازها به قله‌ی کوه میرسن
...و این پارامتر بسیار مهمی
در بسیاری از برنامه‌های نظارتی .آتشفشانها در سرتاسر دنیاست
و نسخه‌ی قبلی این دستگاه ...که اینجا در سال 2010 داشتیم کار میکرد
...و نقش مهمی در ارزیابی خطر داشت
و با تخمین خوبی چیزی ...حدود جون 20 هزار نفر رو نجات دادیم
...فقط به خاطر نظارت موثر مراپی در 2010
.و تخلیه‌ای که بعدش انجام شد
.خیلی خوشحالم که می‌بینم هنوز کار میکنه
من در کنار چند تا از همکارا ...حق امتیاز نمونه اصلی رو دارم
.که بیش از ده سال قبل طراحیش کردیم
خب این فناوری الان ...در آتشفشانیهای سرتاسر دنیا به چشم میخوره
و در نظارت گازهای گسیل شده .از آتشفشانها انقلابی به پا کرد
.مثل بچه‌ـمه .واقعا از دیدنش خوشحالم
دو سالی میشه که ندیدمش .و هنوز اینجاست و کار میکنه
.معلومه که سفرمون جنبه‌ی علمی داشت
اما چیزی که بیشتر دنبالش بودیم ...بخش جادوییش بود
.شیاطین و خدایان جدید
این برنامه‌ی سفری بود ...که برای خودمون ریخته بودیم
مهم نیست که .در آخر چقدر اوضاع عجیب و غریب میشه
...اینجا در کاخ سلطان "جاگ" جاکارتا
تشریفات این وظیفه رو ...دارن تا الهه‌ی اقیانوس رو
.با شیطان آتشفشان آشتی بدن
.خود سلطان در این مراسم شرکت نمیکنه
ما از مرسدس پارک شده‌ش ...که در پلاستیک حبابی پیچیده شده بود به شگفت اومدیم
انگار که هنرمند مفهومی .کریستو" همین الان اینجا بوده"
مراسم برای انجام آیینی .نزدیک به اقیانوس متوقف میشه
...این نمایشی از اتحاد جنسی
بین یک سلطان باستانی .و ملکه‌ی دریاست
..."دانشجوی دکترای "کلایو"، "آدام بوبت
.راهنمای ماست
هر سال، باید این ...مراسم پیشکش رو اجرا کنن
آدام بوبت دانشجوی دکترای دانشگاه کمبریج
آیینی رو در این محل انجام میدن ...و بعدش هدایایی رو
به دریای جنوب از طرف سلطان ...پیشکش میکنن،از جمله قسمتهای بدنش
...ناخنهاش، مو و لباسهاش
که همگی به اقیانوس انداخته میشن .تا ملکه‌ی دریای جنوب آروم بگیره
...به عنوان بخشی از اتحاد جنسی‌ـشون
...یه یک جور هیولا بوجود میارن
.که در آخر آتشفشان رو اشغال میکنه
...خب این چاله جایی که پیشکش رو میذارن
...چون اینجا محل اتحاد جنسی
.میان الهه‌ی دریا و اولین سلطان ـه
.فکر کنم داره میاد .توی جعبه‌س
.خودشه
.و حالا پیشکشها به اقیانوس میرن
.روز بعد شاهد مراسم در آتشفشان هستیم
مراپی" امروز صبح" .در ابرها پنهان نشده بود
بعد از مراسم، جمعیت ...یه راست به طرف گلبرگها رفت
.یک سوغاتی خوش‌یمن
.جادوی عجیب‌تر
...یه همراستایی گیج‌کننده
...اینبار بین یه ساختمون و آتشفشان
از اینجا به زحمت .قابل دیدن ـه، انگار در ابرها شناوره
این ساختمون عجیب .هنوز در حال ساخته
...داخلش کسی رو پیدا نکردیم
فقط صندلی خالی که .وانمود میکرد در حال تماشای تلویزیون ـه
در طبقه‌ی بالایی .با چند تا نجار آشنا شدیم
سارمین نجار
.بله من یکی از کارگران اینجام
چی هست؟ چی دارین میسازین؟
.من اینو ساختم
.صاحبش یه رویا داشت .بعدش این ساختمون رو ساخت
.ساختمونی برای دعا کردن
شبیه مرغ میمونه؟
.راستش فاخته‌س، نه مرغ
اما شاید به "مراپی" هم مرتبط باشه؟
شاید صاحبش اینطور .فکر کرده که اونو به سمت کوه "مراپی" ساخته
...من فقط یه کارگر ساده‌ـم
.که بعد از ساعت کاری میرم خونه
اما بازم شبیه مرغ ـه درسته؟
.بله بیشتر مردم میگن شبیه مرغ ـه
.بهش میگن کلیسای مرغی
.برای یه سریال تلویزیونی اینجا فیلمبرداری شده - .بله -
بعد از فیلمبرداری .همون سریال مشهور شد
شنبه گذشته یه نفر از سورابایا ...که سریال رو دیده بود
میخواست اینجا رو ببینه و .یه سر اومده بود اینجا
عجیبتر اینکه در منطقه‌ای ...ساخته شده که مسلمان زیاد داره
.اونم یه کلیسای کاتولیک رومی
زیر هم‌کف حتی .گورستان خودشو هم داره
...شاید پناهگاهی برای زاهدان باشه
اما محافظی در برابر .انفجار آتشفشانی هم هست
...از میون تمام آتشفشانها در اندونزی
...حتی یه دونه هم نیست که ارتباطی با
.عقاید و باورها نداشته باشه
...برای محلی‌ها، تمام این کوه‌های آتشفشانی
.اسامی جادویی دارن
...بازار شبانه ارواح
...روباه‌های پرنده
.جایگاه رقص اشباح
..."با بازگشت به دریاچه‌ی "توبا
به جایی میریم که .سفر علمی "اوپنهایمر" شروع شد
این بزرگترین دریاچه دهانه .آتشفشانی در روی زمین ـه
در بعضی جاها طولش به .بیش از 100 کیلومتر میرسه
.راستش اینقدر بزرگه که نمیشه ازش فیلم گرفت
باید یه بلیط تو ...ایستگاه فضایی جهانی رزرو میکردیم
عکس ناسا
تا از بالا نگاه‌ـش کنیم .و ابعاد عظیمشو درک کنیم
.این فوران چیزی حدود 74 هزار سال قبل اتفاق افتاده
...یک فوران آتشفشانی غول‌آسا و شگفت‌آور
...یکی از بزرگترین فورانهایی که
در تمام تاریخچه‌ی زمین .برای یک رویداد ثبت کردیم
...آسمون حسابی تیره شده
آتش‌سوزی در سرتاسر ...سوماترای شمالی به راه افتاده
و جریانهای آتشفشانی ...در تمام اطراف دهانه پخش شدن
.و پوشش گیاهی استوایی رو به آتیش کشیدن
فوران چیزی حدود 15 هزار ...کیلومتر مربع خاکستر و سنگ خارا تولید کرد
...که به استراتوسفر پرتاب شد
.و در سرتاسر دنیا پخش شد
اینقدر سنگ خارا به بیرون پرتاب .شد که برای دفن تمام جمعیت آمریکا تا سر کافی بود
...حدود ده هزار بار بزرگتر از
.فوران 1980 کوه سنت هلن بود
...صد هزار بار بزرگتر از
...فوران 2010 "ایافیاتلایوتوکول" ایسلند بود
.که آب‌وهوای سرتاسر زمین رو بهم ریخت
.رویدادی شگفت‌آور در تاریخ زمین بوده
...و حتی یه نظریه‌ وجود داره که این فوران
.تقریبا گونه‌ی ما رو به مرز انقراض کشونده
...طبق نسب‌نامه ژنتیکی انسانهای زنده
میتونیم بگیم که تعداد انسانها .در این دوره‌ی زمانی بسیار کم شده
و ارتباطی با تغییر آب‌وهوا داشته ...که ناشی از این فوران بوده
...و پوشش گیاهی استوایی رو از بین برده
.که برای نیاکان ما منبع غذایی بوده
.شاید تنها 600 عدد از گونه‌ی ما روی زمین باقی موندن
.اون موقع ما گونه‌ی در خطر انقراض بودیم
.به شکلی دوباره به حالت اول برگشتیم
.اگرچه بحث و جدل بر سر این نظریه زیاده
...به خاطر اینکه مدارک بسیار کمی
.از اون زمان به جا مونده
...به خصوص فسیلهای انسانی بسیار کمی وجود دارن
.که بشه رابطه‌ی علت و معلولی رو برقرار کرد
اگه میخوایم فسیلهای انسانی از 74 هزار ...سال قبل رو پیدا کنیم
،بهتره یه سر به اتیوپی بزنیم .بهتره یه سر به منطقه‌ی آفار بریم
منطقه‌ی آفار، اتیوپی
...این بخشی از فرورفتگی "داناکیل" ـه
.که 300 فوت زیر سطح دریاست
...برحسب دمای متوسط در سرتاسر سال
.اینجا داغترین مکان روی سیاره‌ـمونه
...در طول تابستون
.دما به ندرت به زیر 120 درجه فارنهایت میرسه
...شرایط کار تنها در اواسط زمستون قابل تحمل ـه
.و حتی اون موقع هم به شدت گرم ـه
بالاتر از اون اینجا منطقه‌ای ـه ...که قبایل سرش جنگ دارن
.و تنها با سربازان مسلح میشه وارد اینجا شد
این دره تنها بخشی از ..یک شکاف دراز و کشیده‌س.‌
.که در سرتاسر شرق آفریقا امتداد داره
...در میلیونها سال، این شکاف پهن‌تر میشه
...تا اینکه یه بخش از قاره جدا شده
.و به سمت اقیانوس هند میره
.در چنین مکانهایی آتشفشانها شکل میگیرن
..."به خصوص این یکی "ارتا ایل
یکی از سه آتشفشان دنیا که .میشه ماگما رو به طور مستقیم دید
ارتا ایل" به خاطر اهمیت برای" .انسان اولیه هم بسیار خاص ـه
،مقدار بسیار زیادی از اوبسیدین ...یا شیشه‌ی آتشفشانی
.از دهانه به بیرون پرتاب شده
.اونجا رو نگاه کن .لبه‌هاش شفافه
.نمونه‌ی زیبایی ـه
.و هنوزم خیلی تیزه .احتمالا میشه باهاش صورتو اصلاح کرد
...اوبسیدین خیلی سخت و شکننده‌س
و بنابراین ترک میخوره .و لبه‌های بسیار تیزی پیدا میکنه
اینقدر تیز که در واقع ...تا همین دهه 1980
جراحی‌های چشم ...با تیغهای جراحی اوبسیدین انجام میشد
.که از هر فولادی تیزتره
این ماده شگرف انسان ...اولیه رو به این منطقه جذب کرده
.تا خود انسان‌نماها در یک میلیون سال قبل رو
...در این منطقه تیمی از انسان‌شناسها
در حال استخراج صنایع دستی ...و بقایای نیاکانمون هستن
...اولین هوموسپینها
.که در 100 هزار سال قبل به این منطقه اومدن
چیزی که برام خیلی شگفت‌انگیزه ...اینه که بقایا تقریبا
.نزدیک به سطح زمین پیدا شدن
...و از این گذشته چرا این نقطه‌ی خاص
و نه اونجایی که بزها دارن میچرخن؟
این شبکه به ظاهر .محل درست کردن ابزار بوده
.صدها تیکه اوبسیدین در اطراف ریخته
...دکتر " یوناتان ساله" یک دانشمند اتیوپیایی
.این کارگاه پیش از تاریخ را حفاری کرده
و علاقه‌ی شما از کجا میاد؟ چطوری به این زمینه علاقه‌مند شدین؟
.خب در دوره‌ی لیسانس تاریخ خوندم
دکتر یوناتان ساله باستان‌شناس، دانشگاه توبینجن
.و از همون موقع عاشق این حرفه شدم
.خب تاریخ به اندازه‌ی کافی برام عمیق نبود
...میخواستم بیشتر در زمان به عقب برگردم
.و بفهمم واقعا چی ما رو به انسان تبدیل کرده
.ما گونه‌ی بسیار خاصی هستیم
به شکلی که ...با هم اندرکنش داریم و همکاری میکنیم
و همیاری میکنیم و تولید میکنیم ...و محیط اطرافمونو تغییر میدیم
...اما همزمان می‌جنگیم و نابود میکنیم
...و حتی برای گونه‌های دیگه و این سیاره خطرناکیم
.سرنوشت سیاره رو هم به خطر میندازیم
.خب ما گونه‌ی بسیار جالبی هستیم
...خب میخواستم به ریشه‌ی تمام اینا برسم
و ببینم در عمق زمان .چه لایه‌هایی در این فرآیند قرار گرفته
...ما آشغالهای انسانی
.از 50 تا 100 هزار سال قبل رو الک میکنیم
فکر میکنی 100 هزار سال دیگه روی سیاره زمین زندگی کنیم؟
...من میگم که هزار سال دیگه
...در وضعیت بسیار بحرانی قرار خواهیم گرفت
...و بنابراین باید اشتباهامون درس بگیریم
و باید به سمت بهبود دادن ...وضعیت سیاره‌مون گام برداریم
تا بتونیم این توانایی رو داشتیم .تا گونه‌مونو جاودان کنیم
...اگه یه ماشین زمان داشتی که میتونستی
فقط به یک دوره‌ی زمانی برگردی، کی رو انتخاب میکردی؟
...دقیقا همین دوره‌ی زمانی
...چون این دوره
به باور من این دوره وقتی ...که ما تازه شبیه خودمون شدیم
...و وقتی ما
.به عنوان گونه کارمون شروع شد
...و بنابراین این قبل از اینه که
.رنگ پوستهای متفاوت بدست بیاریم
...قبل از اینه که زبانهای متفاوت داشته باشیم
.و در سرتاسر جغرافیایی متفاوت پراکنده بشیم
.بنابراین همینجا میخوام باشم، درست در ریشه
...بنابراین عشقمو ابراز میکنم
...شیفتگی‌ـمو به این زمین با بوسیدنش
.نشون میدم
.و بزن بریم
پرفسور تیم وایت بخش زیست‌شناسی ترکیبی، دانشگاه کالیفرنیا، برکلی
...پرفسور تیم وایت از دانشگاه کالیفرنیا، برکلی
.تیم اینجا رو رهبری میکنه
بلافاصله سبک وحشیانه‌ش .برای توضیح همه چیز ما رو مبهوت خودش کرد
...خب به این نگاه کن
.به این پودر
...در باد بخش میشه، ذرات خیلی ریزی داره
.همه‌شش دشت سیلابی ـه، پر از لجن و لای ـه
اما اولش یه صخره‌ی ...آتشفشانی در ارتفاعات بوده
...از یه شکاف حاشیه‌ای
که طی میلیونها سال بالا اومده ...در اینجا پخش شده
.و با رود "آواش" دوباره نظمش بهم خورده
...اگه امروز بمیرین
.بدنت در دشت سیلابی تجزیه میشه
...اگه کفتارا تمام استخوونهاتو نخورن
دفعه‌ی بعدی که رودخونه پر آب بشه، این ...ماده‌ی نرم لجنی
...به همراهش میاد
.و استخوونهاتو دربرمیگیره
.بریم
."اسم اینو میذاریم بزرگراه "ورنر هرزاگ
...و کاری که اینجا میکنیم اینه که فضا رو برای ماشینها باز کنیم
...تا بتونیم فردا صبح با تمام افراد از اینجا رد بشیم
...تا تیکه‌های اضافی این انسان‌نما رو
که همین بالا روی .لایه‌های رسوبی پیدا کردیم رو برداریم
...خب، میخوایم تا حد امکان ماشینها رو نزدیک کنیم
.تا بتونیم تمام تجهیزات رو بیاریم اینجا
.و فرآیند استخراج اون انسان‌نما رو شروع میکنیم
ما چقدر باید خوش‌شانس باشیم ...که الان برسیم
و شما این انسان 100 هزار ساله رو پیدا کنین؟
.زیاد پیش نمیاد این اتفاق بیافته
.فسیلهای انسان‌نما خیلی خیلی نادرن
...پیدا کردن یه اثر هنری آسونتره
،چونکه در طول زندگی یه انسان‌نما ...میتونن ده‌ها، هزاران
کارت دوران پارینه‌سنگی .پیدا کنی که در سرتاسر این دشت پراکنده شده
.اما فقط یه اسکلت دارن، یه سری دندان
.فقط یه بار می‌میرن .خب در موردش فکر کنین
.هکتار هکتار لایه‌های رسوبی
...چطور باید جایی رو پیدا کنیم
...که استخوونهای یه آدم مرده افتاده باشه
...و ما درست به جایی رسیدیم
...که فرسایش این لایه‌های رسوبی رو کنار زده
...و سطوح باستانی مشخص شده
...با تمام میمونها و اسبهای آبی و چیزای دیگه
هزاران استخوون و آثار باستانی در تمام سطح؟
.و یه آدم، یه آدم در این دنیاست
...اگه مجبور بودم بگم یه نفر رو بیارین اینجا
که این انسان‌نما رو پیدا کنه میدونی کی رو میگفتم؟
...کامپیرو کایرنتو" بود"
.بزرگترین فسیل‌یاب جهان
.این "کامپیرو کایرنتو" ـه
.یکی از متخصصین دنیا اگه بهترین متخصص نباشه
اون آدمی ـه که میخوام برای .پیدا کردن چیزا همراهم باشه
کامپیرو کایرنتو شکارچی فسیل
میتونه تشخیص بده گوزن ...چطوریه، گوشت‌خوار چطوریه
...ماهی چطوریه، بابون چطوریه، گورخر چطوریه
.زرافه و کرگدن چطوریه، تمام اینا رو میشناسه
نه از یه حیوون کامل چون هیچوقت .حیوون کامل رو پیدا نمیکنی
.تیکه‌های حیوون، تیکه استخووونهاشو پیدا میکنی
.اون میدونه چی هستن
چیزی پیدا کردی "تیم"؟
.تیکه‌های بیشتر برای پازل
تیکه‌ای از جمجمه .که تازه از زمین بیرون اومده
.این یکی باید حسابی تمیز بشه
...این استخوون خیلی خوب مونده
.کاملا سفت و فسیل شده
.خب الان چند تا تیکه‌ی متفاوت داریم
.مهمترین و مشخص‌ترین قسمتش باید این یکی باشه
...که بالای
.سمت چپ سرشه
..."پس اگه بخوایم بذاریمش روی سر "کلایو
کجا میشه؟ - .اونطرف، درست شد -
.باشه
دارم به چشمان انسان‌نمای .پارینه‌سنگی نگاه میکنم که اینجا زندگی کرده
.خب یه پازل سه بُعدی ـه
آره، هیچکس بحثی نداره .که این دو تا تیکه بهم دیگه وصل میشن
.خوب با هم جور درمیاد
..."از نظر تکاملی اینجا در وسط "آواش
.سنگهایی به قدمت شش میلیون سال داریم
اونایی که پایینن .پایه‌های ریز تراشیده دارن
.اینا به بالای این رشته نزدیکن
.اینا بیشتر شبیه من و توان
.چونه دارن، پیشونی عمودی
هنوز کلی چیز باید در موردشون یاد بگیریم ...اما اهمیتی که برای بشر
...اینه که زمان مناسبیه، 100 هزار سال قبل
...و مکان مناسبیه، آفریقا
...طبق شواهد باستان‌شناسی و ژنتیک
...تا مردمی رو که زمانی وجود داشتن بشناسیم
...که از آفریقا تا آسیا گسترش یافتن
.به اروپا و فراتر از اون
با اینکه این آدما اینجا ...در آفریقای استوایی زندگی میکردن
.اسبهای آبی میخوردن، اروپا زیر یخ بود
.بریم تیکه‌های بیشتری پیدا کنیم حاضریم بترکونیم؟
.بریم بورس بیاریم
تمام استخوونهایی که معلوم .بودن رو از زیر سطح بیرون اوردیم
.فکر میکنیم که زیر این سطح استخوونهای بیشتری باشه
...جایی که فکر میکنیم باشن رو مشخص کردیم
...و حالا فقط باید شانس بیاریم
...و تاس بندازیم
و امیدوار باشیم ...که یه بدن خوبی انسانی گیر میاریم
.که 100 هزار ساله فسیل شده
.فقط باید بورس بزنیم و استخوون پیدا کنیم
.یه تیکه استخوون همینجاست
این یکی قابل شناسایی نیست ...اما شاید به بقیه بخوره
.و قابل شناسایی بشه، پس نگهش میدارم
.هر تیکه از استخوونو باید نگه داریم
اون تیکه رو می‌بینی؟
.خب، اون استخوون پا ـه
.نمیتونم کدوم استخوونه .یکی از این سه تاست
.درشت نی، عضله یا ران
.اینم از این .یه تیکه‌ی خوب از استخوون
دوباره درشت نی، یکی از .استخوونهای دراز و بزرگ
.این یکی ـه، این یکی یا اون
میتونی ببینی که اینا .همگی تبدیل به سنگ شدن
...به فسیل کامل تبدیل شدن
.پس شکننده‌ن
...و وقتی فرسایش میاد و در معرضش قرار میگیرن
.راحت خرد میشن
و بنابراین باید با احتیاط .تمام این تیکه‌های خرد شده رو برداریم
.اسکلتم 206 استخوون داره .هر آدمی همینطوره
.اونا انسانن
...اما حالا احتمالا داریم دنبال 4000 تیکه میگردیم
.چونکه تمام استخوونها خرد شدن
الانشم میتونم چیزی ...رو ببینم که بین تو و من فرق داره
.که در همین مدت زمانی در اینجا بوده
.نیم دوجین از این استخوونهای شکسته بیرون کشیدی
.چیزی پیدا نکردم
.معلومه که باید در انجام کار تخصص داشته باشی
...اما بزرگترین چیز در این بازی
.ترکیب تخصص و شانس ـه
.مثل لاس وگاس
!زنده باد لاس وگاس
."به لطف "بیزایو
.بیزایو"! استخوون پا پیدا کردم" .ممنون
اونجا چه خبره "کلایو"؟
!اینو داشته باش
."کلایو"
به کجا میخوره؟
.اینو داشته باش. استخوون عضله‌ی دورین ـه
.معلومه که مال انسان‌نماست
این درست استخوون .انتهای بازو ـه
...پس اگه اینو در بدن خودمون قرار بدیم
.به همچین چیزی میرسیم
.متوجه شدم "تیم"، بورس رو اشتباه دستم گرفته بودم
.حتما روشم باید یه اشکالی داشته باشه
.زود باش "کلایو"، برو اونجا روی جای داغ
.کی.کی" رو جابه‌جا میکنم" .فرصت تو ـه
فکر نمیکنی زیادی برام داغ باشه؟ - .شانس تو ـه -
.باید بیای اینجا رفیق .این یارو همه چیزو پیدا میکنه
.اونجا خوب بود
.کاشته بودش
فقط منو بد جلوه میده مگه نه؟
.به همون آتشفشان‌شناسی می‌چسبم - !بورس بزن مرد، بورس بزن -
.این مسابقه رو میبازه
.تیکه به تیکه به تیکه
.شاید دوباره همه‌ـشو بهم وصل کنیم
.اگه شانس بیاریم !اگه "کلایو" بتونه چیزی پیدا کنه
.تسلیم نمیشم - ."زود باش "کلایو -
..ها؟ ببین
!زدم تو خال
انسان ـه؟ - .آره -
.باشه! موفق شد
.کلایو" موفق شد"
.چقدر خیالم راحت شد
...درست از دل خاک
.که شاید 100 هزار سال قدمت داشته باشه
شاید یه تیکه‌ی کوچیک .از نیای مستقیمم باشه
.خیلی سنگین ـه. فسیل شده
.یه اسکلت از کنیا
...یه اسکلت از فاصله دو متری
.و 500 متر دورتر در "آواش" میانه
.و این یکی
تا این حد اسکلتهای ...جزیی نیای انسانی
.در اون بازه زمانی کمیابن
...فقط از گشتن لایه اول
...احتمالا 30 تیکه از اسکلت یه آدم رو جمع کردیم
...و همه‌ی اینا در 30 دقیقه
.جستجوی ساده به دست اومده
...هر چه بیشتر این تپه‌ها رو الک میکنیم
...چند تا تیکه استخوون دیگه پیدا میکنیم
که از زیر بورس در رفته اما .از الکمون نمیتونه فرار کنه
...امیدوارم شکل گرفتن یه جمجمه رو ببینیم
.و اونوقت میتونیم آناتومی این آدمو بشناسیم
...عجب ظرف شگفت‌انگیزی
در ازای نیم ساعت کار .با بورس و خاک‌انداز
.فقط شورانگیزه
.از هر سه تا یکی تو آفریقا کشف میشه
.زمانبندی‌ـت خیلی خوب بود
.چی؟ صبر کن ببینم
.پشت‌سرت رقص کنزو در جریانه
.باید خوب باشه - .خیلی خوبه -
."مویا" - .مویا" در آفرینیا یعنی سر" -
.مویا" رو گیر اوردیم"
.یه "مویا" گیر اوردیم
.حفاری شروع میشه
...این تیکه اهمیت خاصی داره
.چون بخشی از جمجمه‌س
...زمان لحظه‌ی شکسپیری رسیده، شاید
.با نیای باستانی خودم مشورت کنم
.میتونم انحنا رو ببینم
.بزرگترین تیکه‌ای که تا حالا داشتیم
.با فرا رسیدن غروب به طرف آتشفشان به راه افتادیم
...نگاه کردن به ماگما در شب
داخل سیاره‌ـمون .زیبایی عجیبشو نشون میده
جزایر وستمن، ایسلند
...در مقایسه با اتیوپی
تاریخ ایسلند .چیزی بیشتر از یک چشم برهم زدن نیست
...کمتر از 1200 سال قبل
.مردمان شمال درش ساکن شدن
...تمام ایسلند آتشفشانی ـه
.از جمله جزایر "وستمن" در جنوب
شهر هیمی
...یهو در ساعات اولیه صبح
...‏‏‏23 ژانویه 1973
...گودالی از آتش باز شد
.درست در لبه‌ی شهر هیمی
.فوران بدون هیچ نشانه‌ی هشداردهنده‌ای اتفاق افتاد
با اینکه خیلی بد به نظر میاد .هیچکس جونشو از دست نداد
...قایقهای ماهیگیری به بندر برگشتن
.و خیلی از ساکنان رو نجات دادن
...چهل سال بعد از این رویداد
.کلایو اوپنهایمر" ما رو به اینجا اورد"
...علف دوباره رشد کرده
.و هنوز پرده روی پنجره‌ها به چشم میخوره
.اما هیمی اصلا یک رویداد منحصربه‌فرد نبود
.حتی یه فصل هم در ایسلند بدون فوران نمیگذره
...این رویداد در 2010 اتفاق افتاد
و به عنوان ابر خاکستری به یاد .اورده میشه که هفته‌ها ترافیک هوایی رو فلج کرد
...خیلی سریع، گرمای این فوران
...یخ ضخیم بالای کوه رو ذوب کرد
.و سیلهای عظیمی رو به راه انداخت
...اما رویدادی در این ابعاد
.در مقایسه با فورانهای قبلی ایسلند هیچی نیست
این منطقه محل همون .فوران معروف "لاکی" ـه
...در 8 ژوئن 1783 شروع شد
...تمام این منظره پر شد از شعله
تا جایی که چشم کار میکرد، از .افق تا افق آتیش بود
...سنگ مذاب به روی سطح اومد
...و یه گسل 27 کیلومتری رو باز کرد
که در این راستا تا .نیمی از فاصله امتداد پیدا میکنه
...در مجموع حدود 140 دریچه فعال بودن
مخروطها روشون شکل میگرفتن .که فواره‌های آتیش به هوا پرتاب میشدن
...و بعد از چند ماه، گسیلی در این راستا باز شد
.دوباره 13 یا 14 کیلومتری
...و چند تا دریچه‌ی دیگه هم باز شد
.و در شمال شرقی ما مواد مذاب بیرون ریختن
.هر چیزی که الان می‌بینیم تبدیل به سنگ شده
.مواد مذاب جامد شده و یخ زده ...اما اگه اون موقع اینجا بودیم
...فواره‌ها و جریانهای آتشین رو می‌دیدیم
...که یک کیلومتر و نیم به هوا پرتاب میشن
.و بعدش به شکل بارش به زمین برمیگردن
،و همین مخروطها رو شکل میده .مثل همینی که الان روش وایستادیم
...و از کف این مخروطها
.مواد مذاب با سرعت بسیار زیادی میریزه بیرون
...این مواد مذاب بسیار بسیار داغ، بسیار بسیار سیال
...در دره‌ها ریخته میشه
.و اونا رو تا عمق 100، 150 متری پر میکنه
...این اتفاقهای بسیار کهن
روی حس شاعرانه اسطوره‌ای .ساکنین ایسلند تاثیر گذاشته
متنی وجود داره که .روحیه مردم رو نشون میده
.تنها در یک دست‌نوشته وجود داره
برای ایسلند همونقدر مهمه .که طومارهای دریای مرده برای اسراییل مهمه
...این متون به عنوان هدیه به شاه دانمارک
.توسط اسقف ایسلندی در قرن 17 داده شده
.متون سلطنتی یا شاهانه
.در 1971 دانمارک به ایسلند برش گردوند
...میدونست که روح این کشور رو در خودش داره
و این متون رو در ...بزرگترین ناو دانمارک گذاشت
.و یه ناوگان کامل اسکورتش کردن
...هیچ پولی در دنیا اینقدر کافی نیست
...تا بتونه از دست‌نویس رو از ایسلند بخره
.اگرچه خمیر و مچاله و سوراخ سوراخ شده
در متن ابتداییش به اسم ...پیشگویی زن پیشگو
منظره‌ای آخرالزمانی از .پایان خدایان غیرمسیحی به تصویر کشیده شده
به نظر میاد توصیفی .از یک رویداد آتشفشانی عظیم باشه
...زیر دریا زمین غرق می‌شود، خورشید تار می‌شود
...از آسمان آتش و ستاره‌های درخشان می‌بارند
...بخار به بیرون تراوش می‌کند و آتش زبانه می‌کشد
.اوج شعله‌های پیچ‌در‌پیچ به خود آسمان نیز می‌رسد
سرنوشتها رو حس میکنم ...بااینحال بیشتر باید ببینم
از خدایان قدرتمندی .که فنا را می‌بلعند
...اژدهای تاریکی پروازکنان می‌آید
.نیتوگ"، از فراز دشتهای "نیتا" عبور میکنه"
در بالهاش مانند دشتهایی که ...پر گل هستن، اجساد لخت داره
.حالا غرق خواهد شد
.کوه پاکتو، دی.پی.آر.کی کره‌ی شمالی
...درست در مرز چین یه آتشفشان قرار داره
...در جمهوری دموکراتیک خلق کُره
.که در غرب بیشتر به نام کره‌ی شمالی شناخته میشه
.بیش از 1000 سال که کوه فعال نبوده
.اما نقش بسیار مهمی در تخیل مردم داشته
...تا هزاران سال به عنوان محل تولد اسطوره‌ای
.ملت کره بود
امروز دولتها سوسیالیست .با این اسطوره همراهمی میکنن
.اینجا محل زیارت ـه
از میون مه، آرایشی از .مردان یونیفورم به تن که پرچم دستشونه رو دیدیم
...به گمونم سرباز بودن
...اما مشخص شد که دانشجوی دانشگاه بودن
که اومده بودن با قدرتی .که از اینجا منتشر میشه نیرو بگیرن
.و حالا دارن در ستایش کوه "پاکتو" آواز میخونن
.همه چیز در کره‌ی شمالی فرق داره
.تصور کنین که اینا دانشجویان دانشکده کالیفرنیا بودن
یک فرصت ایده‌آل .خودشو به ما نشون داده بود
...این کشور تقریبا غیرقابل نفوذ درهاشو
...به روی برنامه علمی مشترک
بین دانشگاه کمبریج .و آتشفشان‌شناسهای کره شمالی باز کرده
.و ما دعوت شدیم تا از اونجا فیلم بگیریم
...اما هر چیزی که دیدیم یه جور نمایش بود
.و برای همین رفتیم
هیچ راه دیگه‌ای وجود نداره ...که بشه این کشور رمزآلود رو دید
.مگر اینکه خودش خودشو نشون بده
در فیلمهای تبلیغاتی که به طور ...مرتب در تلویزیون کره شمالی دیده میشه
تصاویر اتحاد بی‌نظیر ...و احساسات پرشور به نمایش درمیاد
.که همگی تقدیم به رهبر میشه
یه چیزی که خیلی برجسته‌س ...و وقتی اینجا کار میکنم ازش آگاهی دارم
.تقدس این کوه ـه
این کوه تاریخچه‌ی بسیار ...طولانی داره که به 5 هزار سال پیش برمیگرده
به عنوان محل تولد اسطوره‌ای .مردم کره از این آتشفشان
و در طول قرون وسطی ...و تا دوران مدرنتر
...این کوه مقدس انقلاب بوده
...جایی که در 70 سال پیش با اشغال ژاپن
.مبارزه شده
...و روح این کوه در تمام مردم کره هست
.و یه چیزی در اینجا خیلی، خیلی خاصه
انگار که ما در یک آبدره‌ی ...نروژی سوار یک قایق آروم هستیم
...اما در اصل در منطقه‌ی صفریم
که نزدیک به 1100 سال پیش ...بزرگترین فوران آتشفشانی رو داشته
.که فوران هزاره هم معروفه
.دهانه‌ی اینجا حدود سه مایل ـه
و راستش این صخره‌ها همگی ...بخشی از دهانه هستن
.تمام اطرافمون، 360 درجه
...مقدار سنگ خارا که در این فوران بیرون اومده
.برای دفن کردن تمام نیویورک کافی بوده
تنها بلندترین ساختمونها .از میون این تل بیرون میزدن
...به شکلی اگه به مرکز این دهانه در اطرافمون نگاه کنین
و تصور کنین که زمانی یک مخروط بوده ...که روی سرمون قرار داشته
حجم از دست داده ...به تنهایی صخره‌ای بسیار عظیم
.سنگ خارا و مواد مذاب رو شامل میشه
...خب این مقدار در شبه‌جزیره کره به بیرون پرتاب شده
...بخشی در چین ـه، بخشی در روسیه
...و حتی حدود سه اینچ خاکستر
روی قسمتهایی از .ژاپن فرود اومده که امروز بازم میتونین پیداش کنین
...حدود ده سال قبل مجموعه‌ای از زلزله‌ها
...با ابزار حساس در اطراف کوه
...تشخیص داده شدن
و این واقعا علاقه‌ی علمی ...به آتشفشان رو برانگیخت
.و اینکه شاید اثری از فعالیت دوباره باشه
...در طول چندین سال گذشته
...همکاری بسیار قوی و خاصی رو با
...دانشمندان پیونگ یانگ برقرار کردیم
...که به مدت 10 20 ساله اینجا کار میکنن
پس دانش بسیار دقیقی .از ساختار این آتشفشان دارن
.خب چیزای زیادی ازشون یاد گرفتیم
برای دانشمندان اینجا خیلی سخته ...که در کنفرانسهای جهانی شرکت کنن
...پس ما در واقع تجربه و تخصصمونو به اشتراک میذاریم
.تا به درک بهتری از این آتشفشان برسیم
.خب دو سال اطلاعات
دکتر جیمز هموند مدرس ژئوفیزیک، برکبک، دانشگاه لندن
.آره، دو سال اطلاعات لرزه‌نگاری جمع کردیم
...که خیلی شگفت‌آوره
و لرزه‌نگار نشسته .و تمام زلزله‌ها رو ثبت میکنه
...انگار که یه سطل رنگ به لپ‌تاپ وصل شده باشه
...و این اطلاعات بی‌نظیر رو ثبت میکنه
.پس واقعا چیز جالبیه
.ظاهر میتونه فریبنده باشه
.یه دستگاه بسیار حساس ـه
.خب میدونین حرکات بسیار ریز رو ثبت میکنه
.حتی راه رفتن ما که در اینجا سروصدا تولید میکنه
.خب ایشون آقای "یان یونگ-گان" هستن
...ایشون معاون سرپرست سازمان زلزله
.و یه جورایی رهبر کره‌ای این پروژه‌ـن
دکتر یان یونگ گان معاون سرپرست سازمان زلزله، کره
هان میونگ 2، رییس موسسه تفسیر آنی مطالعات خارجی دانشگاه پیونگ یانگ
...سازمان زلزله جمهوری دموکراتیک خلق کره
توجه خاصی به این پروژه .تحقیقاتی مشترک جهانی داره
...اهمیت زیادی به این کوه داده میشه
چونکه اطراف این کوه رهبر بزرگمون رییس‌جمهور ..."کیم ایل سانگ"
.در برابر ژاپنیهای امپریالیست جنگید
...کیم ایل سانگ" پدر موسس"
...کشور کمونیست کره‌ی شمالی ـه
.که اسطوره آتشفشان رو به خودش اختصاص داده
...پایگاه نظامی مخفی خودشو
در جنگی درست در همینجا ...در دامنه کوه ساخته
.بنابراین قدرت و تحرکش رو به انقلابش منتقل میکنه
.این کوهستان دروازه‌ای به زمین مقدس ـه
این مجسمه گروهی ...اردوگاه زندگی چریکها رو
.در اردوگاه چونگ‌بونگ نشون میده
...وقتی اولین بار پاشونو در وطن گذاشتن
.هیجانزده شدن و نتونستن بخوابن
...خانمهای چریک رو می‌بینین
.که دارن دکمه‌های لباسها رو میدوزن
.یه چریک داره زیر آتیش کتاب میخونه
...یه چریک کوچیک رویای بازگشت به خونه رو داره
...بعد از آزاد کردن کشورشون
.و یکی از چریکها داره نی می‌نوازه
این چریک حالا در .چشم‌انداز کوه "پاتکو" شادی میکنن
...از 21 جولای 1979
..."رهبر بزرگمون ژنرال "کیم جونگ ایل
...به این محل اومدن و بسیار زیاد
...از اون خانم که به تنهایی اونجا وایستاده
.و عالی ترسیم شده تجلیل کردن
.این بزرگترین دریاچه‌س، شماره‌ی یک
.و اونجا دو تا دریاچه‎ی دیگه هم داریم
.و یکم بالاتر دریاچه‌ی شماره سه رو هم داریم
"وقتی رهبر بزرگمون ژنرال "کیم جونگ ایل ...در 2003 به اینجا اومدن
.از زیبایی این درختان بسیار تجلیل کردن
.این دیوارنمای موزاییکی به اسم افتخار فوریه‌س
دیوارنما رهبر بزرگ رییس‌جمهور ...کیم ایل سانگ" رو نشون میده"
..."و قهرمان ضد ژاپنی "کیم جونگ ساک
...که دارین اولین سالگرد تولد
.رهبر بزرگ "کیم جونگ ایل" رو جشن میگیرن
.و اینجا کلبه‌ی جنگلی مخفی "کیم ایل سانگ" قرار داره
...روزانه هزاران نفر برای زیارت
.به این محل ساده میان
در دنیای مسیحی بازدید از اینجا ...مثل دیدن محل تولد عیسی ـه
.اصطبلی در بیت‌اللحم
...برای کره‌ی شمالی
.پدر موسس انقلابشون هنوز زنده‌س
"کیم ایل سانگ" ...به رییس‌جمهور ملت تبدیل شد
.و بعدش رییس‌جمهور ابدی
.بعد از مرگش، رییس‌جمهور ابدی اعلام شد
تبلیغات سیاسی .به نظر میاد یک تجربه شبه مذهبی رو بوجود اورده
...راستش زندگی در اردوگاه مخفی در اون روزا
اونقدر سخت بوده .که اصلا هیچ پتویی نداشتن
...به خاطر همین سربازای چریک نمدها رو
...از کلاه‌های نمدیشون جمع میکردن
.و بعدش برای "کیم جونگ-ایل" عزیزمون پتو درست میکردن
...محل تولد انقلاب سوسیالیستی
...خودشو به اشکال کلی
.برای کره‌ی شمالی به نمایش میذاره
...در بزرگترین استادیوم کشور
بیش از 100 هزار نفر .در یک اجرای بی‌نظیر هنری شرکت میکنن
.تصویر کلبه در برف نقاشی نیست
.از پیکسلهای انسانی ساخته شدن
.و اینطوری انجام میشه
یه الگوی از پیش تعیین شده از .کارتهای رنگی نگه داشته و میشه و همزمان برعکس میشه
.اینجا، خورشید تابان برفراز منظره‌ی کوه "پاتکو" میاد
.و اینجا پدر و پسر انقلاب
...تمام اینا شبیه یه استعاره‌ای عظیم
برای جامعه‌ای ـه ...که در یک الگو متحد شدن
.پشت یک ایدئولوژی واحد هستن
...اما در تمام این نمایشهای همگانی
.یک پوچی نهانی و انزوا رو پیدا کردم
به خاطر ایدئولوژی سیاسی ...و تکیه اقتصادی کره شمالی به خودش
...و به خاطر تحریمهایی که از طرف جهان اعمال شده
.این کشور خیلی خاصه
...بیشتر جمعیت ارتباط بسیار محدودی
.با دنیای خارج داره
برای عموم هیچ خطوط ...تلفن جهانی یا اینترنتی در دسترس نیست
.هیچ رادیو و تلویزیونی از دنیای بیرون نیست
...برای ما عجیبه آدمایی رو ببینیم
.که با تلفنهای همراهشون نچسبیدن
.در هیچ جا تبلیغی به چشم نمیخوره
.به جاش تبلیغات سیاسی تمام مدت هست
...هیچ استند خبری نیست
.فقط روزنامه حزب رسمی به نمایش درمیاد
...در مترو، در خیابونها و تقریبا همه جا
عکس رهبران رو پیدا میکنین .که همیشه در اطراف این آتشفشان هستن
در بازگشت به کوه .با تاریخدانی که بهمون داده بودن حرف زدیم
در مورد عکسها ازش پرسیدیم ...و مکان دقیق
.جایی که گرفته شدن
احتمالا در همین جایی .که تو وایستادی ایستاده
کوان سونگ آن آکادمی علوم اجتماعی
اینجا نه، بلکه اون بالا ."روی قله‌ی "جانگون
.آره، عکسهای مشهورین .میشناسیمشون
در مورد این اثر، تقریبا به چه زمانی برمیگرده؟
.به اوایل قرن بیستم برمیگرده
توسط مردمان آسمانی .که در این حوالی زندگی میکردن برپا شده
...و طبق حکاکی روی این سنگ
"به درگاه کوه "پاکتو ...و دریاچه‌ی "چون" دعا میکردن
...تا شخصیتی برجسته متولد بشه
که بتونه به ملت کره .رفاه و خوشحالی بده
و این شخص بوجود اومده؟
.کاملا حق با شماست
...این ملت بدبخت توسط
رهبر بزرگمون، میهن‌پرست ...بی‌بابک "کیم ایل سانگ" نجات داده شد
.که در برابر ژاپنی‌های امپریالیست جنگید
...و به عنوان تاریخدان چه حسی داری
...که هزاران سال پشت‌سرته
شخصا چه حسی داری؟ حس غرور؟ حس میهن‌پرستی؟
سوالم به این هدف بود .که نظر شخصی‌ـشو بدونم
اگرچه نظرات شخصی ...برای ما به نظر یک سراب
.از ایدئولوژی قدرت مطلق مردم و رهبرشون ـه
...تمام مردم کره مدام از این کوه بالا میرن
...اما اما هر بار و هر وقت از این کوه بالا میرن
...احساس جدیدی دارن، حس وقار
...و در همون موقع یه تصمیم جدید میگیرن
.تا با میهن‌پرستی سخت‌تر برای کشور کار کنن
...و تمام مردم کره این آواز رو سر میدن
که اسمش اینه: بذارین .به کوه "پاتکو" بریم
.و به روشنی روحیه‌ی مردم کره رو نشون میده
جزیره تانا، کوه یاسور
...حالا به جایی که شروع کردیم برمیگردیم
..."واناتو آرکیپلاگو"
.اینبار به جزیره‌ی "تانا" در جنوب
یه آتشفشان فعال به .اسم کوه "یاسور" در اینجا وجود داره
مشابه کره‌ی شمالی .این آتشفشان یه خدای جدید بوجود اورده
...اسم این بت "جان فروم" ـه
سرباز آمریکای اسطوره‌ای .که از ابرها به پایین اومد
هر شب جمعه ساکنین .جزیره فرقه‌ی اونو جشن میگیرن
..."رییس "آیزاک" در این روستای "جان فروم
.سفت و سخت این ایمان جدید رو کنترل میکنه
...القاب متفاوت و حتی تفرقه‌ای در کلیسا
...به نظر به واقعیت تبدیل شده
و بنابراین اجازه پیدا کردیم .با خودش و پسرش حرف بزنیم
پرچم آمریکا رو برافراشته ...چون "جان فروم" یه آمریکایی ـه
که قول میده با .محموله‌ای از اجناس مصرفی برمیگرده
درک میکنم که "جان فروم" یه روز ...برای تمام مردم ظاهر میشه
...و چیزای بسیاری با خودش میاره
آدامس، یخچال، کادیلاک .شاید هواپیمای بویینگ
رییس آیزاک وان روستای لاماکارا
...فکر میکنه که
.میگه که این وعده در روزی داده شده
...میگه که این وعده توسط روح داده شده
که یه روز انگار تمام .آمریکاییها این کار رو میکنن
جان فروم" شبیه یه خداست؟"
.جان فروم" برامون شبیه خداست"
خدای یگانه؟
...و
...جان فروم" شبیه خداست و شبیه"
.جان فروم" شبیه یه دروازه‌س"
شبیه عیسی‌ـس. باید از این .دروازه رد بشی تا به خدا برسی
وقتی آدما میمیرن چی میشه؟
...باورش اینه که وقتی مرده‌ها دفن میشن
...به اتاقی میرن
.منتظر قلمروی واپسین می‌مونن
با "جان فروم" در قلمروی واپسین دیدار میکنن؟
...خب فکر میکنه که قلمروی واپسین
.جان فروم" مثل عیسی مسیح یه انسان ـه"
در قلمروی واپسین تصور میشه .که به دنبال مردم میگرده
.پسرش مواجهه مستقیم با "جان فروم" داشته
...تو رییس بعدی این روستای "جان فروم" میشی
و متوجه شدم که زمانی .رو در آتشفشان زندگی کردی
...چند شب اونجا گذروندی. چه کار میکردی
و وقتی اونجا بودی با "جان فروم" حرف زدی؟
مولی آیزاک پسر رییس آیزاک
.جواب میده که بله، اونجا بوده
.یک شب کامل اونجا مونده
.یکی رو دیده و باهاش حرف زده
گفته میشه که "جان فروم" از ...آتشفشان به عنوان یه درگاه استفاده میکنه
یه راهرو تا .از "تانا" به آمریکا سفر کنه
جان فروم" داخل آتشفشان زندگی میکنه؟"
بهمون میگه "جان فروم" یه اتاق خاص داره .که توش زندگی میکنه
...اما یه روز هست که در
.شکل متفاوتی ملاقاتش میکنیم درست مثل عیسی
...وقتی در آتشفشان بودم
تماشاش برام خیره‌کننده بود .اما بسیارم ترسناک بود
چه حسی داشتی که یه شب کامل رو در دهانه گذروندی؟
ترسیده بودی؟
...بهمون میگه که وقتی به اونجا رفته
...و شب رو مونده نترسیده
...چون میدونه که اون خداست
و اون تنها کسی ـه .که بهش اجازه میده به اونجا بره
...خب وارد آتشفشان شده و خدا رو دیده
.و باهاش حرف زده .گفتگو داشتن
اجازه داری بهمون بگی گفتگو در مورد چی بود؟
...میگه پیامی که روح بهش داده
...به پدرشم نگفته
.و حتی به پیروان "جان فروم" هم نگفته
.فقط برای خودشه
.منم مرد آتشفشانم نمیتونی تو گوشم زمزمه کنی؟
...سخته که چشمتو از آتیش برداری
...که زیر پاهامون میسوزه
.همه جا زیر پوسته‌ی قاره‌ها و بستر دریاها
...آتشی که میخواد منفجر بشه
کوچکترین اهمیتی به کاری .که ما این بالا میکنیم نمیده
...این توده‌ی جوشان با تمام وجود نسبت به
...سوسکهای سراسیمه، خزندگان عقب‌مونده
.شبه‌انسانهای بیروح بی‌تفاوته
...وقتی اونجا رفتم
.به طرف دریاچه‌ی مواد مذاب حرکت کردم
.فکر نمیکردم چیزی رو ببینم که دیدم
...و وقتی پایینو نگاه کردم
.فکر کردم که دارم به آب دریا نگاه میکنم
.اما قرمر بود
.و درکش نمیکردم
...به این فکر افتادم که چرا این آب وجود داره
.و چرا آب قرمزه
.متوجه نشدم
...فکر کردم که شاید این آتیش
.یه روزی به آب دریا برسه
.پس خیلی ترسیده بودم
...طبق فرهنگمون فکر کنم آتشفشان
.همه چیزو نابود میکنه
.بهش باور دارم
...چونکه از آدمای متفاوت میشنوم
.که آتشفشانهایی در سرتاسر دنیا وجود دارن
...و فکر کنم، باور دارم که روزی
...این آتشفشان فوران میکنه
...و اونی که لوپوی ـه
و اونا دست به دست هم میدن .و همه رو می‌سوزونن
.این نظر و فکر منه
.فکر کنم همه چیز ذوب میشه
.اینطور فکر میکنم
.همه چیز ذوب میشه
...سنگ، خاک
.درختان و همه چیز ذوب میشه
.مثل آب
و بنابراین باور دارم که این آتشفشان .این دنیا رو روزی نابود میکنه
..:: کانال تلگرام و اینستاگرام بلبل جان ::.. .:: telegram: @bollbolljan ::. .:: instagram: @bollbolljan_Com ::.
بلبل جان مرجع دانلود رايگان فيلم و سريال با زيرنويس چسبيده .:: www.bolboljan.net ::.